Registratie zal enige tijd duren. Deze functie is in ontwikkeling.

KOORD004 - Het huis met de bloedvlekken

Een sage (boek), 1981

Hoofdtekst

De naam die dit monumentale huis aan de Amstel no. 216 in de volksmond heeft, suggereert een of andere bloedige moordgeschiedenis maar dat valt nogal tegen.

De bekende architect Adriaan Dortsman bouwde het pand in 1671. Twaalf jaar later vestigde zich daar de beroemde Coenraad van Beuningen, die niet minder dan zesmaal Amsterdams burgemeester is geweest en bovendien in de loop van zijn carrière ambassadeur was bij de Engelse, Zweedse, Deense en Franse hoven. Hij stond bekend als een buitengewoon knap diplomaat. Een kleine anekdote over hem illust¡eert dit duidelijk.

Toen hij samen met de Engelse gezant, Lodewijk de XIVe zover had gekregen dat die de vrede van Aken tekende, werd er een herdenkingspenning geslagen welke aan de keerzijde Josua verbeeldde met een stralende zon boven zijn hoofd. De Fransen zeiden hiervan, dat met hem die de zon liet stilstaan van Beuningen was bedoeld en de zon boven z'n hoofd 'le Roi Soleil' moest voorstellen.

Drie jaar nadat van Beuningen aan de Amstel was gaan wonen, trouwde hij met de 18 jaar jongere Jacoba Victoria Bartolotti van den Heuvel. Het huwelijk van de toen 64-jarige diplomaat met de zeer frivole Jacoba was niet gelukkig en bovendien verloor hij zijn vermogen. Dit alles schijnt de eens zo briljante geest dusdanig geschokt te hebben, dat hij in zijn laatste levensjaren krankzinnig werd. In die tijd, zegt men, zou hij de nu nog zichtbare tekeningen en woorden op zijn gevel hebben geschreven. Men herkent hierin Hebreeuwse letters, een pentagram, octogonen, driemasters, vlaggen en tevens de namen Van Beuningen en Jacoba.

Er is een oude Joodse legende waarin verhaald wordt dat de woorden en tekeningen met bloed zijn geschreven. Volgens dit verhaal was het huis eens bewoond door een Poolse schilder die, zoals dat gaat, omgang had met landgenoten die ook in Amsterdam woonden. Met een van die mensen schijnt hij een zeer slechte verhouding te hebben gehad. Hij liet geen enkele gelegenheid voorbijgaan om zijn landgenoot te krenken en te vernederen. Deze zou dan op nogal zonderlinge wijze wraak hebben genomen door het huis van zijn vijand te bekladden met allerlei tekeningen en letters. Hierbij zou hij als verfstof zijn eigen bloed hebben gebruikt 'opdat het eeuwig zichtbaar zou blijven'. Uit de Hebreeuwse karakters zou de naam 'Magog' zijn op te maken, een figuur uit 'het einde der tijden'. Pools bloed zou dus verantwoordelijk zijn voor de naam van dat huis daar aan de Amstel.

Onderwerp

SINSAG 1128 - Unausloschliche Blutflecken.    SINSAG 1128 - Unausloschliche Blutflecken.   

Beschrijving

Een verklarend volksverhaal over het huis met de bloedvlekken. Deze zouden zijn aangebracht door ofwel Coenraad van Beuningen die krankzinnig was geworden, ofwel een Poolse schilder uit wraak.

Bron

Koord, Ch.: Oude Amsterdamse Volksverhalen. Heerlen 1981. p. 37-39

Naam Overig in Tekst

Coenraad van Beuningen    Coenraad van Beuningen   

Lodewijk XIV    Lodewijk XIV   

Adriaan Dortsman    Adriaan Dortsman   

Jacoba    Jacoba   

Naam Locatie in Tekst

Amstel    Amstel   

Amsterdam    Amsterdam   

Aken    Aken