Registratie zal enige tijd duren. Deze functie is in ontwikkeling.

VOLKSDIER02 - De slimste

Een sprookje (boek), 1990

Hoofdtekst

De slimste

Meester Superspin Anansi zat te piekeren: Stel je voor dat er iemand bestaat die slimmer is dan ik... Dat kon hij niet hebben, dus besloot hij de wereld in te trekken en alle Slimheid op te kopen. Inderdaad ontmoette hij hier en daar iemand die een heel speciale slimheid bezat, maar niemand lukte het om van Anansi's slimmigheid te winnen. Anansi troggelde alle Slimheid en Slimmigheidjes van iedereen af en borg ze op in zijn kalebas-mandje.
Toen hij thuiskwam, begon hij weer te piekeren: Waar moet ik alles verstoppen? Boven in de katoenboom kankantri, bedacht hij. Hij hing de kalebas aan een draadje om zijn nek en begon te klimmen. Maar de kalebas danste op zijn buik en zat hem dusdanig in de weg dat hij maar niet hogerop kwam. Steeds als hij halverwege de stam van de boom was, gleed hij weer terug. En terwijl hij zo aan het modderen was, hoorde hij opeens de stem van zijn zoontje van zeven jaar: ‘Pa, waarom heb je die kalebas op je buik gehangen? Waarom doe je hem niet op je rug, als een rugzak, dan klim je in een wip naar boven!’
Anansi schrok geweldig. ‘Verdraaid nog aan toe, hoe komt die jongen erop? De hele wereld heb ik afgereisd en mijn eigen vlees en bloed blijkt slimmer dan ik!’
Woedend gooide Anansi de kalebas op de grond. Die brak in vele stukken en alle Slimheid en Slimmigheidjes vlogen weg, de wereld in. Maar vergis je niet... een groot aantal is bij Anansi gebleven en slimheid is erfelijk, zoals iedereen weet.

Beschrijving

Anansi wilde niet dat er iemand slimmer was dan hij. Daarom trok hij de wereld in en kocht hij bij verschillende personen slimheid. Deze verzamelde hij in zijn kalebas-mandje. Bij thuiskomst wilde hij deze in de katoenboom kankantri verstoppen, maar met de kalebas op zijn buik kon hij de boom niet beklimmen. Tot zijn zoontje tegen Anansi zei dat hij de mand op zijn rug moest dragen. Anansi schrok, daar had hij nog niet aan gedacht. Uit woede dat zijn zoontje slimmer was, gooide hij de mand stuk en zo ontsnapte alle wijsheid de wereld in. Een groot deel is bij Anansi gebleven, en natuurlijk is slimheid erfelijk.

Bron

"Verhalen uit de Surinaamse Verteltraditie" in: Dieren: volksverhalen uit kleurrijk Nederland - Rotterdam: Lemniscaat, 1990. p. 147.

Commentaar

1990
Commentaar Thea Doelwijt, p. 242:
Verschillende informanten werkten mee aan de verzameling 'Verhalen uit Paramaribo' in <i>Suriname Folk-lore</i>, onder wie Johan Bekker: 'een van de beste vertellers van Paramaribo, die men graag in sterfhuizen uitnodigde'. Het is een (langzaamaan verdwijnende) gewoonte om in sterfhuizen anansitori te vertellen.
In <i>Suriname Folk-lore</i> staan de verhalen in het (fonetisch) Sranantongo en in het Engels. 'Koni' is hier vertaald met slimheid en slimmigheid, omdat Anansi toch vooral bekend staat als koniman, een slimmerd: 'Anansi na moro koniman fu grontapu'. Koni betekent echter ook wijs en knap, kennis en verstand. Daarom geeft het echtpaar Herskovits het verhaal de titel mee 'How wisdom was pread' en noemt Anansi de wijste man van de wereld in bezit van 'all the cunning' en zegt een andere versie dat het verstand onder de mensen werd verdeeld, toen Anansi zijn kalebas kapot had gegooid.
Het Sranan is een Creolentaal van Suriname die als lingua franca fungeert. De term Creolentaal wordt gebruikt voor jonge talen, meestal ontstaan na 1500 (heeft dus niets te maken met de bevolkingsgroep Creolen). Andere Creolentalen zijn o.a. het Dyuka en het Saramakaans (zie verder bij 'De rots en de specht').

Naam Overig in Tekst

Meester    Meester   

Superspin    Superspin   

Anansi    Anansi   

Slimheid    Slimheid   

Slimmigheidjes    Slimmigheidjes   

Datum Invoer

2013-03-01 14:46:20