Registratie zal enige tijd duren. Deze functie is in ontwikkeling.

LOMBO131

Een personal narrative (mondeling), woensdag 13 januari 1999

Melding:

Bestand met auteursrechtelijke informatie of extreme facetten.
De inhoud is afgeschermd, en kan alleen worden geraadpleegd op het Meertens Instituut, of met een account.

Hoofdtekst

(Bandopname Volksbuurtmuseum Oud Lombok, Utrecht, 13 januari 1999)
AS: Auke Schouwstra, journalist EO, Twee Vandaag
TM: Theo Meder
C: cameraman
G: geluidsman
EvB: Eut van Berkum

AS: "Als je 'm [de recorder] hier zo onder de lens legt, dan hebben wij 'm niet in beeld."
TM: "Okee."
C: "Wilt u wel daar gaan zitten?"
TM: "Ja?"
C: "Ja, u vult het plaatje aardig in, dus..."
[...]
G: "Eut, kan jij even wat zeggen?"
EvB: "Een twee drie vier vijf zes zeven test."
G: "Okee."
AS: "Dat doe je heel goed. Een professionele tester. Toch handig. Mij blijven aankijken en niet in de lens, want dat is altijd een heel raar effect op de televisie. Ja? Is het mooi zo? Kan ik? Je loopt nog niet?"
C: "Nee."
G: "Als jullie... Mag ik wat vragen? Kunnen jullie hierachter even het spraakniveau een beetje aanpassen?"
AS: "Dan gaan ze misschien wel weg."
[...]
C: "Hij loopt."
AS: "Meneer Van Bekkum."
EvB: "Van Berkum."
AS: "Van Berkum. Ja, sorry, ik zal het even opschrijven. Kunt u mij kort uitleggen [...] wat uw stichting Ik Red! heeft met Helmut Kohl?"
EvB: "Laat ik u eerst even corrigeren: het is geen stichting, het is een vereniging..."
AS: "Dan stel ik de vraag even opnieuw. Meneer Van Berkum, de vereniging Ik Red!, wat heeft die met Helmut Kohl?"
EvB: "Wij hebben Helmut Kohl vorig jaar op de Salaam Lombok markt - dat was de eerste markt die in de wijk gehouden werd met steun van de Europese Gemeenschap - hebben wij Helmut Kohl als symbool gekozen voor het Verenigd Europa. We hebben toen aandacht besteed aan het feit dat Lombok vanuit het Verenigd Europa 14 miljoen gulden heeft gekregen, of iets meer zelfs. Om deze wijk, wat dus aangemerkt werd als achterstandswijk, iets op te kalefateren, zal ik zeggen. En toen hebben wij dus een billboard bij de ingang van Lombok beplakt met de leus 'Ich bin ein Lombokker'."
AS: "Waar komt dat vandaan?"
EvB: "Dat refereert eigenlijk naar John F. Kennedy die toch ook 'ein Berliner' was. En wij dachten van: misschien voelt Helmut zich ook wel ein Lombokker."
AS: "En hoe kwam die actie over op de bevolking?"
EvB: "Men was zeer geïnteresseerd. We hadden een grote stand hier in de straat, de Kanaalstraat, de winkelstraat van Lombok. En daar kwamen mensen naar onze stand toe en die kregen daar een formulier uitgereikt, waarin zij konden meedenken over wat Lombok voor Europa kan gaan betekenen."
AS: "En denkt u dat ze Helmut Kohl een warm plekje in hun hart hebben gegeven?"
EvB: "Dat weet ik niet. Ik hoop het wel."
AS: "U heeft ook allerlei buttons op uw jas zitten. Wat is dat?"
EvB: "Wij deden op die dag niet alleen maar iets vragen aan de mensen, maar wij gaven mensen die dus meewerkten met de actie ook een button met het hoofd van Helmut Kohl erop: 'Ich bin ein Lombokker' Ik Red! Europa. Ik Red! is de naam van onze vereniging, zoals u begrepen hebt. En èh... [lange pauze]. Wij hopen dus... [lange pauze, onverstaanbare verwensing (?), er valt iets op tafel]"
AS: "Denkt u rustig na over wat u hoopt."
EvB: "Wij hoopten dat de mensen door deze button eigenlijk aan het denken zouden slaan over Europa en over Kohl, en dus ook over de positie van Lombok in dat geheel."
AS: "Maar waarom koos uw vereniging nu precies Kohl als ikoon?"
EvB: "Omdat wij denken dat Kohl toch iemand is die de grenzen misschien in Europa, maar in ieder geval in Duitsland, al geslecht heeft. En wij denken dat in de toekomst mensen in Europa ook met elkaar zullen moeten gaan samenleven en samenwonen, zoals het in feite hier in de wijk al gebeurt. Daarom hebben wij gekozen voor Kohl. Ook omdat het een herkenbare figuur is, hè."
AS: "Hij neemt vandaag afscheid. Hij doet Nederland aan in zijn afscheidstoernee. Komt 'ie hier nog langs in Utrecht?"
EvB: "Wij hopen dat. Maar het programma was erg vol. Dus het is ook niet gelukt om met een delegatie uit de wijk, en mensen van onze vereniging naar Den Haag af te reizen. Maar ze weten dat wij er zijn."
AS: "Vorig jaar heeft u dus een grote sympathie-actie gehouden voor Kohl. Bent u niet uitgenodigd dan, vandaag?"
EvB: "Nee, helaas niet. Wel als lid van de pers, maar niet persoonlijk."
AS: "Wat vindt u daarvan?"
EvB: "Een beetje sneu is het wel. Maar ik begrijp hoe dat soort zaken werken."
AS: "Wat had u hem willen zeggen?"
EvB: "Dat wij hier in Utrecht en zeker in Lombok erg blij zijn met de 14,2 miljoen die wij gekregen hebben."
AS: "Hij neemt afscheid. Wat gaan wij missen in Europa nu hij van het politieke toneel verdwijnt?"
EvB [denkpauze]: "Ik denk vooral iemand met erg veel postuur. Iets minder als meneer Schröder."
AS: "Iets minder, zegt u?"
EvB: "Uh, iets meer, ja, sorry."
AS: "Laten we dat even overdoen. Ik stel de vraag nog even opnieuw. Hij neemt vandaag afscheid. Wat gaan wij missen in Europa als hij van het politieke toneel verdwijnt?"
EvB: "Ik denk vooral iemand met erg veel postuur. Iets meer dan meneer Schröder dat heeft. Maar dat kan nog meer worden, natuurlijk."
AS: "Want wat was de betekenis van Kohl voor Europa volgens u?"
EvB: "Uh, ik denk een man van groot gezag, en nou gewoon van veel kilo's dus."
AS: "Vandaag krijgt hij waarschijnlijk van de koningin een medaille uitgereikt. U draagt hem ook een warm hart toe. Wat krijgt 'ie van Utrecht?"
EvB: "Wij gaan een felicitatie sturen naar de Duitse ambassade, waarin wij dus Helmut bedanken voor zijn doel in het Verenigd Europa namens onze vereniging."
AS: "Heeft u nog een nieuwe baan voor hem?"
EvB: "Ik èh, nee... Ik hoop dat Helmut het eens een tijdje wat rustiger aan gaat doen."
AS: "Kan hij geen adviseur worden van uw stichting, vereniging?"
EvB: "Dat zou kunnen, ja."
AS: "Ach, daar denkt u natuurlijk toch niet serieus over na, dus laat maar zitten. Hahaha. Even kijken hoor. Momentje jongens. Oja, dat wou ik nog even weten. Uw vereniging is erg enthousiast over Kohl en zijn betekenis voor Europa. Maar Kohl was toch ook de man die onze Ruud Lubbers tacklede toen hij de baas van Europa wilde worden?"
EvB [lange stilte, aarzelend]: "Ja."
AS: "Geeft dat geen ander beeld van Helmut Kohl?"
EvB: "Ik weet niet hoe populair Ruud Lubbers hier in deze wijk is. Ik denk dat wij misschien wel iets meer ophebben met Helmut Kohl."
AS: "En legt u nog eens uit, hoe dat dan kan?"
EvB [stilte]: "Uh, dan moet ik weer terugkomen op het feit dat Helmut toch vooral een stuk groter is dan Ruud Lubbers."
AS: "In meerdere opzichten?"
EvB: "Ja."
[...]
AS: "Uw vereniging draagt Kohl een warm hart toe. Denkt u dat het wederzijds is?"
EvB: "Ik denk het wel. Ik denk dat iedere politicus het enorm fijn vindt om in een wijk ergens in Nederland een speciale rol te mogen vervullen."
AS: "Dan had 'ie het misschien ook wel leuk gevonden als u bij zijn afscheidsreceptie was."
EvB: "Uh, ik, ik... ja, daar heb ik eigenlijk geen antwoord op. Want ik denk dat Helmut niet weet dat hij ons daarvoor had kunnen uitnodigen. Bovendien lag het natuurlijk niet aan Helmut om ons uit te nodigen, maar aan onze koningin."
AS: "Dus is het een treurige dag voor u?"
EvB: "Een beetje wel. Maar goed, we maken d'r hier in het museum natuurlijk toch een hele leuke dag van."
AS: "Op welke manier?"
EvB: "Nou, dat wij vandaag veel mensen hopen te begroeten, en in de komende week veel mensen aan de deur verwachten die alsnog hun Helmut Kohl-button komen ophalen."
AS: "Hoeveel heeft u er nog?"
EvB: "Uh, ik heb ze niet helemaal geteld, maar ik geloof nog een kleine 800 van de 1000 die we hebben laten maken."
AS: "Dus Utrechters kunnen dat hier en masse komen halen?"
EvB: "Ja."
AS: "Okee. Nou, bedankt. Hier laten we het effe bij."

[Opname tv-ploeg wordt gestopt]

AS: "Ja, we gaan nu effe naar buiten toe om te kijken of we buiten nog wat reacties kunnen vangen. Weet u van mensen... U werkt hier een beetje in de wijk hè enzo?"
EvB: "Ik werk hier best in de wijk. Ik maak foto's hier in de wijk."
AS: "Oh. Met wie is het idee bedacht? Wie zit er nog meer in de vereniging?"
EvB: "In de vereniging zit onder andere Erik Wieh [?], beeldend kunstenaar uit Amsterdam."
AS: "Ja. Maar zijn er nog meer Utrechters die ook bij deze actie vorig jaar betrokken waren?"
EvB: "Uh. Ja. Richard van der Laken en Pepijn Surburg. Dat zijn mensen die hebben samen een ontwerp-bureau Design Politie. Die komen uit Utrecht."
AS: "Denkt u dat ik die nu ergens kan bereiken?"
EvB: "Dat denk ik wel, ja."
AS: "Zitten die hier in de wijk ook?"
EvB: "Die zitten in Amsterdam."
AS: "Oh ja, dat is [???]. Ik zoek echt iemand die nu in deze wijk een beetje hetzelfde gevoel als u had bij de actie, zeg maar."
EvB: "Even denken..."
AS: "Die het wat breder kan maken als u alleen..."
EvB [stilte]: 'Uh. Wij hadden wel Marcel Hulspas op die dag ook op onze stand staan. Ken je die?"
AS: "Ja, die naam ken ik, maar..."
EvB: "Dat is de schrijver van Tussen Waarheid en Waanzin? Van die encyclopedie. Die binnenkort in tweede druk gaat verschijnen over.... Tja, over èh... het is een wetenschaps journalist van..."
TV [over het bandje van TM dat meeloopt]: "Moet 'ie uit of èh..."
TM: "Nee, laat maar lopen."
AS: "Ja?"
EvB: "... een wetenschaps-journalist van Intermediair."
AS: "Ja. Ik ken hem van naam, ja. En die woont hier in Utrecht ook?"
EvB: "Ja."
AS: "Op welke manier was hij erbij betrokken?"
EvB: "Hij heeft die dag in de stand gestaan om mensen te bewegen om zo'n èh... om een formulier in te vullen. En hij heeft samen met zijn dochtertje, die 'ie midden in de bak met buttons heeft gezet, heeft 'ie die buttons uitgedeeld."
AS: "Uhuh. Ik dacht dat dat een geëngageerde journalist was.
EvB: "Ja."
AS: "En die woont hier ook in de buurt, of niet?"
EvB: "Hij woont in, hoe heet dat ook weer... de Tongensteeg of zo."
AS: "O, dat is weer het centrum. Ja, dat is dan ook niet echt een optie dan, denk ik. Nou, ik ga wel even kijken, wat ik hier buiten nog kan vangen."
EvB: "Ja."
AS: "Ja, ik zit een beetje met het probleem dat die subsidie, tja, dat er met geen mogelijkheid een soort verband is te leggen tussen Kohl en de subsidie. Of wel?"
EvB: "Uh, er is weinig verband te leggen tussen Europa en de subsidie."
AS: "Ja, precies. En Kohl is natuurlijk onderdeel van Europa, maar dat geldt voor Lubbers ook, en dat geldt voor..."
EvB: "Ja, maar Kohl wordt natuurlijk in Den Haag ook onderscheiden omdat hij èh... veel heeft betekend voor Europa. Dus dat is gewoon het enige verband... Dat kun je weinig noemen, maar het is ook heel veel, denk ik."
AS: "Ja, voor een achterstandswijk heel belangrijk, denk ik, wat Europa kan doen. Maar ja, het is ook weer ons eigen geld, natuurlijk, eigenlijk. Europees belastinggeld."
EvB [sceptische toon]: "Nou, okee, okee. Haha."
AS: "Maar goed..."
EvB: "Daar is natuurlijk een aantal jaren geleden al voor gelobbied, voor dat geld. Uiteindelijk dan duurt het een aantal jaren, en dan komen ze met iets over de brug. Dat dat geld op dit moment misschien beter besteed had kunnen worden in andere achterstandswijken in Utrecht, maar ja, dat kan dan niet."
AS: "Mja."
C: "Ik ben klaar hoor."
AS: "Okee."
EvB: "Je kijkt niet echt gelukkig."
AS: "Nee, ik zie het nog niet helemaal komen. Maar ja. De vraag is gewoon of het onder de bevolking hier echt leeft. Die koppeling. Kijk, u heeft 'm als vereniging gemaakt. Maar ja..."
EvB: "Maar ik denk dat gewoon de vraag is met hoe Europa op dit moment onder de bevolking leeft."
AS: "Nou, daar hebben we vandaag ook een item over. We hebben zelf een complete opinie peiling laten houden door het NIPO, en die wordt vanavond ook uitgezonden."

[Het bandje wordt afgezet; door AS?]

Beschrijving

In het Volksbuurtmuseum worden gratis buttons uitgedeeld van Helmut Kohl met het opschrift 'Ich bin ein Lombokker', om te vieren dat Kohl vandaag een onderscheiding krijgt van de koningin. Het gerucht is in de wereld gekomen, dat Kohl ook naar Lombok zal komen om het museum te bezoeken. Alle nieuwsmedia komen op het gerucht af. De verteller zwakt de enorme populariteit van Kohl onder de bewoners van Lombok enigszins af. De verteller gaat er weer van uit dat Kohl naar Lombok komt. En hij kondigt aan dat er een felicitatie gestuurd zal worden naar de Duitse ambassade.

Bron

Bandopname bij het Volksbuurtmuseum Oud Lombok (archief MI)

Commentaar

13 januari 1999
Onder beeld een foto (kleur) van de journalisten in het museum.
interview met Auke Schouwstra, journalist EO, Twee Vandaag

Naam Overig in Tekst

Helmut Kohl    Helmut Kohl   

Lombokker    Lombokker   

vereniging Ik Red!    vereniging Ik Red!   

Eut van Berkum    Eut van Berkum   

Salaam Lombok    Salaam Lombok   

Europese Gemeenschap    Europese Gemeenschap   

Johm F. Kennedy    Johm F. Kennedy   

Berliner    Berliner   

Schröder    Schröder   

Erik Wieh    Erik Wieh   

Richard van der Laken    Richard van der Laken   

Pepijn Surburg    Pepijn Surburg   

Design Politie    Design Politie   

Marcel Hulspas    Marcel Hulspas   

Tussen Waarheid en Waanzin    Tussen Waarheid en Waanzin   

Intermediair    Intermediair   

NIPO    NIPO   

Naam Locatie in Tekst

Lombok    Lombok   

Verenigd Europa    Verenigd Europa   

Kanaalstraat    Kanaalstraat   

Duitsland    Duitsland   

Utrecht    Utrecht   

Den Haag    Den Haag   

Amsterdam    Amsterdam   

Datum Invoer

2013-03-01 14:46:21