Hoofdtekst
Dit is van Reyer die vos
In enen zomerlyken tyde,
Als men sach an allen zyden
Die wouden schoen ende tgras groeyen,
Doe moete vos Reynart sijnre moeyen
Der wolvinnen op Haspangouwen.
Als hise sach, hi seyde: "Vrouwe,
Lieve moeye, maect my bekent,
Wat soe doedi hier omtrent?
Ic en sach u nye binnen menigen daghen."
- "Twaren, neve, soe moechdi vraghen
Wel te rechte waer ic ga.
Tis seven maenden wel na,
Dat ic nye op voet en stiep,
Dan ghister, doen ic harwaert liep:
Ic heb soe langhe sieck gheleghen.
Hadder my die wil niet toe ghedreghen,
Ic en waer noch niet opghestaen;
Mar in mijn siecte loofdic te gaen
TAken, door mijn tederheit:
Dair toe soe bin ic nu bereyt,
Lieve neve, vos Reynart."
- "TAken, moey, - God wouts der vaert! -
Gadi bedevaerde nu?"
- "Ja ick, neve, dat seg ic u;
Wanter mi toe dreeff die noot.
Ick waer seker ghebleven doot,
Had icker mi niet toe verbonden.
Bedevaert tot allen stonden
Die dwaet zonden ende ziecheit aff."
- "Moeye, soe en gave ic niet een kaff,"
Sprack Reynaert, "om u bedevaert,
Soe dicke varet hinderwaert,
Dat vrouwen veel after lande lopen:
Sy gaen om oflaet; mar sy vercopen
Dicwijl eer ende salicheit.
Moeye, dit en heb ic niet gheseit
By u, dat neme ic op mijn lijff!
Ic segghet by alrehande wijff,
Die lopen om die landen te scouwen,
Als poertersen ende ridders vrouwen,
Dorpmans wijff, beghinen, nonnen:
Dese hebben ghelopen ende gheronnen
Menich werven after lande.
Moeye, beter is beseten schande
Dan schande belopen, dat weet ic wael.
Want ic woende tenen mael
Hier te voren tot Parijs,
Aldair soe hoerdic gheven prijs
Mannen, die wel bewandert waren:
Dat vrouwen after landen varen,
Dat en wistic nye veel prisen.
Keert weder, moeye, hoert den wysen:
Si sellen u dit selve leren."
- "Reynaert, neve, soudic keren
Van minen bedevaert te doen,
Soe waer ic sot ende alte coen.
Goede ghelofte is goet ghehouden.
Ic en dar my zeker niet verbouden
Te breken dat ic schuldich bin."
- "Daer en is eer noch wijsheit in,"
Sprac Reynart, "moeye, gheloves mi.
Tot uwer kercken al hier by
Daer moechdi Goede wel ghenaken.
Moeye, al en quaemdi nymmermeer tAken,
Wilt God, hi doet u wel ghenesen;
Hier om soe laet u lopen wesen,
Ende neemt exempel anden anderen
Die belopen ende bewanderen
Scaemt ende schande, die langhe duyrt,
Ghelijc den paerde, dat besuyrt
Beyde mit lopen ende mit draven,
Soe dattet comt van groter haven
Tot cleynen ghelde off tot nyet.
Moeye, dats menichwerff gheschiet,
Ende noch selt inder werlt gheschien:
Vrouwen, die hem laten zien
After lande hier entaer,
Men volcht hem soe mit listen nair,
Dat si comen buten der waerden.
So slachten sy verleemde paerden:
Hoerre gheen en prijstmen guet."
Dat sprac Reynaert, ende hi was vroet.
In enen zomerlyken tyde,
Als men sach an allen zyden
Die wouden schoen ende tgras groeyen,
Doe moete vos Reynart sijnre moeyen
Der wolvinnen op Haspangouwen.
Als hise sach, hi seyde: "Vrouwe,
Lieve moeye, maect my bekent,
Wat soe doedi hier omtrent?
Ic en sach u nye binnen menigen daghen."
- "Twaren, neve, soe moechdi vraghen
Wel te rechte waer ic ga.
Tis seven maenden wel na,
Dat ic nye op voet en stiep,
Dan ghister, doen ic harwaert liep:
Ic heb soe langhe sieck gheleghen.
Hadder my die wil niet toe ghedreghen,
Ic en waer noch niet opghestaen;
Mar in mijn siecte loofdic te gaen
TAken, door mijn tederheit:
Dair toe soe bin ic nu bereyt,
Lieve neve, vos Reynart."
- "TAken, moey, - God wouts der vaert! -
Gadi bedevaerde nu?"
- "Ja ick, neve, dat seg ic u;
Wanter mi toe dreeff die noot.
Ick waer seker ghebleven doot,
Had icker mi niet toe verbonden.
Bedevaert tot allen stonden
Die dwaet zonden ende ziecheit aff."
- "Moeye, soe en gave ic niet een kaff,"
Sprack Reynaert, "om u bedevaert,
Soe dicke varet hinderwaert,
Dat vrouwen veel after lande lopen:
Sy gaen om oflaet; mar sy vercopen
Dicwijl eer ende salicheit.
Moeye, dit en heb ic niet gheseit
By u, dat neme ic op mijn lijff!
Ic segghet by alrehande wijff,
Die lopen om die landen te scouwen,
Als poertersen ende ridders vrouwen,
Dorpmans wijff, beghinen, nonnen:
Dese hebben ghelopen ende gheronnen
Menich werven after lande.
Moeye, beter is beseten schande
Dan schande belopen, dat weet ic wael.
Want ic woende tenen mael
Hier te voren tot Parijs,
Aldair soe hoerdic gheven prijs
Mannen, die wel bewandert waren:
Dat vrouwen after landen varen,
Dat en wistic nye veel prisen.
Keert weder, moeye, hoert den wysen:
Si sellen u dit selve leren."
- "Reynaert, neve, soudic keren
Van minen bedevaert te doen,
Soe waer ic sot ende alte coen.
Goede ghelofte is goet ghehouden.
Ic en dar my zeker niet verbouden
Te breken dat ic schuldich bin."
- "Daer en is eer noch wijsheit in,"
Sprac Reynart, "moeye, gheloves mi.
Tot uwer kercken al hier by
Daer moechdi Goede wel ghenaken.
Moeye, al en quaemdi nymmermeer tAken,
Wilt God, hi doet u wel ghenesen;
Hier om soe laet u lopen wesen,
Ende neemt exempel anden anderen
Die belopen ende bewanderen
Scaemt ende schande, die langhe duyrt,
Ghelijc den paerde, dat besuyrt
Beyde mit lopen ende mit draven,
Soe dattet comt van groter haven
Tot cleynen ghelde off tot nyet.
Moeye, dats menichwerff gheschiet,
Ende noch selt inder werlt gheschien:
Vrouwen, die hem laten zien
After lande hier entaer,
Men volcht hem soe mit listen nair,
Dat si comen buten der waerden.
So slachten sy verleemde paerden:
Hoerre gheen en prijstmen guet."
Dat sprac Reynaert, ende hi was vroet.
Beschrijving
Op een dag ontmoet vos Reynaert zijn tante de wolvin. Zij is ziek geweest en heeft de gelofte afgelegd om op bedevaart naar Aken te gaan als zij weer geneest. Nu is zij dan op pelgrimstocht getrokken. De vos raadt haar de reis met klem af: met vrouwen die op pelgrimstocht gaan loopt het vaak slecht af. De tante moet aan haar reputatie denken. God kan men evengoed in de eigen kerk danken. De verteller acht dit advies van de vos een wijze raad.
Bron
Willem van Hildegaersberch: Gedichten. Ed. W. Bisschop & E. Verwijs. 's Gravenhage 1870, p.21.
Commentaar
14e eeuw
Naam Overig in Tekst
Reyer   
Reynaert [Reinaert   
Reinaart]   
Haspengouw   
God   
Naam Locatie in Tekst
Aken   
Parijs   
Datum Invoer
2013-03-01 14:46:21
