Hoofdtekst
Z’ek mie ’s ‘n verhaal verteld van ne.. arme negotiekeerl dae ’n hiele dag de dorpen ofleep um wat te verkopen. Maer de verdiensten die waren niet vulle en he had ja nauwelijks geld genóg um ziene vrouw en kinderen van hónger vrie te holden. En op ‘ne heten zomerdag [haalt neus op] toen was ie es wat wieter van hoes egaone um te kieken of e in de ofgelaegen streken of e daor ouk nog wat kon vinden, eh.. leu die van zien garen of band wat hebben wollen. En he was ’n hielen dag op pad ewaes en ’s aoves toen ging e late ging e naor huus hin. En hae waas aan ’t prakkezeren over alle meugelijke dingen van ja, hoe kóm ik nou eigenlijk aan een beetje geld, he had niet veule verdiend daen dag, en deur zien geprakkezeerte kreeg e ‘ne helen d.. eh.. was e ’ne hielen weg kwiet. En toen e zo es um zich heen keek, toen zag e niks anders dan.. dan heide en wat den’n, hè. En ja, welke kante mós e now op? Jao, he nam maar op good geluk ging e de weg in, maor ’t pad weurd steeds slechter en slechter en eigenlijk was ’t helemaol geen pad meer. En jao, toen was e ook al bange [haalt neus op] dat e de nacht ónder de bloten hemel mós deurbrengen. En eindelijk toen von-e nog een old karrespoor en dat spoor dat ging e wol langs. He dacht: dat mót toch ergens mót dat goedkom’n En eindelijk toen zag e daor hiel in de wiete daor zag e ’n dak van een hutje boaven de struken uutstaeken. En daor ging e op aan. En ’t leek zo dat dat huuske zo’n beetje onbewoond was. Maor toen e daor in huus ging en he reep: “Volk!”, toen zag e ook nog niks, maor op een gegeven ogenblik toen ging daor die achterdeure die ging los en daor m.. ’n old vrouwke kwam d’r oet en dat keek ‘m aan.
“Wat mót ie hier?” zei ze.
En eh.. toen keek ze naor zien eh.. negotie die de bie zich had, ze zeg: “Ik he niks nuëdig, huur.”
“Oa nee,” zeg e “ik kwam ook nee om wat te verkopen, al zou ’k dat wel graag willen, maor ik bin de weg kwiet en eh.. ik hebbe zo’n argen dorst. Zou je nie wat veur mie te drinken hebben?” [haalt neus op]
d’ Olde vrouw die keek ‘m aan en die zeg: “Ja, dan za’k oe ’ne kómme geitenmelk ga halen, want dat is goed tegen ‘nen dorst. Eh, gaot maar ’s efkes wat zitten en rust oe maor.”
En ’t olde vrouwke det sloffen de kamer oet en daen negotiekeerl daen gink op ’n stoel zitten en die keek zo es rond in de kamer waor te dan zat en toen zag e daor op ’n plank toen zag e ’n pötje staon, zo’n Keuls pötje, en he dach: wat zoel daor in zitten? Hij stónd op en he ging d’r es bie en rook e d’r aan en toen s.. merken e dat ‘r zoere aol in zatte. En daor hield e zo erg van. He keek naor det pötje, maor he dach: zal ‘k daor ’n stuksken uut lim’n? Maar nae, det dörven e toch ook weer neet. [haalt neus op] En nao ’n pöske kwam die vrouwe terug met eur kómme geitenmelk. En he kreeg d’r ook een hómp brood bie en die vrouwe die zei: “Aet en drink maar ’n beetje, want ie mót nog ‘ne lange weg terugge en ’t zal wal late worden veurdet je weer in hoes bunt.” [haalt neus op] D’n negotiekerel dae leet zich neet lang leuven. Hij begon te aeten, maor telkens keek e weer naor det pötje met dee aol die daor op de planke stónd.
Toen zeg e tegen die vrouwe: “Is daor ‘n zoeren aol in?”
d’ Olde vrouwe dae keek ‘m ’n beetje vrumd aan. “Hoe weet ie dat,” zeg e, “dat daor zoeren aol in zit?”
“Nou ja,” zeg e, “ik kwam daor net langs det pötjen heen en eh.. ja, toen kon ik dat haos wal roeken. En nou mo’j weten, zoeren aol, da’s ’t leefste wa’k aete.” [haalt neus op]
Jao, de vrouw haalde de scholders op. “Jao,” zeg ze, “daor zit hei-aol in en lang niet iederene wil daorvan aeten.”
“Maar is die dan wal lekker?” zegt de negotiekerel.
“Nou,” zeg ze, “die, die, ja [zucht], alle luuj holt ‘r neet van, maar a’j wilt, dan kö’j d’r wal één stukske van kriegen, maar niet meer dan één klein stukske.”
Nou, dae negotiekerel daen haalde d’r ’n stuksken aol oet en he at dat op.
“Vin’j niet lekker?” vroeg de vrouwe.
“Mwaoh,” zeg dae man, “lekker, lekker. Daor zit ’n beetje ’n vrumd smaakjen aan [haalt neus op], maar ’t is wal lekker fris.”
En naodat e de vrouw doezendmaal bedankt had, ging e weer weg.
En op daen tweesprong waor-t-e dan hèn’ewezen was door die vrouw, toen stón e wat te kieken, want toen wis e ei’lijk neet welke kant det e uut mós. D’ dach e: Jao, ik mót links of ik mót rechts, hè. En plotseling heuren e ’ne stemme bóven zich, dae zei: “Kiek,” zeg e, “daor he-j ‘ne man dao löp zo laat rónd. Wat is det nog laat op pad. Zol e niet weten det ’t hier geveurlijk is óm bie aobend op die hei te lopen?” [schraapt keel]
“Jao,” zeg ‘ne andere stemme, eh.., “daor zit rovers achter d’n bos doorgunds en eh.. die bunt van plan um die koopleu te beroven. Zo’ne ol.. zo’ne negotiekeerl, och daor heb’s neet veule van te halen, hè?”
En toen keek daen negotieman daen keek op en daen dach: Wo kump die stemme vandaan? En toen zag e daor twee kreien zag e op ‘ne tak zitten en toen dach e: Foei, now kan ik de taal van de vogels verstaon, hè. En toen dach ook: Jao, dan is daen aol wa’k gegèten heb dat is ‘ne hazelworm gewès, want wie van ’n hazelworm aet die kan de taal van de vogels verstaon. En toen dach e, nou enne hazelworm, wie aet det now [haalt neus op] en he werd d’r haos misselijk van en medeen spieën e dee stuksken van daen aol det spieën e weer uut en toen kwam die krei die kwam van ’n boom of, vloog naor beneden en.. en pikken ‘m det stuksken aol weg. En toen ging daen man dae ging toen wieter op huus aan, maor toen dach e, jao, die kreien heb ja ‘zegd dat d’r eh.. rovers zaten en det die koopleu wol’n beroven. Ik gao es effen waarschouwen. En he weer terugge en toen ging e naor die koopleu hèn en toen zeg e: “Ie mót voorzichtig wèzen, want daorgunds achter daen boes daor zitten rovers en die wurd van plan om oe van ’t geld af te halen, hè.”
Now en die luu die waren zoe blie det hie eh.. gewaarschouwd had, dat ze gaven ‘m een sómme geld dat ie hoeven haos ’n hiel jaor nie meer te werken.
Da’s dat verhaal wat wie det verteld werd. [haalt neus op]
“Wat mót ie hier?” zei ze.
En eh.. toen keek ze naor zien eh.. negotie die de bie zich had, ze zeg: “Ik he niks nuëdig, huur.”
“Oa nee,” zeg e “ik kwam ook nee om wat te verkopen, al zou ’k dat wel graag willen, maor ik bin de weg kwiet en eh.. ik hebbe zo’n argen dorst. Zou je nie wat veur mie te drinken hebben?” [haalt neus op]
d’ Olde vrouw die keek ‘m aan en die zeg: “Ja, dan za’k oe ’ne kómme geitenmelk ga halen, want dat is goed tegen ‘nen dorst. Eh, gaot maar ’s efkes wat zitten en rust oe maor.”
En ’t olde vrouwke det sloffen de kamer oet en daen negotiekeerl daen gink op ’n stoel zitten en die keek zo es rond in de kamer waor te dan zat en toen zag e daor op ’n plank toen zag e ’n pötje staon, zo’n Keuls pötje, en he dach: wat zoel daor in zitten? Hij stónd op en he ging d’r es bie en rook e d’r aan en toen s.. merken e dat ‘r zoere aol in zatte. En daor hield e zo erg van. He keek naor det pötje, maor he dach: zal ‘k daor ’n stuksken uut lim’n? Maar nae, det dörven e toch ook weer neet. [haalt neus op] En nao ’n pöske kwam die vrouwe terug met eur kómme geitenmelk. En he kreeg d’r ook een hómp brood bie en die vrouwe die zei: “Aet en drink maar ’n beetje, want ie mót nog ‘ne lange weg terugge en ’t zal wal late worden veurdet je weer in hoes bunt.” [haalt neus op] D’n negotiekerel dae leet zich neet lang leuven. Hij begon te aeten, maor telkens keek e weer naor det pötje met dee aol die daor op de planke stónd.
Toen zeg e tegen die vrouwe: “Is daor ‘n zoeren aol in?”
d’ Olde vrouwe dae keek ‘m ’n beetje vrumd aan. “Hoe weet ie dat,” zeg e, “dat daor zoeren aol in zit?”
“Nou ja,” zeg e, “ik kwam daor net langs det pötjen heen en eh.. ja, toen kon ik dat haos wal roeken. En nou mo’j weten, zoeren aol, da’s ’t leefste wa’k aete.” [haalt neus op]
Jao, de vrouw haalde de scholders op. “Jao,” zeg ze, “daor zit hei-aol in en lang niet iederene wil daorvan aeten.”
“Maar is die dan wal lekker?” zegt de negotiekerel.
“Nou,” zeg ze, “die, die, ja [zucht], alle luuj holt ‘r neet van, maar a’j wilt, dan kö’j d’r wal één stukske van kriegen, maar niet meer dan één klein stukske.”
Nou, dae negotiekerel daen haalde d’r ’n stuksken aol oet en he at dat op.
“Vin’j niet lekker?” vroeg de vrouwe.
“Mwaoh,” zeg dae man, “lekker, lekker. Daor zit ’n beetje ’n vrumd smaakjen aan [haalt neus op], maar ’t is wal lekker fris.”
En naodat e de vrouw doezendmaal bedankt had, ging e weer weg.
En op daen tweesprong waor-t-e dan hèn’ewezen was door die vrouw, toen stón e wat te kieken, want toen wis e ei’lijk neet welke kant det e uut mós. D’ dach e: Jao, ik mót links of ik mót rechts, hè. En plotseling heuren e ’ne stemme bóven zich, dae zei: “Kiek,” zeg e, “daor he-j ‘ne man dao löp zo laat rónd. Wat is det nog laat op pad. Zol e niet weten det ’t hier geveurlijk is óm bie aobend op die hei te lopen?” [schraapt keel]
“Jao,” zeg ‘ne andere stemme, eh.., “daor zit rovers achter d’n bos doorgunds en eh.. die bunt van plan um die koopleu te beroven. Zo’ne ol.. zo’ne negotiekeerl, och daor heb’s neet veule van te halen, hè?”
En toen keek daen negotieman daen keek op en daen dach: Wo kump die stemme vandaan? En toen zag e daor twee kreien zag e op ‘ne tak zitten en toen dach e: Foei, now kan ik de taal van de vogels verstaon, hè. En toen dach ook: Jao, dan is daen aol wa’k gegèten heb dat is ‘ne hazelworm gewès, want wie van ’n hazelworm aet die kan de taal van de vogels verstaon. En toen dach e, nou enne hazelworm, wie aet det now [haalt neus op] en he werd d’r haos misselijk van en medeen spieën e dee stuksken van daen aol det spieën e weer uut en toen kwam die krei die kwam van ’n boom of, vloog naor beneden en.. en pikken ‘m det stuksken aol weg. En toen ging daen man dae ging toen wieter op huus aan, maor toen dach e, jao, die kreien heb ja ‘zegd dat d’r eh.. rovers zaten en det die koopleu wol’n beroven. Ik gao es effen waarschouwen. En he weer terugge en toen ging e naor die koopleu hèn en toen zeg e: “Ie mót voorzichtig wèzen, want daorgunds achter daen boes daor zitten rovers en die wurd van plan om oe van ’t geld af te halen, hè.”
Now en die luu die waren zoe blie det hie eh.. gewaarschouwd had, dat ze gaven ‘m een sómme geld dat ie hoeven haos ’n hiel jaor nie meer te werken.
Da’s dat verhaal wat wie det verteld werd. [haalt neus op]
Beschrijving
Wie van een hazelworm eet kan de taal van de vogels verstaan.
Een negotiekerel ging een keer verder van huis dan normaal in de hoop eindelijk wat geld te verdienen. Hij verdwaalde, volgde een karrespoor en kwam zo bij een klein huisje dat er verlaten uitzag. Toen hij aanklopte deed een oude vrouw open. Ze liet de man binnen, gaf hem een kom geitenmelk en wat brood, maar de man had een pot zure aal zien staan. Dat was zijn lievelingseten. De oude vrouw zei dat het hei-aal was en dat niet iedereen dat lekker vond, maar de man mocht een klein stukje proeven. De aal was wel lekker, maar de man vond dat er een raar smaakje aan zat.
Na het eten wees de oude vrouw de negotiekerel de weg en na de vrouw duizendmaal bedankt te hebben ging hij weer op huis aan. Op een tweesprong stond hij echter te twijfelen of hij naar links of naar rechts moest, toen hij stemmen hoorden die spraken over rovers die een paar kooplui wilden beroven. Het waren kraaien die spraken en de negotieman realiseerde zich dat hij geen aal, maar hazelworm had gegeten, waardoor hij de taal van vogels kon verstaan. Hij werd misselijk van het idee en spuugde het stukje hazelworm uit, waarop een kraai het wegpikte.
De negotieman besloot terug te gaan om de kooplui te waarschuwen voor de rovers. De kooplui gaven hem uit dankbaarheid zoveel geld dat de negotieman bijna een jaar lang niet hoefde te werken.
Een negotiekerel ging een keer verder van huis dan normaal in de hoop eindelijk wat geld te verdienen. Hij verdwaalde, volgde een karrespoor en kwam zo bij een klein huisje dat er verlaten uitzag. Toen hij aanklopte deed een oude vrouw open. Ze liet de man binnen, gaf hem een kom geitenmelk en wat brood, maar de man had een pot zure aal zien staan. Dat was zijn lievelingseten. De oude vrouw zei dat het hei-aal was en dat niet iedereen dat lekker vond, maar de man mocht een klein stukje proeven. De aal was wel lekker, maar de man vond dat er een raar smaakje aan zat.
Na het eten wees de oude vrouw de negotiekerel de weg en na de vrouw duizendmaal bedankt te hebben ging hij weer op huis aan. Op een tweesprong stond hij echter te twijfelen of hij naar links of naar rechts moest, toen hij stemmen hoorden die spraken over rovers die een paar kooplui wilden beroven. Het waren kraaien die spraken en de negotieman realiseerde zich dat hij geen aal, maar hazelworm had gegeten, waardoor hij de taal van vogels kon verstaan. Hij werd misselijk van het idee en spuugde het stukje hazelworm uit, waarop een kraai het wegpikte.
De negotieman besloot terug te gaan om de kooplui te waarschuwen voor de rovers. De kooplui gaven hem uit dankbaarheid zoveel geld dat de negotieman bijna een jaar lang niet hoefde te werken.
Bron
Radio-uitzending Vonken onder de As (NOS)
Motief
B210 - Speaking animals.
B210 - Speaking animals. 
D1815.2 - Magic knowledge of language of animals.
D1815.2 - Magic knowledge of language of animals.
Commentaar
Dit verhaal is waarschijnlijk, afgaande op bijgeleverde documentatie, op 21 februari 1973 uitgezonden op de radio (Vonken onder de As).
---
Dit verhaal is ook opgenomen in het boek 'Van duivels, heksen en spoken', Hendrik Entjes en Jaap Brand, 1976, p. 141-143
---
Dit verhaal is ook opgenomen in het boek 'Van duivels, heksen en spoken', Hendrik Entjes en Jaap Brand, 1976, p. 141-143