VVUNL310 - Bokkenrijders in Grevenbicht

Bokkenrijders in Grevenbicht

We hadden het over dievenbenden in Limburg in de achttiende eeuw. We zeiden dat de Bokkenrijders hun rooftochten uitstrekten tot Grevenbicht. We vinden daarvan een voorval vermeld in de kroniek van Grevenbicht. In die tijd stond de linkeroever der Maas onder gebied van de prins-bisschop van Luik; op de rechteroever oefenden verschillende vorsten gezag uit. Het was een slechte tijd en zulke tijd bracht steeds roversbenden voort. In het Valkenburgerland hielden de Bokkenrijders ongenadig huis. Leden van die bende woonden in alle dorpen; ze waren met de toestand der bewoners en met de inrichting hunner huizen volkomen op de hoogte, waren te lui om eerlijke arbeid te verrichten en leefden nu van roof en plundering.
Een zekere Gabiel van Geleen, zegt de kroniekschrijver, kwam dikwijls bij de eerwaarde heer Denijs, die pastoor was van Papenhoven; daar kreeg hij eten en dikwijls kledingstukken. In de nacht van achtentwintig op negenentwintig januari zeventieneenenvijftig werd bij pastoor Denijs op de Panhuisheuvel ingebroken; de pastoor werd met handen en voeten aan zijn bed vastgebonden. Ook zijn huishoudster werd gebonden op haar bed en haar werd gelast zich niet te verroeren of 't zou haar het leven kosten. Toevallig sliep bij de meid een kind van haar familie, dat onder de dekens was gekropen; de dieven hadden het niet bemerkt. De meid hoorde hoe de pastoor zeide: 'Gabiel, Gabiel, waartoe zijt ge gekomen; de vorige week heb ik je nog zoveel gegeven.' Zij hoorde hoe de pastoor bad dat men zijn leven zou sparen. Maar een andere stem, misschien die van de kapitein, riep: 'Moltenm,' dat betekende: worg hem, in de taal der Bokkenrijders. Toen alles stil was geworden, nam het kind een mes en bevrijdde de meid van de koorden; ze vonden de pastoor geworgd op de bedplank liggen; kisten en kasten waren opengebroken. Er werden gestolen: twee zilveren ciboriën, twee zilveren en een verzilverde kelk, het offergeld van drie collecten: omtrent honderd en veertig Luikse gulden.

Pastoor Denijs werd bestolen en vermoord door de Bokkenrijders, waaronder een goede bekende van hem was, die hij herkende.

Willem de Blécourt, Volksverhalen uit Nederlands Limburg, Utr./Antw.1981, 147f N°7.15

voor 1919

Het betreft een historisch verhaal, afkomstig uit een chroniek, aldus Hoens, dus geen volksoverlevering in eigenlijke zin.

J.A. Hoens, "Kijkjes in Limburg", in: Limburger Koerier, za. 10-5-1919

Bokkenrijders    Bokkenrijders   

Bokkenrijders    Bokkenrijders   

Luikse    Luikse   

Valkenburgerland    Valkenburgerland   

Gabiel van Geleen    Gabiel van Geleen   

Denijs    Denijs   

Papenhoven    Papenhoven   

Panhuisheuvel    Panhuisheuvel   

Grevenbicht    Grevenbicht   

Limburg    Limburg   

Maas    Maas   

2013-03-01 14:46:22