Registratie zal enige tijd duren. Deze functie is in ontwikkeling.

BLECOURTNB0286 - 4.5. Van Ons Heer en Peris

Een sprookje (boek), (foutieve datum)

Hoofdtekst

4.5. Van Ons Heer en Peris
Nou zal ik 'ns 'n grap vertellen.
Da' was vroeger, toe Onze Lieve Heer rondwandelde mee Peris [Petrus].
't Was tegen 't vallen van de-n-oavend en ze wouen op 'n boerderij overnachten en nou zien ze doar enne schoapherder tegen 'en boom liggen bij zeune schoapen - vroeger hadde veel meer schoapen - en Peris vroeg diejen schoaper de ko'tste weg noa die boerderij woar ze zijn moesten.
Schoapherders, da' weette gij net zo goed as ik, die zijn, zo gezegd, te beroerd en te lui om op te stoan. 'Goa doar moar langs en dan doar langs' zee 't ie en ie blee moar liggen.
'We wete' nog niks' zee Ons Heer, en ze goan 'n eindje varder en nou kommen ze an een ou huiske en doar was 'n meid, die ston' an de put.
'Zullen we doar 's vroagen', zee Ons Heer.
'Woar zijn we 't ko'tste gelegen oan die boerderij?' vroeg 't ie.
En die meid die springt op en die begint te lopen en te reeren, en mee d'r armen te zwaaien, en die zegt: 'Hier motte langs en doar motte langs'.
'Wel, wel' zee Peris, 'wat is doar toch een verschil in een mens.'
'Die twee moesten trouwen', zee Ons Lieve Heer, 'wat de een te veul heeft, heeft de ander te kort.'
Ze goan verder en ze kommen an die boerderij en ze vroagen om onderdak. Da' was goed, moar tegen drie, vier uur mosten ze d'r uit om te dorsen.
Ze woaren moei en ze bleven sloapen. Doar komt den boer:
'Sloapers, zulde onderhand 'ns kommen om te dorsen.'
'Blijf nog moar wa' ligen', zeet Onze Lieve Heer.
Die boer die mokte z'n eigen kwoad en hij pakt 'n stuk talhout van den heerd, want da' stookten ze mee turf - da' wit ik nog toen 'k klein was - en hij goat er noa toe en sloat diejen veurste in de bedstee flink op zenne rug: da' was Peris.
'Blijf nog moar wa' liggen', zeet Onze Lieve Heer; 'witte wat, Peris,' zeet ie, 'gaat moar achter liggen: nou zal ik 'ns voor liggen.' Zo gezegd, zo gedoan.
Diejen boer die goat er nou voor de tweede moal noar toe mee z'n stuk hout, en ie zee: 'ik zal diejen achterste nou eens wa' geven'. En ie sloat weer mee geweld op Peris zenne rug.
Toen zee Onze Lieve Heer: 'We zullen d'r moar uitkommen: we zullen goan dorsen.'
Vroeger dorsten ze mee de lanteern en ze goan in de schuur en toe zee Onze Lieve heer: 'Geef dà kerske 's uit die lanteern'. En hij pakte da kerske en hij goat neven diejen tas en da' groan stroomt uit da' stro. Doar stonden ze van te kijken.
'Is 't goed?' zeet ie.
Joa, 't was goed.
En toen gongen ze dan verder en nou zijn ze 'n eindje opgeschoten, toe zee Onze Lieve Heer tegen Peris: 'Kijk 'ns om. Ze zullen 't ook proberen' - want vroeger woaren de mensen veul stom - 'en dan zulde de vlammen wel boven de schuur uitzien.'
Da' was zo: de schuur stond in braand.
'Meer hebbe' ze niet verdiend' zeet Ons Heer, 'ze hebben ons afgeranseld: da' komt hun toe.'

Onderwerp

AT 0791 - The Savior and Peter in Night-Lodgings    AT 0791 - The Savior and Peter in Night-Lodgings   

ATU 0791 - Christ and St. Peter in Night-Lodgings    ATU 0791 - Christ and St. Peter in Night-Lodgings   

Beschrijving

Onze Lieve Heer en Petrus komen op zoek naar een boerderij om te overnachten een luie schaapherder en een te drukke vrouw tegen. Ze mogen in de boerderij overnachten, maar moeten er vroeg uit om te dorsen. Als ze niet willen opstaan slaat de boer Petrus. Onze Lieve Heer laat met een kaarsje het graan stromen. Ze vertrekken, en Onze Lieve Heer laat Petrus omkijken, zeggend dat de mensen hetzelfde zullen proberen, en ze zien de boerderij in brand staan. Volgens Onze Lieve Heer het verdiende llon voor de boer.

Bron

Willem de Blécourt. Volksverhalen uit Noord Brabant. Utrecht [etc.]: Het Spectrum, 1980. p.147-148

Motief

K1811 - Gods (saints) in disguise visit mortals.    K1811 - Gods (saints) in disguise visit mortals.   

T125 - Lazy boy and industrious girl matched.    T125 - Lazy boy and industrious girl matched.   

J2411 - Foolish imitation of miracle (magic).    J2411 - Foolish imitation of miracle (magic).   

Q292.1 - Inhospitality to saint (god) punished.    Q292.1 - Inhospitality to saint (god) punished.   

Commentaar

Motieven: K1811 Gods (saints) in disguise visit mortals; T125 Lazy boy and industrious girl matched; J2411 Foolish imitation of miracle; Q292.1 Inhospitality to saint (god) punished.
De Haan 1966: 139-141 (no. 43), 1977: 170-171 (no. 48); met kleine wijzigingen in spelling: Sinninghe 1974: 65-67 (no. 62). AT 822 The Lazy Boy and the Industrious Girl + AT 791 The Saviour and Peter in Night-Lodgins + AT 752 A Christ and Peter in The Bam.
4. Onderzoek naar overlevering. Verhalen vanuit Breda verzameld
Een greep uit de vele door J.R.W. Sinninghe verzamelde verhalen. Eerder gepubliceerd in Neerlands Volksleven VII (1957) en X (1960). Jacob Rudolph Willem Sinninghe werd geboren op 30 maart 1904 te Roermond. Hij studeerde twee jaar economie in Rotterdam, en was meer dan twintig jaar journalist. Thans woont hij te Breda.
Zijn hoeveelheid publikaties, voornamelijk op het gebied van volksverhalen, is nog steeds onovertroffen (zie o.a. de literatuuropgave). Voorts deed hij o.a. De Gelaarsde Gehangene het licht zien, een mede in Noord-Brabarit spelend verhaal met motieven uit volksverhalen (1945). Hoewel zijn werk door huidige volkskundigen als controversieel wordt beschouwd, moet hij gezien worden als een der grootste propagandisten van het Nederlandse volksverhaal gedurende de laatste vijftig jaar. (Zie verder de Inleiding.)
NV VII: 48. Verteller: Janus Peijs, een andere uitstekende Ettense verteller, geboren aldaar 23 februari 1880, gepensioneerd kantonnier van de Rijkswaterstaat; godsdienst RK.
The Saviour and St. Peter in Night-Lodgins & AT 0822 The Lazy Boy and the Industrious Girl & AT 0752A Christ and Peter in The Bam

Naam Overig in Tekst

Ons Heer    Ons Heer   

Ons Lieve Heer    Ons Lieve Heer   

Petrus    Petrus   

Onze Lieve Heer    Onze Lieve Heer   

Naam Locatie in Tekst

Peris    Peris   

Datum Invoer

2013-03-01 14:46:20