SOLDAA01 - Eerste Vertelling

Eerste Vertelling
Daar was eenmaal een grootoog en een kleinoog en het waaren beide neefs en het waaren ook beide boeren. en kleinoog had een koe en grootoog had veel meer koijen en veel meer land en kleinoog zijn koe kwam in grootoog zijn land. doe zeide grootoog dat als zijn koe er weer in kwam - de koe dood te houwen. doe zeide kleinoog goed doe dat maar. en doe kwam de koe er weer in en doe hoew hij de koe doot en kleinoog ging heenen en vilde de koe en ging er met na de markt met de kaar.
doe kwam kleinoog in een Bos en hoorde daar veele gauwdieven geld te telden en doe sloeg hij het koevel om zijn huid en ging er met na de gauwdieven toe en de gauwdieven vlugten voort en meenden dat het een wild dier was en lieten het geld agter en dagten dat dat wild dier haar geld niet zoude krijgen.
en daar was het hem Juist om te doen en doe kreeg hij dat geld in de kaar en ging er met na huis en zeide tegen grootoog of hij zijn Spintvat niet krijgen konde om het geld te meten dat hij voor zijn koevel gekregen had. doe zeide grootoog heeft gij zooveel voor u koevel gekregen dan wil ik mijn koijen ook villen en hij vilde ze en ging er met na de markt en riep haal koevellen haal koevellen
en hij kon er niets meer voorkopen als de ordinaire prijs en ging er weer met na huis en doe ging hij naar kleinoog en zeide tegen kleinoog dat hij vannacht gedood zoude worden en doe zeide kleinoog goed en kleinoog had ook nog een oude moeder en grootoog ook. doe zeide kleinoog tegen zijne moeder dat hij vannacht op haar bed wilde slaapen en zij op kleinoog zijn bed doe zeide de moeder goed Want die wist van die moord niets te zeggen en doe het nacht wierde kwam grootoog bij kleinoog zijn bed en meende dat hij er op lag en maakte de oude moeder doot.
en des morgens ging kleinoog met een wagen met kaas en de oude moeder na het merkt en zette de oude moeder bij de kaazen op de wagen en doe kwam er een heer aan en die vroeg kleinoog of hij kaas te koop had doe zeide kleinoog ja ga maar naar mijn oude moeder toe die weet het wel hoeveel het geld maar zij is wat doof gij moet haar wat aanstooten en doe stoote de heer haar met de handstok aan en riep moeder moeder wat geld de kaas en doe viel het hoofd van de oude moeder er af en doe riep kleinoog O! stoot gij mijn moeder het hoofd af dat zal ik voort aanbrengen doe zeide de heer hout gij u maar stil ik zal u zoo veel geld geeven als gij maar wild en doe kreeg hij er een heele boedel gelt voor en ging er met na huis en zeide tegen grootoog of hij het Spintvat niet krijgen konde om het geld te meten dat hij voor zijn oude moeder gekreegen.
doe zeide grootoog heeft gij zooveel geld voor u oude moeder gekregen dan maak ik mijn oude moeder ook dood en hij dede dat en ging er met na de merkt en riep haal oude wijven haal oude wijven. maar hij kon er niets voorkopen. en hij ging weer na huis en hij wierd zoo kwaad op kleinoog dat hij hem zoo bedrogen had en zeide dat hij hem in de zak krijgen woude en hem in het water smijten doe zeide kleinoog goed dat moet gij maar doen en doe kreeg hij hem in de zak en ging er met na een brug en hij wilde hem er met een polstok onder drukken onderwijl gingen zij bij een slootgraver langs en hij had zijn polstok vergeten doe zeide hij tegen de slootgraver of hij niet wat op zijn zak passen wilde Antw. Ja. doe zeide kleinoog laat mij er uit en hij liet hem er uit en deden de zak weer vol natte aarde en doe ging kleinoog voort en doe kwam grootoog weer en kreeg de zak op de rug en ging er met voort en doe kwakte die natte aarde door de zak en doe zeide hij al beschits doe of bepist doe mij, doe zal't er dog aan en doe kwam hij bij de Brug en smeet de zak van boven in het water maar de zak zonk voort weg en was geen onderdompelen van nooden, en doe ging hij weer na huis en kwam bij kleinoogs huis en vond hem weder thuis. doe zeide kleinoog tegen hem dat hij hadde in een land geweest daar de schapen een Duit en de zwijnen twee duiten en de paarden een halve stuiver kosten. doe zeide Grootoog dat hij wilde ook in zoo een land wezen en doe kreeg kleinoog hem ook in de zak en ging met hem na de Brug en smeet hem er ook van boven in doe riep Grootoog och! ik kan dat lant niet vinden doe kleinoog vol medelijden zijnde hielp hem er weer uit.
doe wierde grootoog nog kwader en zeide dat hij hem in een tonne bekuipen wilde. doe zeide kleinoog goed! maar ik moet wat honig en een hamer en stik en een boor met hebben goed! zeide grootoog en wierp hem in de zee en hij dreef voort en kwam aan het strant en doe het water begon te vallen, doe lag hij op het droge en doe klopte hij het spongat open en streek daar wat honig om. doe kwam daar een Beer aan en die slikte daar om dat spongat en doe draaide de Beer hem om en doe kwam de staart door het spongat en stikte hij dat vast en doe ging de Beer met het vat op de loop en tot zoo lang dat het vat in staven viel. doe liep kleinoog er uit en ging weer naar huis.
en doe kwam grootoog weer bij hem en zeide hoe bist hier al weer. Ja zeide kleinoog ik heb een heel groot schip gekregen doe zeide grootoog dat hij hem ook maar in een tonne bekuipen zoude maar ook honig en een hamer en een boor en een stik en 50 lb. ijzer hebben doe zeide kleinoog goed en ging met hem na de strant en smeet hem in de zee en hij zonk met zijn ijzer voort weg en men zag hem nooit weer.

AT 1535 - The Rich and the poor Peasant    AT 1535 - The Rich and the poor Peasant   

ATU 1535 - The Rich and the Poor Farmer.    ATU 1535 - The Rich and the Poor Farmer.   

VDK 1535 - The Rich and the poor Peasant. (Unibos.)    VDK 1535 - The Rich and the poor Peasant. (Unibos.)   

SINAT 1535 - Der reiche und der arme Bauer    SINAT 1535 - Der reiche und der arme Bauer   

AT 1875 - The Boy on the Wolf's Tail    AT 1875 - The Boy on the Wolf's Tail   

ATU 1875 - The Boy on the Bear’s (Wolf’s) Tail.    ATU 1875 - The Boy on the Bear’s (Wolf’s) Tail.   

VDK 1875 - The Boy on the Wolf's Tail    VDK 1875 - The Boy on the Wolf's Tail   

AT 0327C - The Devil (Witch) Carries the Hero Home in a Sack    AT 0327C - The Devil (Witch) Carries the Hero Home in a Sack   

ATU 0327C - The Devil (Witch) Carries the Hero Home in a Sack.    ATU 0327C - The Devil (Witch) Carries the Hero Home in a Sack.   

VDK 0327C - The Devil (Witch) Carries the Hero Home in a Sack    VDK 0327C - The Devil (Witch) Carries the Hero Home in a Sack   

SINAT 0327C - De Hexe trägt den kleinen Helden in einem Sack nach Hause    SINAT 0327C - De Hexe trägt den kleinen Helden in einem Sack nach Hause   

Er waren eens twee boeren. De rijke boer klaagt dat de koe van de arme boer in zijn land komt en slaat het dier dood. In een bos jaagt de arme boer met het vel dieven op de vlucht en komt zo in bezit van hun geld. De rijke boer denkt dat hij het geld voor het vel gekregen heeft en vilt daarop zijn koeien, maar verkoopt ze voor weinig. Hij dreigt de arme boer dood te slaan maar die wisselt van bed met zijn moeder, die dan gedood wordt. Hij gaat naar de markt met kazen en de moeder op een wagen. Een man vraagt aan de moeder hoe duur de kaas is en stoot haar aan, waarop haar hoofd eraf valt. De man betaalt de boer veel geld. De rijke boer slaat zijn moeder ook dood maar kan haar niet verkopen. Hij stopt de arme in een zak en wil hem in het water gooien. Als hij een slootgraver vraagt even op de zak te passen, laat deze de arme eruit en ze doen de zak vol aarde. De rijke gooit de zak in het water maar vindt de arme weer thuis. Die zegt in een goed land geweest te zijn en de rijke laat zich daarop ook in het water gooien, maar wordt er weer uitgevist door de arme. De rijke stopt de arme in een ton en gooit hem in zee. Hij komt op het strand en lokt een beer met honing. Zijn staart raakt vast in het spongat, de beer gaat rennen en het vat breekt. De arme zegt tegen de rijke dat hij een groot schip gekregen heeft en de rijke laat zich ook bekuipen maar neemt zoveel ijzer mee dat hij zinkt.

E.J. Huizenga - Onnekes: Het boek van Trijntje Soldaats. Groningen, 1928, p. 1 e.v.

L143 - Poor man surpasses rich.    L143 - Poor man surpasses rich.   

K335.1.1.2 - Cow-hide falls on robbers from tree.    K335.1.1.2 - Cow-hide falls on robbers from tree.   

K941.1 - Cows killed for their hides when large price is reported by trickster.    K941.1 - Cows killed for their hides when large price is reported by trickster.   

K941.1.1 - Wives killed when large price for his mother‘s (wife’s) corpse is reported by trickster.    K941.1.1 - Wives killed when large price for his mother‘s (wife’s) corpse is reported by trickster.   

K842 - Dupe persuaded to take prisoner‘s place in a sack: killed.    K842 - Dupe persuaded to take prisoner‘s place in a sack: killed.   

X1133.3 - Man in barrel grabs wolf by the tail and is drawn out of danger.    X1133.3 - Man in barrel grabs wolf by the tail and is drawn out of danger.   

Zie onder Beeld voor een foto van 19 november 1932 van mevrouw E.J. Huizenga-Onnekes uit Ten Boer, die in Groninger dracht de sprookjesvertelster Trijntje Soldaats naspeelt. Zie tevens een foto van de eerste pagina van de editie.

Grootoog    Grootoog   

Kleinoog    Kleinoog   

Nederland    Nederland