SPORDS08 - 8. MARGARETA MOONS DIE LEIDEN REDDE

8. MARGARETA MOONS DIE LEIDEN REDDE
Vroeger werd er vaak verteld - mijn tantes wisten het nog - dat Margareta Moons Leiden heeft gered toen de Spanjaard Valdez de stad belegerde, want zij had hem de belofte afgedwongen om Leiden niet te beschieten. Daarom moest hij wel trachten de stad uit te hongeren, wat hem ook bijna is gelukt. In werkelijkheid beschikte Valdez niet over belegeringsgeschut, maar de sage is gevoeliger voor de romantische liefde van Valdez voor Margareta, dan voor het gemis aan geschut. De Spaanse bevelhebber Valdez had Den Haag tot zijn hoofdkwartier gemaakt voor het beleg van Leiden en hij had zijn intrek genomen in het huis van de weduwe van de fiscaal van het Hof van Holland, Peter Moons, die met haar dochter Margareta op de Vijverberg woonde. Weldra wist iedereen dat hij "amoureus was geworden van een Haegsche Joffrouwe, dien hij onderhielt." Dit laatste was lasterpraat, want de familie Moons was niet alleen gefortuneerd, maar behoorde ook tot de upperten van 's-Gravenhage. Vandaar dat de familie, hoewel katholiek en spaansgezind, zich heftig verzette tegen een huwelijk van Margareta met Valdez, wiens afkomst, om het zachtjes uit te drukken, zeer twijfelachtig was, daar hij met de degen fortuin had gemaakt en door zijn roekeloze moed en aangeboren leidersgave in het leger was opgeklommen. Margareta volgde Valdez in vrije liefde op zijn verdere veldtochten en zij keerde na diens dood, in 1580, naar Den Haag terug. Zij had nog niets van haar schoonheid ingeboet, zodat jonker Willem de Bye, heer Van de Werve, haar vlot trouwde ondanks haar verleden, dat niemand was vergeten.
(Leiden)

Het verhaal dat Leiden door de Spanjaarden werd uitgehongerd omdat Margareta Moons Valdez zou hebben laten beloven de stad niet te beschieten, is onjuist.

J.R.W. Sinninghe: Spokerijen in Rijnland, Delfland en Schieland. Sagen, legenden en volksverhalen, veelal uit de volksmond opgetekend. Zaltbommel 1977. p. 15-17

Margareta Moons    Margareta Moons   

Spanjaard    Spanjaard   

Tachtigjarige Oorlog    Tachtigjarige Oorlog   

Hof van Holland    Hof van Holland   

Peter Moons    Peter Moons   

Willem de Bye    Willem de Bye   

Van de Werve    Van de Werve   

Leiden    Leiden   

Valdez    Valdez   

Den Haag    Den Haag   

Vijverberg    Vijverberg   

's-Gravenhage    's-Gravenhage   

2013-03-01 14:46:20