Hoofdtekst
9a.
De ware vrogger is twee roversbende gewes; ieder van twalef man. Den enen har as hoofman Van Kadoes en den andere Schilderhannes. Zi'j harre oaveral rondgegaon um te rove.
Zo op een kier zatte rovers van Kadoes ien een harbarg. Daor ien de stad har een rieke meneer gewoond en dén har een olde gediende as knech gehad. Die knech was toevallig ook ien de eigeste harbarg en heure dat de vier rovers van Kadoes met mekaar oaverleie um 's nachts 't kesteel te plundere. Hi'j doch: dat geet um ons. Toe hi'j 't goed en wel geheurd het, steet e op en geet nao huus. En hi'j vetelt 't aan den heer. Dén zei: "Dan mowwe de pliessie halen". "Nee", zeit den oldgediende, "dat kan ik alleen wel af". De meeste kestele dat was niks as muur. De rame zatte hoger as vandaag.
De knech wachtte de ganse nach en liep iedere kier 't hele kesteel deur. Zo ieniens heure hi'j bute voetstappen en iemand zei: "Hier mowwe mao zien dawwe een gat kriege. En wanneer awwe een gat hemme zo groot datter één deur kan krupe, dan mot hi'j, atter de deur is, zegge: Sjwiewie. En dan kump den andere". "'s Goed", ha nummer twee gezeid. Toe ze 't gat klaor harre krupe der één deur. Mao meteen steet den olden bediende der, huwt 'm de kop af en trik um de gang ien. "Sjwiewie", hadde gezeid. Toe kump den anderen nao. Hi'j huwt um de kop af, trik um de weer ien en zeit: "Sjwiewie". Hi'j sloeg een dadde de kop af en toe nog een vierde. Mao toe marke de rovers wat en ginge de vandeur.
's Marges stong den heer op en ging met de knech nao de vier dooie. Toe waarschouwe hi'j de pliessie. De pliessie kwam. De keals wiere opgelaaie en begrave.
De ging een maond veurbi'j. Toe was ter een ri'jtuug gekomme met twee fijne pead en een fijne meneer. Die har aangebeld en een kaatje afgegeve: dén en dén wasse. Hi'j wier binnegehaald. Same praote ze oaveral oaver en zo kreeg hi'j een betje gemeenschap met den heer. Den heer had een dochter gehad en die had eur motte bediene zo at 't heurt. En zo was de vremde heer verscheie kiere gekomme. 't Har wel een half jaor geduurd. Toe was ter fees gekomme ien 't darp. De vremde vroeg aan de vader van de dochter of hi'j met eur nor 't fees zol meuge. "Och jaowel" had tie gezeid. "Dat vetrouw ik ow wel".
De dochter trok zich aan, stappen 't ri'jtuug ien, en daor harre ze hen gegaon.
Mao 's aoves um tien uur was ter nog gin mins weerum gekomme. Um twalef uur: nog gin mins. 's Marges was de dochter der nog niet. En zi'j kwam niet weerum.
Toe ging den heer nao den olden bediende en beklage zich.
"Jao", had den bediende gezeid: "Ik het dén vremden meneer van den eersten al niet vetrouwd". ''Mao hoe krieg ik mien dochter weerum?" "Der is mor één remedie um de dochter weer te kriege". "Tao. en wat dan?" "Dat kos vöI geld. Dén meneer is Van Kadoes zien roversbende. Ik gao elf man hure. Dan bun ik de twalefde en zun wi'i net de roversbende van Schilderhannes. En dan reize wi'j overal deur de bus, ok 'snachts. Oaveral. En hier 't bivak opslaon en daor 't bivak opslaon, tot dawwe ze treffe". Den heer zei: "'s Goed. Doet ow bes mao". Den olden bediende zoch zich elf manschappe op. Ze krege daags een goeie beloning en flink èten en drinke.
Met eur twaleve reize zi'j alle nachte rond. Dan nao dat bos en dan nao dat bos. Op een aovend sloege zi'j weer een bivak op. Toe zi'j een hötje geleagen harre heure ze voetstappe van hoofman Van Kadoes. Hi'j vetelle dat hi'j daor en daor hen ging um buit te hale.
"Zo en ik bun Schilderhannes". "Doe mien dan een diens. Bewaar gi'j vannach mien hol. Ak dan ien 't bos kom waor gi'j huus, wik ow hol wel is beware". "Das goed", zei den oldengediende. Hi'j kreeg ellef slöttels en wier deur Van Kadoes nao een groten eik gebroch.
Veur den boom deeje een bret los en toe ginge ze de grond ien. En daor ien de grond har Van Kadoes 't fijnste kesteel gehad, net as een kesteel boave de grond. Den oldengediende kon ien ellef kamers komme en kreeg met zien manschappen aan èten en drank watte mor hemme wol.
Toe hoofman Van Kadoes een hötje weg was sloat de knech ellef kamers los, mao van de twalefde harre gin slöttel. Hi'j kloppen aan en riep: "Ister iemand taor?" "Jao", was ter geroepe. "Wie is taor?" "Ik bun die en die". "En ik bun den oldengediende". "Och, hazze gezeid, "red mien toch". "Wes mor stil. Margevrog wor ie gered. Ik mot eers met de twalef man afrèkene".
's Marges vroeg daor kwamme de rovers weer aan. Den één har zon buit en den ander zon. Ze leien alles ien 't hol neer. De wier fees gevierd, gegèten en gedronken en gepraot. Den olden bediende zei tegen Van Kadoes: "Hé gi'j ow manschappe goed geoefend zo at 't beheurt? Könne ze exersiere en met 't geweer umgaon?" "Jao dat kenne ze uut te kiek", zei Van Kadoes. "Lao we dan is zien we 't beste zun, ow of mien manne". "'s Goed".
Van Kadoes en zien manschappe kregen een ongelaaie geweer, mao de luj van den oldgediende een geweer met een goeie kogel der op. Op 't les kommandiere den godiende: "'t Geweer aan de scholder". En toe: "Vuur". Zien twalef leie Van Kadoes en zien manschappen der neer. Den gediende met de ellef bleve staon, want de tegepeti'j ha gin kogels. Zi'j hiele Van Kadoes de twalefde slöttel uut te tes en sloate de twalefde deur los. De dochter van den heer kwam teveurschien en vloag den oldgediende um den hals, umdatte eur gered har. "Daor hoef ie mien nie veur te bedanke". Hi'j ging met eur nao de vader en gaf den zien dochter weer. Toe ginge nao de pliessie. 't Gerich kwam, pakken alle dooien en voere ze weg. Toe zochte ze alle kamers van 't hol deur en nommen al 't geld en al de gewere met nor 't huus van den heer. Den heer liet 't ien de stad afkloppe, dat iedereen die deur de rovers bestoale was zien geld en goed kon trugkriege. Mao der was vol blieve zitte waor gin mins um kwam.
Den heer vrieg aan den oldgediende: "Wat hei vediend? Gi'j kont ook mien dochter trouwe". "Nee", zeit den olden, "daor bun ik te old veur. Mor ik het nog een bruur dén nog fleurig is. Laot dén kommen en geef dan ow dochter aan um". En dat had den heer gedaon. Zien bruur trouwe met de dean en het lange jaoren ien vreugde en plezier op 't kesteel gewoond. En den oldgediende het nog lange jaore bi'j zien bruur de wach geholle.
De ware vrogger is twee roversbende gewes; ieder van twalef man. Den enen har as hoofman Van Kadoes en den andere Schilderhannes. Zi'j harre oaveral rondgegaon um te rove.
Zo op een kier zatte rovers van Kadoes ien een harbarg. Daor ien de stad har een rieke meneer gewoond en dén har een olde gediende as knech gehad. Die knech was toevallig ook ien de eigeste harbarg en heure dat de vier rovers van Kadoes met mekaar oaverleie um 's nachts 't kesteel te plundere. Hi'j doch: dat geet um ons. Toe hi'j 't goed en wel geheurd het, steet e op en geet nao huus. En hi'j vetelt 't aan den heer. Dén zei: "Dan mowwe de pliessie halen". "Nee", zeit den oldgediende, "dat kan ik alleen wel af". De meeste kestele dat was niks as muur. De rame zatte hoger as vandaag.
De knech wachtte de ganse nach en liep iedere kier 't hele kesteel deur. Zo ieniens heure hi'j bute voetstappen en iemand zei: "Hier mowwe mao zien dawwe een gat kriege. En wanneer awwe een gat hemme zo groot datter één deur kan krupe, dan mot hi'j, atter de deur is, zegge: Sjwiewie. En dan kump den andere". "'s Goed", ha nummer twee gezeid. Toe ze 't gat klaor harre krupe der één deur. Mao meteen steet den olden bediende der, huwt 'm de kop af en trik um de gang ien. "Sjwiewie", hadde gezeid. Toe kump den anderen nao. Hi'j huwt um de kop af, trik um de weer ien en zeit: "Sjwiewie". Hi'j sloeg een dadde de kop af en toe nog een vierde. Mao toe marke de rovers wat en ginge de vandeur.
's Marges stong den heer op en ging met de knech nao de vier dooie. Toe waarschouwe hi'j de pliessie. De pliessie kwam. De keals wiere opgelaaie en begrave.
De ging een maond veurbi'j. Toe was ter een ri'jtuug gekomme met twee fijne pead en een fijne meneer. Die har aangebeld en een kaatje afgegeve: dén en dén wasse. Hi'j wier binnegehaald. Same praote ze oaveral oaver en zo kreeg hi'j een betje gemeenschap met den heer. Den heer had een dochter gehad en die had eur motte bediene zo at 't heurt. En zo was de vremde heer verscheie kiere gekomme. 't Har wel een half jaor geduurd. Toe was ter fees gekomme ien 't darp. De vremde vroeg aan de vader van de dochter of hi'j met eur nor 't fees zol meuge. "Och jaowel" had tie gezeid. "Dat vetrouw ik ow wel".
De dochter trok zich aan, stappen 't ri'jtuug ien, en daor harre ze hen gegaon.
Mao 's aoves um tien uur was ter nog gin mins weerum gekomme. Um twalef uur: nog gin mins. 's Marges was de dochter der nog niet. En zi'j kwam niet weerum.
Toe ging den heer nao den olden bediende en beklage zich.
"Jao", had den bediende gezeid: "Ik het dén vremden meneer van den eersten al niet vetrouwd". ''Mao hoe krieg ik mien dochter weerum?" "Der is mor één remedie um de dochter weer te kriege". "Tao. en wat dan?" "Dat kos vöI geld. Dén meneer is Van Kadoes zien roversbende. Ik gao elf man hure. Dan bun ik de twalefde en zun wi'i net de roversbende van Schilderhannes. En dan reize wi'j overal deur de bus, ok 'snachts. Oaveral. En hier 't bivak opslaon en daor 't bivak opslaon, tot dawwe ze treffe". Den heer zei: "'s Goed. Doet ow bes mao". Den olden bediende zoch zich elf manschappe op. Ze krege daags een goeie beloning en flink èten en drinke.
Met eur twaleve reize zi'j alle nachte rond. Dan nao dat bos en dan nao dat bos. Op een aovend sloege zi'j weer een bivak op. Toe zi'j een hötje geleagen harre heure ze voetstappe van hoofman Van Kadoes. Hi'j vetelle dat hi'j daor en daor hen ging um buit te hale.
"Zo en ik bun Schilderhannes". "Doe mien dan een diens. Bewaar gi'j vannach mien hol. Ak dan ien 't bos kom waor gi'j huus, wik ow hol wel is beware". "Das goed", zei den oldengediende. Hi'j kreeg ellef slöttels en wier deur Van Kadoes nao een groten eik gebroch.
Veur den boom deeje een bret los en toe ginge ze de grond ien. En daor ien de grond har Van Kadoes 't fijnste kesteel gehad, net as een kesteel boave de grond. Den oldengediende kon ien ellef kamers komme en kreeg met zien manschappen aan èten en drank watte mor hemme wol.
Toe hoofman Van Kadoes een hötje weg was sloat de knech ellef kamers los, mao van de twalefde harre gin slöttel. Hi'j kloppen aan en riep: "Ister iemand taor?" "Jao", was ter geroepe. "Wie is taor?" "Ik bun die en die". "En ik bun den oldengediende". "Och, hazze gezeid, "red mien toch". "Wes mor stil. Margevrog wor ie gered. Ik mot eers met de twalef man afrèkene".
's Marges vroeg daor kwamme de rovers weer aan. Den één har zon buit en den ander zon. Ze leien alles ien 't hol neer. De wier fees gevierd, gegèten en gedronken en gepraot. Den olden bediende zei tegen Van Kadoes: "Hé gi'j ow manschappe goed geoefend zo at 't beheurt? Könne ze exersiere en met 't geweer umgaon?" "Jao dat kenne ze uut te kiek", zei Van Kadoes. "Lao we dan is zien we 't beste zun, ow of mien manne". "'s Goed".
Van Kadoes en zien manschappe kregen een ongelaaie geweer, mao de luj van den oldgediende een geweer met een goeie kogel der op. Op 't les kommandiere den godiende: "'t Geweer aan de scholder". En toe: "Vuur". Zien twalef leie Van Kadoes en zien manschappen der neer. Den gediende met de ellef bleve staon, want de tegepeti'j ha gin kogels. Zi'j hiele Van Kadoes de twalefde slöttel uut te tes en sloate de twalefde deur los. De dochter van den heer kwam teveurschien en vloag den oldgediende um den hals, umdatte eur gered har. "Daor hoef ie mien nie veur te bedanke". Hi'j ging met eur nao de vader en gaf den zien dochter weer. Toe ginge nao de pliessie. 't Gerich kwam, pakken alle dooien en voere ze weg. Toe zochte ze alle kamers van 't hol deur en nommen al 't geld en al de gewere met nor 't huus van den heer. Den heer liet 't ien de stad afkloppe, dat iedereen die deur de rovers bestoale was zien geld en goed kon trugkriege. Mao der was vol blieve zitte waor gin mins um kwam.
Den heer vrieg aan den oldgediende: "Wat hei vediend? Gi'j kont ook mien dochter trouwe". "Nee", zeit den olden, "daor bun ik te old veur. Mor ik het nog een bruur dén nog fleurig is. Laot dén kommen en geef dan ow dochter aan um". En dat had den heer gedaon. Zien bruur trouwe met de dean en het lange jaoren ien vreugde en plezier op 't kesteel gewoond. En den oldgediende het nog lange jaore bi'j zien bruur de wach geholle.
Beschrijving
Een roverhoofdman wil een kasteel plunderen. De bediende van dat kasteel hoort het gesprek en waarschuwt zijn heer. De bediende waakt die nacht in het kasteel en weet vier rovers uit te schakelen. De rest gaat er vandoor.
Een maand later maakt de kasteelheer kennis met een rijke man. Als er een feest is vraagt de rijke man of hij de dochter van de heer mee mag nemen. Dat vindt de heer goed. De rijke man was echter de roverhoofdman en keert niet meer terug.
De bediende huurt elf man en doet zich voor als een roversbende. Zo kan hij met een list de dochter redden en de echte roversbende aan de politie uitleveren.
Een maand later maakt de kasteelheer kennis met een rijke man. Als er een feest is vraagt de rijke man of hij de dochter van de heer mee mag nemen. Dat vindt de heer goed. De rijke man was echter de roverhoofdman en keert niet meer terug.
De bediende huurt elf man en doet zich voor als een roversbende. Zo kan hij met een list de dochter redden en de echte roversbende aan de politie uitleveren.
Bron
Vertellers uit de Liemers samengesteld door A. Tinneveld, Wassenaar 1976, p.33-35
Commentaar
c.1946
Naam Overig in Tekst
Schilderhannes 
Schilderhannes 
Van der Kadoes [Van Kadoes]
Van der Kadoes [Van Kadoes]
Datum Invoer
2013-03-01 14:46:20