Hoofdtekst
200.
Bart van Bindsbergen.
De was is een holthakker met zien vrouw; en die harre vier kinder. Mao de was ter een bi'j dén was zo klein, en dén bleef zo klein, en dén nume ze Klein Duimpje. Die minse die ging 't merakels slech.
Now kwam der een tied dat tat holt gin aftrek meer had en dat moeder tege vader zei: "'t Is toch wat te doen. Wi'j hemmen haos gin geld meer. Hoe mowwe daor met doen? Ik heb haos gin brood meer veur de kinder". "Jao", zei vader "at tat now mao los kwam. Mao dat holt wil mao niet weg; en ik kan niks vediene".
Dat duut nog een paar daag. Toe zeit moeder: "Moj is heure. Ik heb nog een stukske brood en dan is 't op. Wettie wai doet? Nemp de kinder met nao 't bos. En brenk ze ien 't bos. Meugelijk at ze vedwale en dat zich een ander mins òver eur ontfermp".
Mao dén Klein Duimpje dat was een slimmerik. Dén had alles zon betje geheurd wat vader en moeder zei. Toe denkte: "Jao, nor 't bos". Dén 's nachs 't bed üt en stop zich de tesse vol keikes. Toe denkte: "Zo, now zöuwe wel is zien".
Den anderen dag zei moeder: "Kinderen vandaag maggie met vader nor 't bos. Gi'j krieg een botteram met, en dan kump vader vanaovend en nimp ow weer met nor hüs toe".
Klein Duimpje liep achterop. En toe ze aan 't stappe weure, toe liete, toette de weg niet meer kende, elkier een steentje valle.
"Zo", zeit vader, toe weure ze op 't wark. "Now breng ik ollie nog een betje wiejer. Daor staon moaie blümkes. Dan köj blümkes plukke. En dan haal ik ollie vanaovend weer op". Ja, dat was tan goed, hé.
Mor 't wier aovend; mao vader die kwam niet. Net zo lang, zien zusjes die begonnen al te schreie. "Wes mao bedaad", zeie, "wes mao bedaad. Vader die kump bes. Lao we nog mor is wiejer lope". Mao hoe wiejer as ze liepe, hoe wiejer as ze vedwale. Toe kwamme ze bi'j een dichte stroek denne. Toe zeit Klein Duimpje: "Lao we hier vanach mao slaope. Kom mao. Dan gaon we mavroeg wel weer wiejer". Toe gaon ze doar slaope, gaon ze door ligge. Mao Klein Duimpje die kon nie slaope. Toe 't düster wödt, kiekte door um zich heer en toe zütte door een lichje brande. Toe mikte de andere wakker en zeite: "Kòm mao. Gund brendt een lichje, door is een hüs, door gao we nao toe."
Zi'j gelopen, en gelopen. Endelijk en les kwamme ze dan bi'j dat hüs. Door rammele ze aan de deur. En kwam door een vrouw aan de deur. Toe zeite: "God lieve kinder, waor kòmp gillie dan vandan?" "Wi'j zun vedwaald, en wi'j wette de weg nier meer nor hüs toe, en wi'j zun zo kold". "Kòmp toch mao gauw ien hüs", zeit ze, "en hei ook honger?" "0, wi'j hemme zon honger." En toe hét die vrouw de kinder dan gauw goed wat te ète gegeve. Zi'j wolle daor zo graag slaope. "Beste kinderkes, mao dat kan niet. Gi'j zint hier bi'j de boze reus. En dén it kinder op. Dat dörf ik niet te doen. Dat kan gaar niet". "Och", zeit Klein Duimpje, "laot ons toch mao slaope. Laot ons toch asteblief slaope; wi'j gaon dood van keld". "Now", zeit tie vrouw, "dan komp met nao boave. Hier ligge vier kinder van mien, en door steet nog een groot bed; door kö gillie met ollie viere wel ien". Ja, dat was tan goed. En die kinder krüppen ien dat bed. Die andere die slaopen al medeen. Mao Klein Duimpje dén zeit: "Nee, wacht is efkes. As dén grote reus kömp en dén wil ons opète! Die mutskes van eurlie die zette wi'j op". Now harre die kinder allemaol een slaopmutske op. Toe nam Klein Duimpje die slaopmutskes en die zette zi'j op. "Zo", zeie, "now gaot mao slaope; at de reus ons op wil ète, dan itte die van zien eigen op".
Enkelenles door kòmp de reus aan bolderbassen. Dat gingt ter hèèr. Hi'j vroeg de vrouw: "Is ter nog wat gewes? Ik rük toch wat". "Jao", zeite vrouw, "vier van die kleine kinderkes". "0, die maak ik dalijk wel op, ik hét nog honger". "Och', zeite vrouw, en die gif um nog gauw een helen hoop te ète. "0, wettie wat? Ik maak die kinder margevroeg wel op". Mao Klein Duimpje heurt tat. De reus hét geete en toe beginœ te snörke. Net zo lang toe heurt Klein Duimpje datte slup. Toe denkte: "Dén kump vannach niet".
's Marges heel vroeg toe mik Klein Duimpje zien bruurkes en zuskes wakker. "Kòm drüt. Kòm drüt. De zon kömp zo op. Wi'j motte make dawwe wegkomme". Zi'j drüt en dat nao bütte toe, en dòòr liepe ze hèèr.
Toe kömp tén reus 's marges op te kamer. "Waor zin die kinder?" En toe ine zien eigen vier kindere op. "Wat hei toch gemaak? Wat hei toch gemaak?" zei de vrouw. "Now zuk zo köppig", zeite, "dan gao 'k die andere ok vange". Hi'j de tussenüt. Grote laarze hadde, dat ware zeuvemijlse laarze. Die trekte aan. "Laot toch tie kinder lope", zei de vrouw. "Nee, niks van dat. Ik èèt ze op". Hi'j aan 't stappe. En dan kon dén keal zo wied trèje met die zeuvemijls laarze.
Klein Duimpje dén zeit: "Wi'j motte daor ien die barge ien een spelonk, ien zon gat, krüppe, want dén reus kump ons nao". Net zo gezeid, zo gedaon. Enkelenles: "Ik heur um, ik heur um al gromme. Kòm hier dat gat ien". Zi'j ginge door gauw de spelonk ien. En door zien ze dat tén reus oaver eur heer trèèjt. "0, door gete heer". Hi'j kiek um nao. Toe zei de reus: "Now mok eers slaope. Ik zin zo müj". Toe geet tén reus aan de grond ligge en begint te snörke; de heuvels davere de van.
Toe zei Klein Duimpje: "Moj hier blieve. Now gaoi ik um die laarze üttrekke". En dén sluip daor gauw nao toe. En toe kömpte daor kot bi'j. En dén reus slöp zo hèvig. Hi'j trek um de laarzen üt. En toe Klein Duimpje weerum. Toe zeite: "Now kòm mao, now gao we wier". En zi'j wiejer gelope.
Mor dén reus wödt wakker en toe wille op staon en wiejer gaon. Hi'j denkte: "Waor zin mien laarze?" Toe isse de laarze kwiet en kan niet wiejer lope. En toe mosse daor blieve ligge.
En de kinder mao wiejer gelope. Net zo lang toe zei Duimpje: "Now zak is op zon heuveltje gaon staon en zien is of tak nörges kan zien waor vader aan 't wark is". Mao hi'j zag niks. Toe zeite: "Dan lope wi'j wiejer". Toe kòmme ze aan zon klein reviertje. En door zwemme vier moaie zwane. De zusjes beginnen al te schreie. Toe zeit zon zwaantje: "Wat is ter toch?" "Jao", wi'j motte nao vader toe, en wi'j können um niet weer vinde". "Vader is gund wied aan 't wark". "Mao wi'j könne niet oaver dat water". "Gaot mor op onze rug zitte. Wi'j brengen der ow oaver". Toe ginge die kinder bi'j die zwaantjes op de rug zitte, en die zwaantjes die zwemmen eur netjes aan de oaverkant. "Zo, now loop mao gund op aan". En toe ginge ze wier. Enkelenles daor heure ze vader houwe met de biel. En toe nog een endje gelope en toe zagge ze vader. En vader kwam op eur aanlope. Toe hadde gezeid: "Wat zink toch bli'j, kinderkes, daj weer hier zint. Wi'j hemme geld genoeg gekrege. Wi'j hemmen al 't holt vekoch. Kom mao gauw met". En toe had vader op hüs aan. Moeder had al ien 't hofpad gestaon en die had de kinder tegengekòmme en ze was zo bli'j gewes dat ze weer tüs weure. En toe harre ze ète en ze harre geld en alles genoeg. En dan is't verhaaltje üt.
Bron: waarschijnlijk grootmoeder Hendriksen.
Bart van Bindsbergen.
De was is een holthakker met zien vrouw; en die harre vier kinder. Mao de was ter een bi'j dén was zo klein, en dén bleef zo klein, en dén nume ze Klein Duimpje. Die minse die ging 't merakels slech.
Now kwam der een tied dat tat holt gin aftrek meer had en dat moeder tege vader zei: "'t Is toch wat te doen. Wi'j hemmen haos gin geld meer. Hoe mowwe daor met doen? Ik heb haos gin brood meer veur de kinder". "Jao", zei vader "at tat now mao los kwam. Mao dat holt wil mao niet weg; en ik kan niks vediene".
Dat duut nog een paar daag. Toe zeit moeder: "Moj is heure. Ik heb nog een stukske brood en dan is 't op. Wettie wai doet? Nemp de kinder met nao 't bos. En brenk ze ien 't bos. Meugelijk at ze vedwale en dat zich een ander mins òver eur ontfermp".
Mao dén Klein Duimpje dat was een slimmerik. Dén had alles zon betje geheurd wat vader en moeder zei. Toe denkte: "Jao, nor 't bos". Dén 's nachs 't bed üt en stop zich de tesse vol keikes. Toe denkte: "Zo, now zöuwe wel is zien".
Den anderen dag zei moeder: "Kinderen vandaag maggie met vader nor 't bos. Gi'j krieg een botteram met, en dan kump vader vanaovend en nimp ow weer met nor hüs toe".
Klein Duimpje liep achterop. En toe ze aan 't stappe weure, toe liete, toette de weg niet meer kende, elkier een steentje valle.
"Zo", zeit vader, toe weure ze op 't wark. "Now breng ik ollie nog een betje wiejer. Daor staon moaie blümkes. Dan köj blümkes plukke. En dan haal ik ollie vanaovend weer op". Ja, dat was tan goed, hé.
Mor 't wier aovend; mao vader die kwam niet. Net zo lang, zien zusjes die begonnen al te schreie. "Wes mao bedaad", zeie, "wes mao bedaad. Vader die kump bes. Lao we nog mor is wiejer lope". Mao hoe wiejer as ze liepe, hoe wiejer as ze vedwale. Toe kwamme ze bi'j een dichte stroek denne. Toe zeit Klein Duimpje: "Lao we hier vanach mao slaope. Kom mao. Dan gaon we mavroeg wel weer wiejer". Toe gaon ze doar slaope, gaon ze door ligge. Mao Klein Duimpje die kon nie slaope. Toe 't düster wödt, kiekte door um zich heer en toe zütte door een lichje brande. Toe mikte de andere wakker en zeite: "Kòm mao. Gund brendt een lichje, door is een hüs, door gao we nao toe."
Zi'j gelopen, en gelopen. Endelijk en les kwamme ze dan bi'j dat hüs. Door rammele ze aan de deur. En kwam door een vrouw aan de deur. Toe zeite: "God lieve kinder, waor kòmp gillie dan vandan?" "Wi'j zun vedwaald, en wi'j wette de weg nier meer nor hüs toe, en wi'j zun zo kold". "Kòmp toch mao gauw ien hüs", zeit ze, "en hei ook honger?" "0, wi'j hemme zon honger." En toe hét die vrouw de kinder dan gauw goed wat te ète gegeve. Zi'j wolle daor zo graag slaope. "Beste kinderkes, mao dat kan niet. Gi'j zint hier bi'j de boze reus. En dén it kinder op. Dat dörf ik niet te doen. Dat kan gaar niet". "Och", zeit Klein Duimpje, "laot ons toch mao slaope. Laot ons toch asteblief slaope; wi'j gaon dood van keld". "Now", zeit tie vrouw, "dan komp met nao boave. Hier ligge vier kinder van mien, en door steet nog een groot bed; door kö gillie met ollie viere wel ien". Ja, dat was tan goed. En die kinder krüppen ien dat bed. Die andere die slaopen al medeen. Mao Klein Duimpje dén zeit: "Nee, wacht is efkes. As dén grote reus kömp en dén wil ons opète! Die mutskes van eurlie die zette wi'j op". Now harre die kinder allemaol een slaopmutske op. Toe nam Klein Duimpje die slaopmutskes en die zette zi'j op. "Zo", zeie, "now gaot mao slaope; at de reus ons op wil ète, dan itte die van zien eigen op".
Enkelenles door kòmp de reus aan bolderbassen. Dat gingt ter hèèr. Hi'j vroeg de vrouw: "Is ter nog wat gewes? Ik rük toch wat". "Jao", zeite vrouw, "vier van die kleine kinderkes". "0, die maak ik dalijk wel op, ik hét nog honger". "Och', zeite vrouw, en die gif um nog gauw een helen hoop te ète. "0, wettie wat? Ik maak die kinder margevroeg wel op". Mao Klein Duimpje heurt tat. De reus hét geete en toe beginœ te snörke. Net zo lang toe heurt Klein Duimpje datte slup. Toe denkte: "Dén kump vannach niet".
's Marges heel vroeg toe mik Klein Duimpje zien bruurkes en zuskes wakker. "Kòm drüt. Kòm drüt. De zon kömp zo op. Wi'j motte make dawwe wegkomme". Zi'j drüt en dat nao bütte toe, en dòòr liepe ze hèèr.
Toe kömp tén reus 's marges op te kamer. "Waor zin die kinder?" En toe ine zien eigen vier kindere op. "Wat hei toch gemaak? Wat hei toch gemaak?" zei de vrouw. "Now zuk zo köppig", zeite, "dan gao 'k die andere ok vange". Hi'j de tussenüt. Grote laarze hadde, dat ware zeuvemijlse laarze. Die trekte aan. "Laot toch tie kinder lope", zei de vrouw. "Nee, niks van dat. Ik èèt ze op". Hi'j aan 't stappe. En dan kon dén keal zo wied trèje met die zeuvemijls laarze.
Klein Duimpje dén zeit: "Wi'j motte daor ien die barge ien een spelonk, ien zon gat, krüppe, want dén reus kump ons nao". Net zo gezeid, zo gedaon. Enkelenles: "Ik heur um, ik heur um al gromme. Kòm hier dat gat ien". Zi'j ginge door gauw de spelonk ien. En door zien ze dat tén reus oaver eur heer trèèjt. "0, door gete heer". Hi'j kiek um nao. Toe zei de reus: "Now mok eers slaope. Ik zin zo müj". Toe geet tén reus aan de grond ligge en begint te snörke; de heuvels davere de van.
Toe zei Klein Duimpje: "Moj hier blieve. Now gaoi ik um die laarze üttrekke". En dén sluip daor gauw nao toe. En toe kömpte daor kot bi'j. En dén reus slöp zo hèvig. Hi'j trek um de laarzen üt. En toe Klein Duimpje weerum. Toe zeite: "Now kòm mao, now gao we wier". En zi'j wiejer gelope.
Mor dén reus wödt wakker en toe wille op staon en wiejer gaon. Hi'j denkte: "Waor zin mien laarze?" Toe isse de laarze kwiet en kan niet wiejer lope. En toe mosse daor blieve ligge.
En de kinder mao wiejer gelope. Net zo lang toe zei Duimpje: "Now zak is op zon heuveltje gaon staon en zien is of tak nörges kan zien waor vader aan 't wark is". Mao hi'j zag niks. Toe zeite: "Dan lope wi'j wiejer". Toe kòmme ze aan zon klein reviertje. En door zwemme vier moaie zwane. De zusjes beginnen al te schreie. Toe zeit zon zwaantje: "Wat is ter toch?" "Jao", wi'j motte nao vader toe, en wi'j können um niet weer vinde". "Vader is gund wied aan 't wark". "Mao wi'j könne niet oaver dat water". "Gaot mor op onze rug zitte. Wi'j brengen der ow oaver". Toe ginge die kinder bi'j die zwaantjes op de rug zitte, en die zwaantjes die zwemmen eur netjes aan de oaverkant. "Zo, now loop mao gund op aan". En toe ginge ze wier. Enkelenles daor heure ze vader houwe met de biel. En toe nog een endje gelope en toe zagge ze vader. En vader kwam op eur aanlope. Toe hadde gezeid: "Wat zink toch bli'j, kinderkes, daj weer hier zint. Wi'j hemme geld genoeg gekrege. Wi'j hemmen al 't holt vekoch. Kom mao gauw met". En toe had vader op hüs aan. Moeder had al ien 't hofpad gestaon en die had de kinder tegengekòmme en ze was zo bli'j gewes dat ze weer tüs weure. En toe harre ze ète en ze harre geld en alles genoeg. En dan is't verhaaltje üt.
Bron: waarschijnlijk grootmoeder Hendriksen.
Onderwerp
AT 0327B - The Dwarf and the Giant 
AT 0327B - The Dwarf and the Giant 
ATU 0327B - The Brothers and the Ogre
ATU 0327B - The Brothers and the Ogre
Beschrijving
Een houthakker heeft vier kinderen, waarvan de kleinste, die klein blijft, Klein Duimpje wordt genoemd. Als het hout geen aftrek vindt, gaat het slecht met hen en de moeder stelt voor de kinderen in het bos achter te laten. Klein Duimpje heeft het echter gehoord en stopt keitjes in zijn zak, die hij de volgende dag, als de vader hen naar het bos brengt, laat vallen. Terwijl de kinderen bloemen plukken, gaat de vader weg en als de kinderen hem later zoeken, verdwalen ze. In het donker ziet Klein Duimpje een licht en brengt de anderen erheen. Ze komen bij een huis, waar een vrouw hen te eten geeft en waarschuwt voor de kinderenetende reus. Na aandringen mogen ze blijven slapen en Klein Duimpje zet de mutsjes van de kinderen van de reus op. Als de reus ligt te snurken, gaan ze ervandoor en de reus eet zijn eigen kinderen op. Zijn vrouw maakt hem verwijten en hij gaat op zijn zevenmijlslaarzen achter de kinderen aan, die zich in een spelonk verborgen hebben. Hij ziet hen niet, gaat liggen slapen. Klein Duimpje steelt zijn laarzen en als de reus wakker wordt, kan hij niet verder. De kinderen komen bij een rivier, waar vier zwanen hen overzetten en naar hun vader verwijzen, die blij is hen te zien, evenals moeder.
Bron
Vertellers uit de Liemers samengesteld door A. Tinneveld, Wassenaar 1976, p.173-175
Commentaar
Onder de Beeldknop van TINNEV192 bevindt zich een foto van Bart van Bindsbergen
The Dwarf and the Giant
Naam Overig in Tekst
Klein Duimpje
Klein Duimpje
Datum Invoer
2013-03-01 14:46:20