CJ028304

Yn Surhuzum wenne in âld smid. De Boer skreau er him. Hy wie duvelbander.
Der wenne ek in âldfeint yn Surhuzum, dy hiet fan Jan.
Griet wie syn húshâldster.
Griet sei: "Jan, ik gean maeije by dy wei."
"Soa," sei Jan.
"Jan," sei se, "ik gean nou by dy wei."
"Goed," sei Jan.
't Wie Griet der om to rêdden Jan to krijen, mar Jan nom in oare hûshâldster. Dat wie Antsje.
Ridlik gau dêrnei troude Jan mei Antsje.
Der wenne yn in doarp in âlde bolkoerrinster, dat wie Tetsje.
Griet sei tsjin Tet: "Hast it al heard? Jan syn wiif is great mei dy en dy."
Tetsje sloech de hannen yn elkoar en forkrante it nijs rounom. Hja gong der mei by de hiele streek lâns.
Jan komt it ek to hearren. Hy kreaut der om mei Antsje. Dan giet er nei de smid ta.
Dy sei: "Lit Antsje moarnmiddei by my komme."
Antsje derhinne. De smid makke in stik izer gleonhjit. It wie fjûrread. Doe joech er Antsje in doaske mei poeijer. Dat poeijer moest se op 'e hân dwaen.
"Pak nou it izer beet!" hiet er.
"Ik doar net," sei Antsje.
"Dû mast it dwaen."
Doe die hja it. Hja koe 't daeije.
"Skilt der ek hwat oan 'e hân?"
"Né," sei se.
"Dan ûntbied ik dy en Jan en Tetsje en Griet moarn by my to kommen."
Dat gebeurde. Wer hie de smid in stik fjûrread izer. Allegear krigen se poeijer yn 'e hân.
Doe sei de smid tsjin Tetsje: "Pak it izer oan. As it wier is en Antsje is great mei in oare man, dan komt der dy neat fan oer."
Mar Tetsje doarst net.
Doe komt Griet oan 'e beurt. Dy doarst ek net.
Doe Antsje.
Mar Jan dy sei: "Net dwaen, dû forbrânst dy."
"Né," sei Antsje, "As ik ûnskuldich bin, bran ik my net."
En hja nom it izer yn 'e hân. En hja brânde har net...
Doe sei de smit tsjin Griet: "Nou mast sizze hwerst dit praetsje wei hast."
En doe bikende Griet. Hja hie graech mei Jan trouwe wold, mar dy woe net. Nou hie se roet yn 't iten smiten by Jan en Antsje troch dit praetsje roun to struijen.

Een knecht neemt een andere huishoudster en trouwt met haar. De eerste huishoudster laat een roddel in de omgeving verspreiden, als zou de vrouw overspel plegen. Deze vrouw gaat bij de smid, die ook een duivelbanner is, om raad. Hij laat haar de proef met het gloeiende ijzer doen. Ze brandt haar hand niet en daarmee is haar onschuld aangetoond. Vervolgens ontbiedt de smid alle betrokken partijen. De echtgenote doorstaat nogmaals met glans de proef. De eerste huishoudster durft de proef niet aan en bekent uit afgunst een leugen te hebben verspreid.

Corpus Jaarsma, verslag 283, verhaal 4 (archief Meertens Instituut)

ca. 1953

De Boer    De Boer   

Jan    Jan   

Griet    Griet   

Antsje    Antsje   

Tetsje    Tetsje   

Surhuzum [Surhuizum]    Surhuzum [Surhuizum]   

2013-03-01 14:46:21