BLECOURTNB0096 - 2.50. De kattendans in de heide te Westerhoven, te Luiksgestel, Soerendonk, enz.

2.50. De kattendans in de heide te Westerhoven, te Luiksgestel, Soerendonk, enz.
Ruim eene halve uur van de tegenwoordige kerk te Westerhoven, 10 minuten van Klein-Borkel, in de richting van dit gehucht en Valkenswaard, even noorderwaarts den Rijksstraatweg, ziet men eenen kring van verscheidene ellen in den omtrek. De oppervlakte binnen dezen cirkel is, evenals die groote uitgestrektheid gronds aldaar, met schraal heidekruid begroeid en daartegen eene smalle strook met een mager, altijd groen gewas, heksendans genoemd, hetwelk alhier in eenen omtrek van vele uren zelden gevonden wordt. Op den kring of het pad, rondom deze zeldzame plaats groeit, naar men beweert, nooit iets, en de grond is er altijd kaal en hard. Spit men den grond al eens om, hij wordt toch weer spoedig hard. Dit nu, wordt door lichtgeloovigen verteld, veroorzaken de katten, die er 's nachts, sedert onheuglijken tijd, vergaderen en onder andere poot aan poot ronddansen, waardoor deze kring ontstond en blijft bestaan. Om deze reden gaf het volk eenmaal aan deze plaats den naam van Kattendans, zooals zij nog uitsluitend geheeten wordt. Vroeger, meer dan nu, dacht men dat al wie het waagde zich binnen den kring te begeven van den Kattendans, er door de macht der heksen voortdurend staande werd gehouden.
Onder Luiksgestel, in de heide zuidwaarts het dorp, bestaan vele dergelijke kattendansen, alsook te Eersel in eene weide bij de Voort, in de heide te Soerendonk en op meer andere plaatsen.

TM 3112 - De heksendansplaats    TM 3112 - De heksendansplaats   

In diverse plaatsen zijn cirkels die begroeid zijn met heidekruid en een smalle strook met een altijd groen gewas dat heksendans wordt genoemd. Om de kring groeit nooit iets, de grond is kaal en hard, omspitten helpt niet. De oorzaak zijn de katten die er 's nachts vergaderen en poot in poot dansen. Binnen de kring zouden heksen hun macht uitoefenen, en mensen staande houden.

Willem de Blécourt, Volksverhalen uit Noord Brabant, Utrecht [etc.]: Het Spectrum, 1980. p. 68

G243 - Witch‘s sabbath.    G243 - Witch‘s sabbath.   

G211.1.7 - Witch in form of cat.    G211.1.7 - Witch in form of cat.   

B293.1 - Dance of cats.    B293.1 - Dance of cats.   

1892

Motieven: G243 Witch's sabbath; G211.1.7 Witch in form of cat; B293.1 Dance of cats.
OV IV 152-153. Bewerking: Sinninghe 1933: 89 (no. 126), 1964: 93-94; Biemans 1973: 45; vgl. Jansen 1978: 13.
2. De archeologie van het vertellen. Verhalen uit de Kempen
Opgetekend, verzameld en bewerkt door Petrus Norbertus Panken. Panken werd geboren te Duizel op 6 september 1819. Hij was vanaf 1840 tot 1863 onderwijzer te Westerhoven en na zijn pensionering brievenbesteller te Bergeik, waar hij op 20 juli 1904 overleed. Hij was een pionier op het gebied van de Noordbrabantse archeologie, daartoe o.a. geïnspireerd door C.R. Hermans (zie Biemans 1977). Een uitgebreide biografie van hem werd geschreven door Hein Mandos (1971). Zijn verhalen werden gepubliceerd in het Tijdschrift voor Noordbrabantsche Geschiedenis, Taal- en Letterkunde (TNG) I (okt. 1883 -okt. 1884) II (okt. 1884-okt. 1885), III (okt. 1885-okt. 1886) en in Ons Volksleven (OV) IV (1892), V (1893). Van de publicaties uit Ons Volksleven verscheen in 1893 een overdruk. Zijn Bergeikse verhalen verschenen bovendien in de Beschrijving van Bergeik (BB), dat hij samen met A.F.O. van Sasse van Ysselt schreef (1900).
Zijn handschriften, waaronder een Autobiografie of Eigen Levensbeschrijving en een dagboek zijn te raadplegen in het streekmuseum Eicha te Bergeik.

Heksendansplaats & SINSAG 0501 Der Katzentanz. Hexen, in Katzengestalt, tanzen Pfote an Pfote & Hexe bannt an den Platz

Soerendonk    Soerendonk   

Klein-Borkel    Klein-Borkel   

Kattendans    Kattendans   

Westerhoven    Westerhoven   

Luiksgestel    Luiksgestel   

Valkenswaard    Valkenswaard   

Rijksstraatweg    Rijksstraatweg   

Eersel    Eersel   

Voort    Voort   

Westerhoven (Noord-Brabant)    Westerhoven (Noord-Brabant)   

Luiksgestel (Noord-Brabant)    Luiksgestel (Noord-Brabant)   

Soerendonk (Noord-Brabant)    Soerendonk (Noord-Brabant)   

L280p    L280p   

K242p    K242p   

L283p    L283p   

2013-03-01 14:46:20