Hoofdtekst
Fan greate Klaes en lytse Klaes.
Der wienen twa boeren, dy wennen neist inoar. De iene dat wie greate Klaes en de oare dat wie lytse Klaes.
Greate Klaes hie gâns in keppel fé, mar lytse Klaes hie mar ien koe.
Greate Klaes hie altyd de gek mei lytse Klaes, omdat dy sa earm wie.
Op in dei doe stoar lytse Klaes syn koe. Doe gong er hinne en hy slachte him en hy gong mei 't fel nei de stêd ta.
Underweis kom er troch in bosk, dêr gong er ûnder in beam sitten om hwat út to rêsten. Doe kommen dêr rovers oan.
Lytse Klaes klom gau mei syn fel yn 'e beam, hwant hy tocht: Dy mannen kinne my wolris dea meitsje.
De rovers gongen ûnder 'e beam sitten. Sy bigongen dêr to jild tellen. Sy hienen in hiel protte jild roofd.
Lytse Klaes liet by ûngelok it fel fan 'e koe falle en dy koehûd foel oer de rovers hinne.
Dy rovers woarden kjel en sy wienen sa bang, dat sy fleagen alle kanten út. "De wrâld forgiet!" rôpen se, "de hemel komt fan boven." Sy lieten al it jild lizze.
Lytse Klaes makke gau dat er op 'e groun kom en hy fandele al it jild by elkoar. Doe gong er nei hûs ta.
Der wie sa'n protte jild, tofolle om to tellen. Dêrom gong er nei greate Klaes ta en frege of er dy syn tonne wol even ha mocht.
Greate Klaes tocht: "Hwer soed er dy foar brûke matte", en doe die er hwat tar op 'e boom. Doe't lytse Klaes de tonne werom brochte, sieten dêr in pear ryksdaelders oan.
"Hwer hastû al dat jild wei", sei greate Klaes.
"Dat ha 'k bard foar myn koehûd", sei lytse Klaes.
Doe slachte greate Klaes al syn fé en mei de fellen gong er de oare deis nei stêd ta. Mar dy fellen brochten omtrint neat op.
Doe wie greate Klaes ôfgryslike lulk op lytse Klaes. Hy sei tsjin him: "Fannacht sil ik dy de kop ôfhouwe."
Dy jouns sei lytse Klaes tsjin 't wiif: "Dû mast foar dizze kear mar foar lizze, ik gean yn 'e weech." Sa gongen se op bêd lizzen.
Dy nachts kom greate Klaes mei de bile en hy houde it minske de kop ôf. Hy tocht dat it lytse Klaes wie omt dy altyd fóár lei.
Lytse Klaes helle de oare deis de wein ta de skuorre út en spande 't hynder der foar. Hy sette de kop wer op 'e romp fan syn wiif en die der in reade doek omhinne.
Doe sette er 't minske op 'e wein. Hy gong mei har út to riden.
Underweis stutsen se oan. De frou bleau op 'e wein sitten.
Doe sei lytse Klaes tsjin 'e kastlein: "Jimme matte har èk hwat bringe. Mar tink der om, sy is hurdhearrich."
De kastlein gong nei de wein ta mei drank yn 'e hân, mar hy krige gjin gehoar doe't er har de drank oanbea. Op 't lêst woarde er lulk en doe sloech er har op 'e kop. En doe foel dy hiele kop der ôf.
De kastlein woarde wyt om 'e holle en sei tsjin lytse Klaes: "Jo matte der gjin drokte fan meitsje. Jo krije safolle jild fan my as twa hynders lûke kinne." It wie in rike kastlein. Lytse Klaes ried mei al dat jild nei hûs ta en dy jouns kom er wer by greate Klaes om dy syn tonne, hwant hy moest wer mei it jild oan 't mjitten.
Greate Klaes die der ek nou wer tarre oan en doe't lytse Klaes him de tonne wer brocht, sieten der wèr in pear ryksdaelders oan.
"Hoe hast nou wer sa'n jild krigen?" frege greate Klaes.
"Ik ha 't wiif yn 'e stêd forkocht", sei lytse Klaes. "Deade minsken binne optheden in hiel soad jild wurdich."
Dy nachts sloech greate Klaes syn wiif de kop ôf. De oare deis gong er mei har nei stêd. En hy rôp hyltyd mar: "Wie koopt er dooie mensen? Wie koopt er dooie mensen?" Mar net ien dy't syn wiif keapje woe.
Op 't lêst jagen se him ta de stêd út.
Doe't greate Klaes thús kom wie er razend op lytse Klaes. Hy pakte lytse Klaes beet en treau him yn in sek. Dy makke er goed ticht. "Ik sil dy forsûpe!" sei er. "Yn 'e sé gieste!" En hy nom de sek mei lytse Klaes der yn, mei.
Underweis kommen se in tsjerke foarby. Dêr woarde yn song, en dat klonk sa moai, dat greate Klaes sei: "'k Smyt dy hjir even del, 'k wol even yn 'e tsjerke sjen."
Wylst greate Klaes yn 'e tsjerke wie, kommen der guon oan. Lytse Klaes rôp: "'k Wol der út! Sy wolle my fordrinke!" De lju skopten tsjin 'e sek oan en makken him los. Doe't se lytse Klaes seagen, seinen se: "Och-och, mastû sa jong de ivichheit al yn?" En sy lieten lytse Klaes der út.
Lytse Klaes die gau modder yn 'e sek en doe makke er him wer ticht. En doe gong er hurd op hûs yn.
Doe't greate Klaes út 'e tsjerke kom gong er gau mei de sek nei sé ta en dêr smiet er de sek yn 't wetter.
Doe't er thús kom seach er lytse Klaes dêr omrinnen.
"Hwer komstû wei?" sei er.
"Ik kom út 'e sé", sei lytse Klaes. "Och-och, hwat wie 't dêr moai! En hwat in fé roan dêr op 'e boaijem om. Allerhande kij en skiep en bargen. Ik hie wol in hiele protte meinimme kind." "Wytste hwat?" sei greate Klaes. "Dû mast my èk yn sé goaije." Dat wie lytse Klaes bêst. Hy binaeide greate Klaes yn in sek en sa nom er him mei nei sé. Dêr koed er mar fé útsykje op 'e boaijem.
Mar greate Klaes kom net werom.
Der wienen twa boeren, dy wennen neist inoar. De iene dat wie greate Klaes en de oare dat wie lytse Klaes.
Greate Klaes hie gâns in keppel fé, mar lytse Klaes hie mar ien koe.
Greate Klaes hie altyd de gek mei lytse Klaes, omdat dy sa earm wie.
Op in dei doe stoar lytse Klaes syn koe. Doe gong er hinne en hy slachte him en hy gong mei 't fel nei de stêd ta.
Underweis kom er troch in bosk, dêr gong er ûnder in beam sitten om hwat út to rêsten. Doe kommen dêr rovers oan.
Lytse Klaes klom gau mei syn fel yn 'e beam, hwant hy tocht: Dy mannen kinne my wolris dea meitsje.
De rovers gongen ûnder 'e beam sitten. Sy bigongen dêr to jild tellen. Sy hienen in hiel protte jild roofd.
Lytse Klaes liet by ûngelok it fel fan 'e koe falle en dy koehûd foel oer de rovers hinne.
Dy rovers woarden kjel en sy wienen sa bang, dat sy fleagen alle kanten út. "De wrâld forgiet!" rôpen se, "de hemel komt fan boven." Sy lieten al it jild lizze.
Lytse Klaes makke gau dat er op 'e groun kom en hy fandele al it jild by elkoar. Doe gong er nei hûs ta.
Der wie sa'n protte jild, tofolle om to tellen. Dêrom gong er nei greate Klaes ta en frege of er dy syn tonne wol even ha mocht.
Greate Klaes tocht: "Hwer soed er dy foar brûke matte", en doe die er hwat tar op 'e boom. Doe't lytse Klaes de tonne werom brochte, sieten dêr in pear ryksdaelders oan.
"Hwer hastû al dat jild wei", sei greate Klaes.
"Dat ha 'k bard foar myn koehûd", sei lytse Klaes.
Doe slachte greate Klaes al syn fé en mei de fellen gong er de oare deis nei stêd ta. Mar dy fellen brochten omtrint neat op.
Doe wie greate Klaes ôfgryslike lulk op lytse Klaes. Hy sei tsjin him: "Fannacht sil ik dy de kop ôfhouwe."
Dy jouns sei lytse Klaes tsjin 't wiif: "Dû mast foar dizze kear mar foar lizze, ik gean yn 'e weech." Sa gongen se op bêd lizzen.
Dy nachts kom greate Klaes mei de bile en hy houde it minske de kop ôf. Hy tocht dat it lytse Klaes wie omt dy altyd fóár lei.
Lytse Klaes helle de oare deis de wein ta de skuorre út en spande 't hynder der foar. Hy sette de kop wer op 'e romp fan syn wiif en die der in reade doek omhinne.
Doe sette er 't minske op 'e wein. Hy gong mei har út to riden.
Underweis stutsen se oan. De frou bleau op 'e wein sitten.
Doe sei lytse Klaes tsjin 'e kastlein: "Jimme matte har èk hwat bringe. Mar tink der om, sy is hurdhearrich."
De kastlein gong nei de wein ta mei drank yn 'e hân, mar hy krige gjin gehoar doe't er har de drank oanbea. Op 't lêst woarde er lulk en doe sloech er har op 'e kop. En doe foel dy hiele kop der ôf.
De kastlein woarde wyt om 'e holle en sei tsjin lytse Klaes: "Jo matte der gjin drokte fan meitsje. Jo krije safolle jild fan my as twa hynders lûke kinne." It wie in rike kastlein. Lytse Klaes ried mei al dat jild nei hûs ta en dy jouns kom er wer by greate Klaes om dy syn tonne, hwant hy moest wer mei it jild oan 't mjitten.
Greate Klaes die der ek nou wer tarre oan en doe't lytse Klaes him de tonne wer brocht, sieten der wèr in pear ryksdaelders oan.
"Hoe hast nou wer sa'n jild krigen?" frege greate Klaes.
"Ik ha 't wiif yn 'e stêd forkocht", sei lytse Klaes. "Deade minsken binne optheden in hiel soad jild wurdich."
Dy nachts sloech greate Klaes syn wiif de kop ôf. De oare deis gong er mei har nei stêd. En hy rôp hyltyd mar: "Wie koopt er dooie mensen? Wie koopt er dooie mensen?" Mar net ien dy't syn wiif keapje woe.
Op 't lêst jagen se him ta de stêd út.
Doe't greate Klaes thús kom wie er razend op lytse Klaes. Hy pakte lytse Klaes beet en treau him yn in sek. Dy makke er goed ticht. "Ik sil dy forsûpe!" sei er. "Yn 'e sé gieste!" En hy nom de sek mei lytse Klaes der yn, mei.
Underweis kommen se in tsjerke foarby. Dêr woarde yn song, en dat klonk sa moai, dat greate Klaes sei: "'k Smyt dy hjir even del, 'k wol even yn 'e tsjerke sjen."
Wylst greate Klaes yn 'e tsjerke wie, kommen der guon oan. Lytse Klaes rôp: "'k Wol der út! Sy wolle my fordrinke!" De lju skopten tsjin 'e sek oan en makken him los. Doe't se lytse Klaes seagen, seinen se: "Och-och, mastû sa jong de ivichheit al yn?" En sy lieten lytse Klaes der út.
Lytse Klaes die gau modder yn 'e sek en doe makke er him wer ticht. En doe gong er hurd op hûs yn.
Doe't greate Klaes út 'e tsjerke kom gong er gau mei de sek nei sé ta en dêr smiet er de sek yn 't wetter.
Doe't er thús kom seach er lytse Klaes dêr omrinnen.
"Hwer komstû wei?" sei er.
"Ik kom út 'e sé", sei lytse Klaes. "Och-och, hwat wie 't dêr moai! En hwat in fé roan dêr op 'e boaijem om. Allerhande kij en skiep en bargen. Ik hie wol in hiele protte meinimme kind." "Wytste hwat?" sei greate Klaes. "Dû mast my èk yn sé goaije." Dat wie lytse Klaes bêst. Hy binaeide greate Klaes yn in sek en sa nom er him mei nei sé. Dêr koed er mar fé útsykje op 'e boaijem.
Mar greate Klaes kom net werom.
Onderwerp
AT 1535 - The Rich and the poor Peasant 
AT 1535 - The Rich and the poor Peasant 
ATU 1535 - The Rich and the Poor Farmer.
ATU 1535 - The Rich and the Poor Farmer.
Beschrijving
Er woonde eens een rijke en een arme boer naast elkaar. Toen de enige koe van Kleine Klaas dood ging, ging hij met het vel naar de markt, om deze te verkopen. In het bos klom hij snel in een boom toen er een paar rovers aankwamen. Per ongeluk liet de boer de koeienhuid vallen. De rovers dachten dat de wereld verging, en gingen er snel vandoor. Het geld dat ze achterlieten, nam de boer mee naar huis. Hij vertelde Grote Klaas dat hij al dat geld voor de huid had gekregen. Maar toen Grote Klaas zelf al zijn vee had geslacht, en met de huiden naar de markt ging, kreeg hij er vrijwel niets voor. Boos wilde hij die nacht Kleine Klaas vermoorden, maar per ongeluk hakte hij het hoofd van diens vrouw af. De volgende dag zette Kleine Klaas het lijk van zijn vrouw op de wagen, en hij bond haar hoofd met een rode doek op haar romp. Bij een kroeg liet hij het lijken alsof de kastelein zijn vrouw vermoord had. Die bood de boer een hoop geld om dit stil te houden. Aan Grote Klaas vertelde hij dat lijken tegenwoordig heel veel geld waard waren, en hij liet het zien. Grote Klaas vermoorde toen zijn eigen vrouw en de volgende dag reed hij met haar rond, roepend: "Wie koopt er dooie mensen?" Toen de mensen hem kwaad de stad uit gooiden, was Grote Klaas helemaal woedend op Kleine Klaas. Hij nam hem mee in een zak, om hem in de zee te gooien. Onderweg liet hij de zak heel even alleen, en Kleine Klaas wist te ontsnappen. Hij vulde de zak met modder. Thuisgekomen zag Grote Klaas Kleine Klaas weer. Die vertelde hem dat de bodem van de zee helemaal vol was met vee. Toen wilde Grote Klaas ook de zee in en Kleine Klaas gooide hem in een zak in het water. Hij is nooit meer teruggekomen.
Bron
Corpus Jaarsma, verslag 738, verhaal 2
Commentaar
22 augustus 1969
The Rich and the poor Peasant. (Unibos.)
Naam Overig in Tekst
Greate Klaes
Greate Klaes
Lytse Klaes
Lytse Klaes
Grote Klaas
Grote Klaas
Kleine Klaas
Kleine Klaas
Datum Invoer
2013-03-01 14:46:21