JCOHEN59 - De straf

De straf.

In de dagen, dat de maan nog geen gezicht had, woonde
er op de Veluwe een boer, die niet om God en gebod
gaf, en men waarschuwde hem dikwijls om zijn slechte
leven. Maar hij lachte en zeide:
"Niemand kan een boer kwaad doen. Een boer is nog
rijker dan een keizer of een koning, want een boer hoeft
zich om niest en niemand te bekommeren, en hij woont
alleen!" Zoo sprak de boer, noch menigeen schudde 't hoofd.
"Wie hoog stijgt, hij valt des te dieper", aldus fluis-
terde men.
De Kerstnacht was aangebroken, maar geen sneeuw
lag over de velden. het vroor fel, zoodat de grond hard
was geworden, en de boer zijn tot zijn vrouw:
"Ik ga uit, om wat takken en rijs te zoeken. dan vlamt
ons vuurtje morgen lekker. Dan kun je heerlijke brij koken,
en daar eten we nagelhout bij. Ik blijf niet lang weg."
"Doe 't niet" sprak de vrouw, "want het is Kerstnacht
en de klokken luiden. God zou je kunnen straffen, wanneer
je hout ging sprokkelen".
"God mag me straffen, " lachte de man, "maar geloof
me vrouw, boeren doet hij niets!"
Aldus trok hij erop uit. het maanlicht was zoo scherp,
dat in het bosch, op de meest-verscholen plekken nog
een schemer trilde, welke geen dag en geen nacht kon
heeten. De stammen van de boomen echter leken koud-
zwart, en toen de boer naar boven zag, was het, of er
allemaal gezichten tusschen de takken gluurden.
Hij lachte, want een boer, meende hij, kon niemand
iets doen. En het was in den heiligen Kerstnacht.
Hij bukte zich, om hout te sprokkelen, en hij verzamelde
alles in den grooten zak, dien hij van huis had mede-
genomen. Eindelijk was deze wel-gevuld. Hij begaf zich
weder naar de hoeve, terwijl hij in zichzelf spotte:
'Nu zal mijn vrouw wel zien, dat een boer alles mag
doen. Daar is de bier een boer voor!"
Nauwelijks had hij dit gedacht, of plotseling werd hij
in de hoogte geheven, met zal en al. Hij vloog, hoe
verder hij kwam, des te sneller, juist omgekeerd als
gewoonlijk. En hij vloog.....hij vloog.....recht op de maan
toe, en vóór hij begreep wat er gebeurde, zat hij met
zak en al in de maan.
Sinds dien heeft de maan een gezicht gekregen en wat
een benauwd! Immers de boer is het mannetje, dat ge
er altijd in ziet, en als hij scheeve oogen trekt, dan komt
dit, omdat hem de mand op zijn rug te veel hindert.

VDK 0777A* - Het mannetje (vrouwtje) in de maan (zon).    VDK 0777A* - Het mannetje (vrouwtje) in de maan (zon).   

ATU 0751E* - Man in the Moon.    ATU 0751E* - Man in the Moon.   

sinVDK 0777A* - Der Mann im Monde    sinVDK 0777A* - Der Mann im Monde   

In de dagen dat de maan nog geen gezicht had, woonde er op de Veluwe een boer, die niet om God en gebod gaf. Men waarschuwde hem vaak om zijn slechte leven. De boer lachte alle waarschuwingen weg, en zei altijd: "Niemand kan een boer kwaad doen."
Op kerstnacht gaat de boer erop uit om hout te sprokkelen. Zijn vrouw waarschuwde hem het niet te doen, omdat God hem hiervoor zal straffen. Hij antwoordde dat God hem niet zal straffen, omdat hij een boer is. Als hij hout heeft gesprokkeld en op huis aan wil gaan bedenkt hij in zichzelf: "Nu zal mijn vrouw me geloven. Een boer mag alles doen!"
Nauwelijks had hij dit gedacht, of hij vloog recht op de maan af. Sindsdien heeft de maan een gezicht gekregen.

J. Cohen. Nederlandsche Sagen en Legenden II. Zutphen, 1919. p.302

A751 - Man in the moon.    A751 - Man in the moon.   

A751.1 - Man in moon is person thrown or sent there as punishment.    A751.1 - Man in moon is person thrown or sent there as punishment.   

C631 - Tabu: breaking the sabbath.    C631 - Tabu: breaking the sabbath.   

C954 - Person carried off to other world for breaking tabu.    C954 - Person carried off to other world for breaking tabu.   

God    God   

Kerstnacht    Kerstnacht   

Veluwe    Veluwe   

2013-03-01 14:46:20