CBAK0390

Er was ers een houthakker die alle dagen in een groot bosch houthakte. Op een zekeren keer had ie gedaan met hakken en hij gong op zijn platte gat zitten om zijn stukken op te eten. Toe ie deer mee bezig was, kwammen er twaalf roovers an. Die bleven vlak bij hem staan, maar ze zaggen hem niet.
Opiens zei de opperste: "Czaad open u."
Opiens gong een groot valluik open en zullie er in.
"Czaad sluit u," zei die toe weer, en het luik gong dicht.
As ze der uit benne, moet ik dat ook ers probeeren, docht de houthakker.
Dus toe zullie weer in 't bosch terug gongen, gong hij na die plaas en riep: "Czaad open u."
Het luik gong open, en hij na beneden. Deer kwam ie in allerlei kamers met edelgesteente en goud. Nou, hij vulde dus goed zijn zakken en toe gong ie weer naar het luik en liet het weer open en toe gaan.
Toe gong ie de aare kant op as de roovers egaan waren en kwam in de stad. Deer gong ie leve as een deftige mijnheer.
Toe dat een poossie eduurd had, zei zijn broer: "Je most mijn toch ers zeggen hoe je an dat geld ekommen ben."
Eerst wou ie dat niet, maar op lest daan ie het toch.
Dan zel ik slimmer wezen, docht de broer en ik zel een ezel meenemen: die ken meer dragen.
Hij kwam bij het luik en riep: "Czaad open u."
Het luik gong open en hij met een stuk of wat leege zakken nee binnen. Hij stond beduusd. Hij vulde ze allemaal, en toe na het luik, maar ja, door zijn blijdschap was ie het woord vergeten.
Hij riep al: "Koolzaad open u, reepzaad open u, mosterdzaad open u."
Maar het gaf geen steek. Was ie nou maar op het idee ekommen om bij 'a' te beginnen, dan was ie er gauw eweest, want dan had ie gauw 'Czaad' ehad, maar nou was ie gevangen.
Toe de roovers kwammen, wier ie vermoord. Toe ie na vier dagen niet terug was, gong zijn broer hem zoeken, en die vond eerst de ezel, die liep te dwalen. En toen gong ie nee het luik. Toen ie het eopend had, vond ie zijn broer liggen. Hij heb hem toe op de ezel edragen en nee huis gebracht.
(Uitdam)

AT 0676 - Open Sesame    AT 0676 - Open Sesame   

ATU 0954 - The Forty Thieves.    ATU 0954 - The Forty Thieves.   

Houthakker hoort van rovers de formule om in ondergrondse kamers met edelstenen en goud te komen. Hij gaat naar beneden, vult zijn zakken en kan leven als een rijk man. Zijn broer die hij heeft vertelt waar zijn rijkdom vandaan komt, gaat met een ezel naar de plaats om meer te kunnen meenemen. Na het vullen van de zakken is hij de formule vergeten. Hij wordt betrapt door de rovers die hem vermoorden.

Collectie Bakker (Archief Meertens Instituut)

F721.4 - Underground treasure chambers.    F721.4 - Underground treasure chambers.   

N455.3 - Secret formula for opening treasure mountain overheard from robbers (Open Sesame).    N455.3 - Secret formula for opening treasure mountain overheard from robbers (Open Sesame).   

D1552.2 - Mountain opens to magic formula (Open Sesame).    D1552.2 - Mountain opens to magic formula (Open Sesame).   

N512 - Treasure in underground chamber (cavern).    N512 - Treasure in underground chamber (cavern).   

N471 - Foolish attempt of second man to overhear secrets (from animals, demons etc.).    N471 - Foolish attempt of second man to overhear secrets (from animals, demons etc.).   

Het verhaal is opgetekend door C. Bakker op 2 april 1903. De informant was een 90-jarige man uit Uitdam. Zie ook CBAK0222 en CBAK0477. Bewerkte publicatie: G.J. Boekenoogen: `Nederlandse sprookjes en vertelsels', in: Volkskunde 17 (1905), p.101-102.
In deze versie ontbreekt de naam Ali Baba en de toverformule Sesam open u is vervangen door Czaad.

Czaad    Czaad   

2013-03-01 14:46:21