over1428

Pater Gouda, tot Brussel op de stoel komende, en veel pagadoors in de kerck present ziende, begost in plaets van een schriftuyrplaets uyt te leggen met groote alteratie te spreecken van een afgrijsselijcken droom die hij gehad had. R. 'Ick droomde, dat G[od], vertoornt over mijne grove sonden, voorgenomen hadde mij, doch omdat hij nogh yets goets in mij vont, niet na riguer en mijne verdiensten, maer met gratie te straffen. Hij hadde mij besloten voor een tijtlang in een beest te veranderen en gaf mij self de keur wat ik worden wilde. Keur baert angst; ik hesiteerde soo lang dat het mij op 't lest self gevraegt wiert, of ik oock lust had tot een varcken?' R. 'Om te eeten wel, maerniet om te veranderen. Altoos daer in den dreck te wentelen en met drafmij te moeten mesten, dat staet mij gantsch niet aen.' R. 'Wat segt gij dan van een schaep?' R. 'Ick spreeck er geen quaet van, maer soo een weerloos dier te zijn, en dan de wol tot de huyt toe afgeschooren te werden. Ik soude daertoe niet wel konnen verstaen.' R. 'Een aep, dat soude niet vreemt zijn.' R. 'Hier te Brussel altoos niet, want sij hebbender meer gesien, maer in mij soude het vreemt komen, dat ik altoos als een leeraer ben geëert geweest, nu in een van de bespottelijckste dieren van de werelt soude getransformeert werden en yedereens nar sijn. Behalven dat het een dier is altoos ten quaede geneygt, hebbe ik als mensch niet alreede genoeg gesondigt, moet ik noch als een malitieusen aep daerin voortvaren, daer ik nude straffen daervan alrede sal moeten gevoelen? Och, maeckt mij liever alles wat gij wilt!' R. 'Kortom hier valt niet langer te draelen, daer moet terstont gekosen zijn.' R. 'Als het dan immers wesen moet en wesen sal, soo bidde ik, dat gij mij veranderen wilt in een pagadoors paerdeken, want die reysen niet meer als halve daegen, daer sij nogtans voor heele in rekening komen en daeren boven, waer sij komen, dubbeld voeder genieten.'

Pater Gouda zit in Brussel op de stoel in de kerk en in plaats van een preek had hij het over een droom die hij had gehad: God vond dat hij gezondigd had en voor straf zou hij in een dier veranderd worden. Hij mocht zelf kiezen welk dier.
De toehoorders geven suggesties: een varken, een schaap, een aap. Maar de predikant vindt het allemaal niets. Uiteindelijk zegt hij dan nog het liefst in een pagadoors paardje verandert te willen worden -en heeft daar zo zijn redenen voor.

Aernout van Overbeke, Anecdota sive historiae jocosae. Ed. R. Dekker, H. Roodenburg en H.J. van Rees. Amsterdam 1991.

derde kwart 17e eeuw

Pater Gouda    Pater Gouda   

God    God   

Brussel    Brussel   

2013-03-01 14:46:20