MDESC0081_0083_14993 - Kind betoverd door toverheks

’t Wos in d’n ander’n oorloge, e nichte van mien die betoverd ewist ed, eni. En z’iel’n zieder cafeej, en ’t wos ofsteej. Enne ’t gieng’n dao regelmaotig bezoekers ezo, eneeje, om pient’n te drienk’n en ol. En ’t wos daor e wuuf die olle daoge gienk achter melk. En up e zeker’n dag, z’adde ziej schokla egev’n nao neur, om neur t’ et’n. En dat kiend at dat upet’n. En d’n dag d’rop komt ze nie goed, kwam ze ziek. En ze lei ziej dao, en ze kuste nie meeje roer’n, helegans lik lam. En zieder dermei ekomm’n nao de paoters. En de paoters ên d’r over elez’n, en stief, stief, stief d’r over elez’n, dan ze, gauw, danze helegans zwitt’n en dein d’r van eni. Enne in ’t wereker’n - ze waor’n zieder toen nog mi de foeteure, lik of da dat toen de mode wos, eni - en in ’t wereker’n, an ze zieder naor uus komm’n der mei, kwampt er ossan schumm (sic) uut neur moend, ezo, ossan reke, en nog oenbeweeglik, eni; en z’n at nie en ze droenk nie, niemendolle. En ze waor’n zieder toen naor uus egaon der mei; en z’e ziej dao nog ezô drie of vier daog’n ezo eleid, oenbeweeglik, en nie et’n of niet, eni. En z’ ên zieder toen were egaon nao de paoters der mei; ze zein dan ze nog e keeje most’n weregaon. En z’ên zieder nog e ki were ’t zelfst’ edaon, d’r over elez’n en edaon. En zieder zien were naor uus egaon der mei; en og e ki djuuste ’t zelfste lik in ’t wereker’n, eni: ossan reke schuum die uut neur moend kwam en ollegaore. Enne o ze zieder toene, nog eki djuuste ’t zelfste, naor uus egaon ên dermei, eneeje, ze lei ziej dao. En achter e dag of twee, drie, beguste ze e bitje neur verroer’n, e kleen bitje neur and verroer’n, ezo. En z’e ziej stilletjes an, toen, ersteld; mao lange, lange, lange edrenteld, toe da ze acht of neg’n jaor oed wos, ossan d’ene ziekt’n achter d’ander ad, ol de plaogsjes die der waor’n. En dat vromens, ’t wos dao schietinge, eneeje, oek, in de parochies, dat is ezo: ’t is cafeej, ’t is boerderie, en ’t wos daor oek schietienge. En neur vent, van dat vromens, e schoot iej d’n opperveugel. En ze gieng’n z’aol’n, eneeje, om e piente te drienk’n dermei, eneeje, om dat e keeje te vier’n, eni. En ze kuste ziej dao nie binn’n, eni. En z’add’n zieder medalietjes mei ad van de priesters, en ze most’n dat oender ol nulder zull’n stek’n, van heel ’t uus, ozowel bacht’n de poorte, van vor’n, in de privaote plekke, overol. En ze kuste nie binn’n, eni, ‘k ên dat ossan or’n vertell’n, tante e dat oengerd ker’n verteld. En ze gieng’n ze mi gaon aol’n, eni, en geen avance, eni: ze kuste nie binn’n; z’e dao nooit gin één stap nie meje binn’n kunn’n zett’n. En daodeure ên ze toch kunn’n beslut’n da ’t van eur wos, da ze ziej de toverekse wos; zo, ze zein toen de toverege daoteg’n, eneeje. ’t Is wao, wi, tante e dat oengerd keers verrteld; z’en e nooit gin stap meeje kunn’n binn’n zett’n, nooit mi kunn’n gaon achter melk, nooit niet’n meeje. Ja, en ‘k wet’n toen nieje, ‘k g’lov’n wel, mao ‘k wet’n dat nieje: a ze dood wos, da ze boek’n ên evoeng’n bie dat vromeens, ja, toverboek’n, ja, ‘k wet’n dat gin zo juuste meeje, wi, mao ‘k wet’n, ‘k tienk’n me wel da tante zei, o ze dood ewist ed, dan ze heel neur uus oenderzocht ên, en dan ze boek’n evoeng’n add’n, waomei da ze toverde. En z’e nog gevall’n edaon, wi, in de p’rochiej. Maor ik e wet’n dat nie meeje, wi, mao ditte, omda dit nuus interesseerde. En ‘k ên nog portrett’n van use Iolène [?], eni, wao da ze d’rup staot, da ze ezo ellendig is, eni. En ’t is zuk e schoon misje ekomm’n, laoter, zuk e snelle, eni, wao da ze ezo stoeg, eni, zuk e snel misje. En z’ên stief epeisd da ze gieng dood gaon, mao ba jaons; en ze roerde nie mi, noch et’n noch drienk’n, oenbeweeglik dao legg’n, lam esleg’n, eni. ’t Is o(i)lgliek roar, eni. Mao tante e dat duust keers verteld, eni. En nooit gin stap mi e dat vromens dao nog kunn’n binn’n zett’n. En de paoters - en ’t woar’n de paoters, die nu nog, van Sient-Tjiks, eni - zieder add’n ol medeljes mei egev’n, eni, die ewiegd waor’n; en ze zein: “Je moet oender ol julder zull’n van de deur’n medaljes stek’n. Zo, da vromens gao nie mi kunn’n naoz’n van julder deure!” En ’t wos ezo: z’e dao nooit mi kunn’n binn’n gaon.

SINSAG 0580 - Andere Hexenkünste    SINSAG 0580 - Andere Hexenkünste   

Een caféhoudster uit Poperinge had een dochtertje. Toen een tovenares op een dag melk kwam halen, gaf ze het dochtertje van de caféhoudster een stuk chocolade. Het kind peuzelde de chocolade gretig op. De volgende dag werd het meisje echter ziek; ze ging liggen en kon niet meer bewegen. De moeder ging met het kind naar de paters van Saint-Jex, die het arme meisje overlazen tot het zweet van hun gezicht druipte. Dat hielp echter allemaal niet. Het kind weigerde te eten of te drinken en kreeg vaak schuim op de lippen. Enkele dagen later ging de moeder voor de tweede keer met haar kind naar de paters, maar ook deze keer mocht het niet baten. Na enkele dagen bewoog het kind opnieuw stilletjes. Zo genas het kind langzamerhand van deze vreemde aandoening. Tot haar negende jaar was het meisje echter regelmatig ziek. Op een dag won de man van de tovenares in het café de eerste prijs bij het schieten. De man ging zijn vrouw halen om in het café een glas te gaan drinken. Merkwaardig genoeg kon de tovenares niet binnen in het café. De moeder van het zieke kind had van de paters immers medailles gekregen om onder de dorpel te leggen. De tovenares is nooit meer binnen geraakt in het huis waar het zieke meisje woonde. Toen de tovenares gestorven was, vond men in haar huis toverboeken waarmee ze kwaad kon doen.

M. Deschrijver, Gent, 1961

2.1 Heksen

west-vlaams (poperinge en omstreken)

150

WOII

fabulaat

Saint-Jex (paters van)    Saint-Jex (paters van)   

Paters van Saint-Jex    Paters van Saint-Jex   

Poperinge    Poperinge   

Poperinge    Poperinge