PKNAB0545_0547_7019 - Belevenis met waarzegster

En ich in mijnen tijd, in ’t begin wie ich getrouwd waor, hiël in ’t begin wie ich getrouwd waor, moot ich uch ins vertèllen hé. Toen kump hie, hie e wijf in en de minsch waor in ’t veld, ein of twië kènger (kinderen) hauwen ver, ich weit ’t neet. En toen zèit ze zoë: "Hebt ger neet geet eerappelen vur mich?" Ich zèg: "Jao, wach mer dan gèif ich uch ’n kalts (portie) eerappelen." "Jao", zèit ze, "ich wil uch de waorheid ins kómmen vertèllen." Ich zèg: "mer ich hoof gein waorheid." Jao mer ich gaon uch ins vertèllen wat er geit gebeuren", zag mich die. En ze heel (hield) mich zoë mijn hand hé (gebaar), ich zèg: "wat zou mich gebeuren, wat zout geer weiten wat mich gebeurt." Good. "Nów, zèit ze, veur die eerappelen die-t-geer mich gèift zal ich uch ins de waorheid zèggen." Die haw mich âfgelezen wat gebeurd (sic). Zo zeker es ich hie zit. Toen kump de minshc van mich uit ’t veld, toen vertèlde ich dat tegen hem. "Sjtóm vrouwmensch bès dich zoë gek, has-te (had je) dat wijf toch ónder heur kónt geschöp, gangk (ga) dich nog ’n klats eerappelen geven!" En van dat allemaal, de minsch van mich, versteis-te? En alles uitgekómmen, alles wat zij zag is uitgekomen. Niks wat neet gebeurd is (…) Jao, en enen oorlog zou uitbreken, dat wâs den iërsten oorlog, dan zou wie hèt (hoe heet) dat, den Ijzer hé, dan zou dao e water, zag ze, don zouwen de lijken zo dik inliggen en dat-ste gei water miër zuus, dat ’t niks as blood is. "Foei medam" zèg ich, "veur zoëget te vertèllen." "Mer dat geit (gaat) gebeuren." Al uitgelag van den iërsten en den twiëden oorlog, wieveul kènger (kinderen) krijg ger en dat gaot ger aan de hand krijgen, en dat allemaal. En ich ’s mörges nao de pestoër, ehh, nao de paters in Rèikem; ’s zondesmörges. Dat en dat. "Och vrouwke, trèk uch dat mer neet aan", zèi er "dao is allemaal niks van aan. Beij (bid) uch mer ’n akt van berouw, ’t is good. Ger gelöüf dao toch neet aan?" Ich zèg: "Nein." Ich nao de paters. Mer uit’komen wat ze gezag haw! alles! Nów zèg ’t mich. En dèi minsch van mich dèi deeg (deed) zoë liëlik op mich, mene man… "En hie kump enen oorlog dèi geit uitbreken, geit nów uitbreken" zèit ze, "gein hawf (half) jaor miër dan is den oorlog hie" zag ze. Ich zèg: "Good." Jao, jao, - jà, toen huurdes-te niks van oorlog - dat waor dèi van viërtien-achttiën. En dan gei (gaat) de man van mich nao de soldaoten opgeroopen weren (worden) en dan zit ger hie mèt uch twië kènger. "En dat geit gebeuren" zag ze. "Jao mer", ich zèg, "dat is enen Hollänjer, es ’t hie ouch oorlog is dan hoof er toch nog neet te vechten." hé. Jao mer, ee is toch mooten binnengoon deens (dienst) doen aan de grenzen, dao waor geinen oorlog. En dat is allemaal waor geworen (waar geworden). "En zoveul kènger krijg ger." En dao goon gein sterven. Blijven allemaal leven. Mer wat is dat toch!? Es ich dao aan dènk, dan ril ich. Jao mer, wie wèt zoëget dat? Wèt geer wat mèt mich geit gebeuren?En dan bès-te d’n hiël leven gejaag, es-te zoëget mmos weiten. Mer dat is ech, dat hèit hie, die tegen mich vertèld. Dat zag die. En ger gaot ’n groëte euverstrouming krijgen vanzeleven. Ich zèg: "Jao, die hebben ver all’ ’s jaors (alle jaren), de Maas die ’s eeder jaor bekans uit", zag ich. "Jao mer, geer gaot ’n hiël groëte euverstrouming krijgen, zag ze, tot ger hawf teneet zeet (teniet zijn). Toen ’t zèsentwintig waor, stóng de Maas hie tegen de zit van de stool aan in de huizer. De biësten, nei, de biësten verzopen, het voor (voeder) weg’dreven, de mijten stóngen in ’t water in ’t veld… En dat is gebeurd éh, in zèsentwintig. En die zag dat dat ging komen. Wie haw die dat vermoed? Wât zou dat gewèis zijn veur get? Zou dat enen duvel gewèis zijn? Het is toch e soort duvel hé? (PK: Jà, get bijzunders in eeder geval). Jao, mer wat kónt geer mich toch gaon vertèllen wat ger mtmaak, wat kump, dat kunt ger mich toch neet zèggen, hé? (PK: jà nein!) En die vertèld’ ós zoë. En uit’komen, dat is ’t fijnste. Uit’komen. Jàjà.

Een boerin die in het veld aan het werken was, kreeg bezoek van een vrouw die wat aardappelen kwam vragen. "Wacht even", zei de boerin, "dan zal ik wat aardappelen gaan halen". Daarop sprak de vrouw: "In ruil voor de aardappelen zal ik jouw toekomst eens voorspellen". Hoewel de boerin gebaarde dat ze dat niet wilde weten, begon de vrouw met handlezen. De vrouw voorspelde dat er een oorlog zou uitbreken en dat het water van de Ijzer helemaal rood zou kleuren van het bloed. De boerin zou twee kinderen krijgen met wie ze alleen thuis moest blijven wanneer haar man werd opgeroepen om te gaan vechten. Er zou ook een grote overstroming komen, waarbij de hele boerderij vernield zou worden. Op zondagochtend ging de boerin naar de paters van Rekem om te vertellen wat ze had vernomen. "Och vrouwtje, maak je maar niet ongerust. Geloof daar toch niet in! Bid maar een akte van berouw". Alles wat de waarzegster had voorspeld, kwam echter uit. In 1926 kwam er een grote overstroming, waarbij alle vee verdronk en waarbij de hooimijten en het voeder van de dieren wegdreef.

P. Knabben, Leuven, 1970

limburgs (maasvallei)

N/II/516

Vlak vóór WOI

memoraat

Bandopname

akte van berouw    akte van berouw   

Neerharen    Neerharen