Hoofdtekst
Nachtmerrie
De nachtmerrie, zoo als ze bij ons door het volk wordt afgeschilderd, bestaat uit een groot zwart gedrocht, zonder eigenlijke leden, meer een klomp (chaos) die zich aan het voeteinde der legerstede plaatst en zachtjens aan nadert tot het hart, waarop zij zich plotseling neerstort, om den slapenden te benauwen. (middelen tegen nachtmerrie, zie bijgeloof, tooverspreuken etc.) Het volgende bidvers weert ook de maar:
Nachtmaar, leelik dier
Kom van dezen nacht niet hier
Alle waters zult gij waaien,
Alle boomen zult gij blaaien
Alle spiergrassen zult gij tellen,
Kom mij dezen nacht niet kwellen.
V.D. Berg zegt dat men, om te onderzoeken of eene nachtmerrie in huis was, men de volgende proef nam. Men bakte een pannekoek of ketelkoek (jan in den zak), was er eene nachtmerrie in huis, dan kon de koek niet gaar worden, en kwam geschonden uit de pan. Wanneer thans nog ene boerin koek bakt en hij is geschonden zoo herinner ik mij wel eens te hebben horen zeggen 'daar zijn heksen in huis'.
Een slecht gebakken mageren en taaien koek heette men voorheen nog wel eens een 'jan in den zak', thans draagt hij ten onzent overal den naam van 'Lêren Ties' (Lederen Tijs).
De nachtmerrie, zoo als ze bij ons door het volk wordt afgeschilderd, bestaat uit een groot zwart gedrocht, zonder eigenlijke leden, meer een klomp (chaos) die zich aan het voeteinde der legerstede plaatst en zachtjens aan nadert tot het hart, waarop zij zich plotseling neerstort, om den slapenden te benauwen. (middelen tegen nachtmerrie, zie bijgeloof, tooverspreuken etc.) Het volgende bidvers weert ook de maar:
Nachtmaar, leelik dier
Kom van dezen nacht niet hier
Alle waters zult gij waaien,
Alle boomen zult gij blaaien
Alle spiergrassen zult gij tellen,
Kom mij dezen nacht niet kwellen.
V.D. Berg zegt dat men, om te onderzoeken of eene nachtmerrie in huis was, men de volgende proef nam. Men bakte een pannekoek of ketelkoek (jan in den zak), was er eene nachtmerrie in huis, dan kon de koek niet gaar worden, en kwam geschonden uit de pan. Wanneer thans nog ene boerin koek bakt en hij is geschonden zoo herinner ik mij wel eens te hebben horen zeggen 'daar zijn heksen in huis'.
Een slecht gebakken mageren en taaien koek heette men voorheen nog wel eens een 'jan in den zak', thans draagt hij ten onzent overal den naam van 'Lêren Ties' (Lederen Tijs).
Beschrijving
De nachtmerrie stort zich 's nachts op slapenden om hen te benauwen. Ter afweer bestaan er bidversen. Als er een nachtmerrie (of heks) in huis was, werd koek niet gaar.
Bron
Willem de Blécourt, Volksverhalen uit Nederlands Limburg, Utr./Antw.1981, 25 N°1.3
Motief
F471.1 - Nightmare (Alp). 
F471.1 - Nightmare (Alp). 
F471.1.2 - Protection against the nightmare (alp).
F471.1.2 - Protection against the nightmare (alp).
Commentaar
W. Hermans, Blitterswijck, hs. ca. 1874
ca. 1874
Naam Overig in Tekst
Ties (Tijs)
Ties (Tijs)
Jan
Jan
Datum Invoer
2013-03-01 14:46:22