Hoofdtekst
De vrijkogel te Oud Valkenburg
Op 'gen Hoes' bij de kerk te Oud Valkenburg woonde een baron en 'op Schloen', dat niet ver daarvan was gelegen, had een graaf zijn verblijf. De verstandhouding tusschen beide groote heeren was niet van de beste. Zooals gewoonlijk was er een jachtkwestie daarvan de schuld. Het gebeurde nu een keer dat tot tweemaal kort na elkaar de jager van den baron doodgeschoten in de bosschen werd gevonden. De baron besloot daarop geen jager meer in dienst te nemen, doch op zekeren dag bood zich een vreemdeling bij hem aan, die geweldig erop aan drong, dat hij hem als jager in dienst zou nemen. Toen de baron hem vertelde, dat hij het niet deed, omdat de twee laatste zijner jagers dood waren geschoten, zeide de vreemdeling: 'O, daarvoor ben ik niet bang, als gij mij neemt zal mij dat niet overkomen.' Ten slotte gaf de baron toe en stelde den vreemdeling als zijn jager aan. Eenigen tijd later waren beiden op jacht in de bosschen tusschen Sibbe en Oud Valkenburg. Plotseling hoorden zij een schot vallen op den Schaelsberg aan de overzij in de bosschen van den graaf. De jager van den baron nam onmiddellijk zijn hoed af en ving op hetzelfde oogenblik een looden kogel daarin op. Vol verbazing zag de baron hoe de jager daarop den kogel op zijn eigen geweer zette en dat afschoot, zeggende: 'Die gaat naar zijn meester terug'. Daags daarna verspreidde zich in het dorp de treurmare, dat een der jonge graven in het bosch op den Schaelsberg gevonden was, het hart door een kegel doorboord. Nu begreep de baron, dat eene 'vrijkogel' den dood zijner jagers had veroorzaakt, doch tenslotte noodlottig was geworden voor dengene die daarvan gebruik maakte omdat de vreemdeling het geheim kende.
Op 'gen Hoes' bij de kerk te Oud Valkenburg woonde een baron en 'op Schloen', dat niet ver daarvan was gelegen, had een graaf zijn verblijf. De verstandhouding tusschen beide groote heeren was niet van de beste. Zooals gewoonlijk was er een jachtkwestie daarvan de schuld. Het gebeurde nu een keer dat tot tweemaal kort na elkaar de jager van den baron doodgeschoten in de bosschen werd gevonden. De baron besloot daarop geen jager meer in dienst te nemen, doch op zekeren dag bood zich een vreemdeling bij hem aan, die geweldig erop aan drong, dat hij hem als jager in dienst zou nemen. Toen de baron hem vertelde, dat hij het niet deed, omdat de twee laatste zijner jagers dood waren geschoten, zeide de vreemdeling: 'O, daarvoor ben ik niet bang, als gij mij neemt zal mij dat niet overkomen.' Ten slotte gaf de baron toe en stelde den vreemdeling als zijn jager aan. Eenigen tijd later waren beiden op jacht in de bosschen tusschen Sibbe en Oud Valkenburg. Plotseling hoorden zij een schot vallen op den Schaelsberg aan de overzij in de bosschen van den graaf. De jager van den baron nam onmiddellijk zijn hoed af en ving op hetzelfde oogenblik een looden kogel daarin op. Vol verbazing zag de baron hoe de jager daarop den kogel op zijn eigen geweer zette en dat afschoot, zeggende: 'Die gaat naar zijn meester terug'. Daags daarna verspreidde zich in het dorp de treurmare, dat een der jonge graven in het bosch op den Schaelsberg gevonden was, het hart door een kegel doorboord. Nu begreep de baron, dat eene 'vrijkogel' den dood zijner jagers had veroorzaakt, doch tenslotte noodlottig was geworden voor dengene die daarvan gebruik maakte omdat de vreemdeling het geheim kende.
Onderwerp
SINSAG 0762 - Freikugel aufgefangen und zurückgeschossen   
Beschrijving
Een jager hoort een schot, doet zijn hoed af, vangt erin een loden kogel, schiet hem terug "naar zijn meester". De dag erop wordt iemand doodgevonden daardoor.
Bron
Willem de Blécourt, Volksverhalen uit Nederlands Limburg, Utr./Antw.1981, 177f N°10.9
Motief
G265.8.3.1.2 - Witch throws bullets back at shooter.   
Commentaar
begin 20e eeuw
Herhaaldelijk door mijn vader aan mij verteld.
Freikugel aufgefangen und zurückgeschossen
Hs. J.W.H. Goossens (Rijksarchief Maastricht)
Naam Overig in Tekst
Oud Valkenburg   
Sibbem Schaelsberg   
Datum Invoer
2013-03-01 14:50:22
