Hoofdtekst
Die .LXXIX. cluchte.
Voortijts syn scholieren om door die landen gheloopen die geheele netten aen den hals hadden, groote lye bedrieghers. Daer quam een in een huys daer een vrouwe was die haer oogen wee deden. Hi sprack tot haer: woude si hem eenen gulden gheven, so soude hy haer een briefken aen den hals hanghen dat haer geen ooge meer wee doen en soude, so langhe als si dat aen den hals droech. Si en soude 's oock nyemanden laten sien. Die vrouwe was blijde ende gaf hem eenen gulden. Die scholier gaf haer dat briefken, inghenaeyt, ende hinck haer dat aen den hals. Die vrouwe droech 't wel dry oft vier jaer aen den hals. Ende als si eens te bichten ginck, vraechde haer die priester oft si gheen wangheloove en hadde. Si seyde dat haer een briefken gegheven was daerin si so heylighe namen aen den hals droech voor dat ooghenwee. Die priester en woude haer niet absolveren, sy en liet hem dat briefken lesen. Als hi dat las, so lachte hi. Doen vraechde die vrouwe waerom dat hi lachten. De priester las 't dat sy 't verstont. Doen wasser also in gheschreven: 'Die hangdief steeckt u dye ooghen uut ende dye duyvel schijt die gaten vol.' De vrouwe en woude dat niet ghelooven dat also in 't briefken gheschreven stont ende nam dat briefken ende liet anderen lesen. Doen schuerde sy dat briefken; doen begosten haer die oogen wederom wee te doen. Die duyvel can wel by Gods gehenckenisse siecke daghen maken ende wederom ghesonde.
Voortijts syn scholieren om door die landen gheloopen die geheele netten aen den hals hadden, groote lye bedrieghers. Daer quam een in een huys daer een vrouwe was die haer oogen wee deden. Hi sprack tot haer: woude si hem eenen gulden gheven, so soude hy haer een briefken aen den hals hanghen dat haer geen ooge meer wee doen en soude, so langhe als si dat aen den hals droech. Si en soude 's oock nyemanden laten sien. Die vrouwe was blijde ende gaf hem eenen gulden. Die scholier gaf haer dat briefken, inghenaeyt, ende hinck haer dat aen den hals. Die vrouwe droech 't wel dry oft vier jaer aen den hals. Ende als si eens te bichten ginck, vraechde haer die priester oft si gheen wangheloove en hadde. Si seyde dat haer een briefken gegheven was daerin si so heylighe namen aen den hals droech voor dat ooghenwee. Die priester en woude haer niet absolveren, sy en liet hem dat briefken lesen. Als hi dat las, so lachte hi. Doen vraechde die vrouwe waerom dat hi lachten. De priester las 't dat sy 't verstont. Doen wasser also in gheschreven: 'Die hangdief steeckt u dye ooghen uut ende dye duyvel schijt die gaten vol.' De vrouwe en woude dat niet ghelooven dat also in 't briefken gheschreven stont ende nam dat briefken ende liet anderen lesen. Doen schuerde sy dat briefken; doen begosten haer die oogen wederom wee te doen. Die duyvel can wel by Gods gehenckenisse siecke daghen maken ende wederom ghesonde.
Beschrijving
Een rondtrekkende verarmde student komt langs een huis waar een vrouw woont met zere ogen. Hij biedt haar aan in ruil voor één gulden een ((tover)spreuk op een) briefje om haar hals te hangen, en zo lang als zij dat briefje zou dragen en het aan niemand zou laten zien zouden haar ogen geen pijn doen. De vrouw gaat er graag op in, draagt drie à vier jaar het briefje om haar hals (en is inderdaad verlost van haar zere ogen). Als ze een keer te biechten gaat vraagt de priester of zij zich schuldig maakt aan bijgeloof. Dan vertelt de vrouw hem van het briefje om haar nek met daarop 'heilige namen'. De priester wil haar niet eerder haar zonden kwijtschelden voordat hij gelezen heeft wat er op het briefje staat. Als ze hem het briefje laat lezen schiet de priester in de lach. Als ze wil weten waarom leest de priester haar het briefje voor: de beul steke u de ogen uit en de duivel schijte de gaten vol! De vrouw denkt dat zij voor de gek gehouden wordt en laat hetzelfde briefje aan anderen lezen, met hetzelfde resultaat. (Boos) verscheurde zij het briefje en dadelijk gingen haar ogen weer pijn doen... De duivel kan met Gods goedvinden mensen ziek en beter maken.
Bron
H. Pleij, J. van Grinsven, D. Schouten & F. van Thijn: Een Nyeuwe Clucht Boeck. Een zestiende-eeuwse anekdotenverzameling. Muiderberg 1983.
Commentaar
1554
Bron: Pauli, Schimpf und Ernst 153.
Datum Invoer
2013-03-01 14:46:22