Registratie zal enige tijd duren. Deze functie is in ontwikkeling.

WEV012601

Een sage (mondeling), vrijdag 06 mei 1966

Hoofdtekst

Noast ons op de Hörsten woonde vrouger oal Haarm S.
Hai wur nooit anders nuimd as Haarm-fiet-pestoor; woorom wai k nait. Haarm-fiet-pestoor kon heksn; mien oln woarschouwden ons veur hom. Wie moggen den ook nait groag noar hom tou goan.
Mien ol lu zaggen hom nait geern in huus; ha idee kwoad.
Haarm kwam zo mit n gloepstreek achter op dele en luip bie de zwienhokn langs. Den was de kans groot, dat de zwienen loezen kreegn; n drachtige modde kon ook wel dode bign kriegn.
Nou was Haarm inderdoad n roare kerel; grommig en vervelend.
Achternoa leuf ik nait, dat de man kwoad dee, moar wie as kinder wazzen benauwd, omdat de oln ons dat veurpruitn.
Mien oln harn baide Duutse voaders en mouders en wazzen ja slim lichtgeleuvig.
Haarm kon joe ook stil stoan loatn.
Dat gung zo; as de kwoajongs s oavends bie de appels wol, den luip de hekse veurtied noar de boom en bezedde dei; dr wur n gebed bie preveld en den was t oppaazn.
s Oavends komen de daiven en blieven stil bie de boom stoan; zai kunnen nait meer van stee komen.
Veur zunsopgang moutn ze den verlöst worn deur de bezetter en anders worn ze zwaart en goan dood. Wie leufden dat e netuurlijk. Mien voar wos nog te verteln, dat Haarm zulf n moal vast zet is deur de pestoor van Zandbaarg. Haarm har mit de voestn omhoog veur d pestoor stoan en wol hom op kop houwen; toun bleef hai n haile zet mit d aarms veuruut stoan, tot de pestoor hom weer beter muik.
Noa de dood van Haarm-fiet-pestoor wör zien huus verkocht.
Moar de neie bewoners wozzen te verteln, dat et in t huus spookde. Zai konden de deurn nait zo goud op slot doun, of ze stonden s mörns weer oopn.
Andern vertelden, dat ze Haarm weer loopn zain harn.
Aan weerkomen – “weerloop”- nuimden ze dat, leufden veul meer mensn aan. Aine, dei slecht leefd har of aine, dei zien schuln nait ofbetoald har, kwam weer. Hai bleef, zeg moar, onrustig tot alles on t lieke komen was.
Was wel es aine, dei steeln wol of streupn, moar mie nolle lu zeden den: “pas op, as doe dat dust en ween st doe dood bist, komst weerom.”
Zo wozzen van kerel te verteln, dei in de kerstnacht mous stooln har; loater harn mensn hom zain op de moane; as ze bie volle moane veur Poasen deur n zwaart glassie keekn, was hai zichtboar.
In de kerstnacht van 24 op 25 december was dr nog meer te beleevn. Van twaalf tot ain uur stonden de baistn overenne.
Ze zeden:
Tusn twaalf en aine
Binnen ale koi-en te baine.

Onderwerp

SINSAG 0539 - Hexe bannt an den Platz    SINSAG 0539 - Hexe bannt an den Platz   

Beschrijving

Kinderen worden gewaarschuwd voor een man die kan toveren. Ouders geloven dat hij kwaad doet, bijvoorbeeld zorgt dat varkens luizen krijgen of dat drachtige zeugen dode biggen baren. Hij kan mensen ook vastzetten. Als jongens appels willen stelen, bezet zo iemand al eerder de boom door een gebed te zeggen. De dieven zullen vastgezet worden, moeten voor zonsopgang worden bevrijd, want anders worden ze zwart en sterven. Geloof dat de man door een pastoor vastgezet is, met de voeten omhoog. Hij komt met de armen vooruit te staan als hij de pastoor op het hoofd wil slaan. In zijn huis blijft het na zijn dood spoken, de deuren gaan open hoewel ze op slot zijn gedaan. Terugkomen na de dood gebeurt na een slecht leven of een niet betaalde schuld. Iemand die in de kerstnacht steelt is bij volle maan voor Pasen zichtbaar. In de kerstnacht staat het vee.

Bron

Collectie Wever, verslag 126, verhaal 1 (Archief Meertens Instituut)

Commentaar

6 mei 1966
Hexe bannt an den Platz

Naam Overig in Tekst

De Hörsten    De Hörsten   

Haarm S.    Haarm S.   

Haarm-fiet-pestoor    Haarm-fiet-pestoor   

Haarm    Haarm   

Duutse    Duutse   

Duitse    Duitse   

Zandbaarg    Zandbaarg   

Poasen    Poasen   

Pasen    Pasen   

Naam Locatie in Tekst

Horsten    Horsten   

Zandberg    Zandberg   

Datum Invoer

2013-03-01 14:46:21