BLECOURTNB0173 - 3.37. De geheimzinnige lijkstoet en de mispelman

In den derden nacht vóór er op het gehucht De-n-Oliemolen onder Helmond iemand stierf, trok daar ter plaatse een geheimzinnige lijkstoet rond. Als iemand in zoo'n nacht over de-n-Olie-molen ging en zekeren mispelbos, die langs den weg stond, passeerde, ontving hij van een onzichtbare hand een harden klap om de ooren. De geest, die den slag toebracht, noemde men de-n-mispelman.

SINSAG 0481 - Leichenzug gesehen    SINSAG 0481 - Leichenzug gesehen   

De derde nacht voor iemand sterft trekt een lijkstoet rond. Iemand die in die nacht langs een mispelbos komt krijgt een harde klap van een onzichtbare hand, van de mispelman.

Willem de Blécourt, Volksverhalen uit Noord Brabant, Utrecht [etc.]: Het Spectrum, 1980. p. 117

D1825.7.1 - Person sees phantom funeral procession some time before the actual procession takes place.    D1825.7.1 - Person sees phantom funeral procession some time before the actual procession takes place.   

F473.3 - Poltergeist mistreats people.    F473.3 - Poltergeist mistreats people.   

1891

Motieven: D1825.7.1 Person sees phantom funeral procession some time before the actual procession takes place; F473.3 Pol- tergeist mistreats people.
inv. no. R26. In 1892 opgeteekend uit den mond van eene oude vrouw, die uit hare jonge jaren vertelde. Sinninghe 1938: 263.
3. Sprookjes en natuurgeloof. Verhalen vanuit Helmond verzameld
Verhalen, sprookjes, anekdoten en mededelingen over volksgeloof, verzameld en/of opgetekend door August Hendrik Sassen. Uit zijn handschriftenverzameling, berustend in de bibliotheek van het Provinciaal Genootschap voor Kunsten en Wetenschappen in Noord-Brabant te 's Hertogenbosch.
Sassen werd geboren te 's Hertogenbosch op 6 maart 1853. Hij was archivaris en notaris te Helmond, en overleed op 22 juni 1913 te 's Gravenhage (zie Juten & Juten 1913, A.F.O. van Sasse van Ysselt 1914). Hij was de stuwende kracht achter het volkskundig onderzoek in Noord-Brabant aan het einde van de vorige eeuw. Om dit te bevorderen stichtte hij onder meer twee tijdschriften: het Tijdschrift voor Noordbrabantsche Geschiedenis, Taal- en Letterkunde, en de Noordbrabantsche Almanak. Jaarboekje voor Noordbrabantsche geschiedenis, taal- en letterkunde.
Beide tijdschriften moesten evenwel na elkaar wegens financiële moeilijkheden stopgezet worden (zie ook de Inleiding). Door zijn werk, zijn vele activiteiten (hij was o.a. gemeenteraadslid van Helmond, regisseur van jeugdtoneelstukken, voorzitter van de vereniging tot drankbestrijding; en commandant van de plaatselijke schutterij), en zijn vroege dood is het hem niet gelukt de vele aan hem toegezonden en door hemzelf verzamelde gegevens over o.a. taalkunde, volksgebruiken, boerenalmanakken, kinderrijmen en spelen, en volksliederen zelf tot een of meerdere boeken te verwerken (zie voor verdere biografische gegevens Knippenberg 1952).
Een deel van zijn handschriftenverzameling bevindt zich te 's Hertogenbosch. Dit werd in 1943 en 1944 gerubriceerd en gecatalogiseerd. Het hier gepubliceerde deel daarvan werd eerder grotendeels, al dan niet in bewerkte vorm, bekend gemaakt door J.R.W. Sinninghe, zij het zonder opgave van inventarisnummer. Een aantal van de door Sinninghe aan Sassen toegeschreven verhalen is evenwel niet meer in 's Hertogenbosch te vinden, o.a. Sinninghe 1978: 16 (gloeiige te Duizel), 21 (dwaallichten), 36 (zelfmoordenaar in gedaante hond te Boxmeer), 45 (spookhaas te Mierlo), 81-83 (heksen in de gedaante van een kat), en 100 (weerwolf te Breda). Het wachten is op een volledige publicatie van het nog in 's Hertogenbosch aanwezige materiaal.

Leichenzug gesehen. (Mann wird vom Weg gestossen: bekommt Schlag von unsichtbaren Händen)

Oliemolen    Oliemolen   

Helmond    Helmond   

Milheeze (Noord-Brabant)    Milheeze (Noord-Brabant)   

L208a    L208a   

2013-03-01 14:46:20