FAUST19 - Een vraghe van Doctor Faustus: hoe dat Godt de werelt gheschapen hadde ende van de eerste geboorte des menschen. Daerop dat hem den geest (ghelijck synen aert is) een valsche antwoorde gaf

DOctor Faustus is in zijne droefheyt ende truericheyt zijnen gheest verschenen, heeft hem getroost ende ghevraecht wat hy voor swaricheyt oft quellinge in zijn herte hadde. Doctor Faustus en gaf hem daerop gheene antwoorde, waeromme dat den gheest sterck aenhielt ende seyde dat hy hem zijne antwoorde grondelick soude verclaren, so soude hy hem in alles behulpich wesen, so verre alst mogelic ware. Doctor Faustus antwoorde: ‘Ick heb u voor eenen dienaer aengenomen, ende al ist dat uwen dienst my diere staet, nochtans en can ick denselven van u niet soo ghehebben dat ghy my te-wille zijt, gelijck eenen trouwen dienaer toestaet.’ Daerop antwoorde hem den geest: ‘Mijn heere Fauste, ghy weet seer wel dat ick u nergens in onwillich geweest en ben. Ende al ist dat ick u op uwe vraghen te antwoorden dickmaels niet schuldich en was, nochtans hebbe ick u altijt gehoorsaem geweest. Daerom segt nu, mijn heere Fauste, wat uwe beliefte is.’ Den gheest hadde Doctor Fausto therte afgewonnen ende Doctor Faustus seyde hem dat hy hem een onderrichtinge doen soude hoe dat God de werelt geschapen hadde ende van d’eerste geboorte des menschen. Den gheest gaf Doctor Fausto hierop een valsche ende godloose onderrichtinghe ende seyde: ‘De werelt, mijn lieve Fauste, en is noyt gheschapen geweest, noch en is ooc niet verganckelick. Van gelijcken is oock het menschelick gheslachte van in der eewicheyt gheweest ende haren oorspronc en heeft gheen beginsel gehadt. Also heeft hem oock het aertrijck selve moeten erneren. Ende de zee heeft haer van het aerdtrijck verdeylt ende zijn alsoo vriendelick met malcanderen vergheleken, ghelijck of sy hadden connen spreken. Het aertrijck begheerde van der zee zijne heerschappije, gelijck als weyen, wouden, boomen, gras ende loof, ende de zee de visschen ende alles wat daerinne is. Maer sy hebben God alleene den hemel ende de menschen te scheppen ghegeven, soodatse ten lesten Godt onderdanich zijn moeten. Uut dese heerachappije zijn vier ander heerschappijen ghesproten, als namelick: de locht, het vyer, het water ende het aertrijck. Voorder noch corter en can ick u hieraf gheene verclaringhe ghedoen.’ Doctor Faustus ghinck hierop speculeren ende hy en coste sulcks niet wel ghelooven, want hy hadde Genesis int eerste capittel ghelesen dat Moyses dese dinghen anders vertelde, waeruut dat hy ghewaer wierdt dat de duyvel eenen leughenaer was, ghelijck hy uut de Heylighe Schrift gheleert hadde. Maer hy en dorste hem niet laten mercken ofte daer veel teghens segghen.

SINSAG 0881 - Der Teufelsvertrag. Mann schliesst einen Vertrag mit dem Teufel, welcher ihm bei seiner Arbeit Hilfe leistet.    SINSAG 0881 - Der Teufelsvertrag. Mann schliesst einen Vertrag mit dem Teufel, welcher ihm bei seiner Arbeit Hilfe leistet.   

Faustus vraagt Mephostophiles over hoe God de wereld geschapen heeft en de eerste mensen. Deze vertelt hem dat de wereld nooit geschapen is en ook niet vergankelijk is. God heeft alleen de Hemel en de mensen geschapen. Hoewel Faustus beter weet op basis van zijn bijbelkennis, durft hij zijn geest niet tegen te spreken.

Carel Baten, Warachtighe historie van doctor Johannes Faustus. (ed. René Blankers) Jasper Troyen (?), Dordrecht 1592, 18r-19r
http://www.dbnl.org/tekst/bate002wara02_01/bate002wara02_01_0021.php

Faustus    Faustus   

Mephostophiles    Mephostophiles   

God    God   

Wittenberg    Wittenberg