Registratie zal enige tijd duren. Deze functie is in ontwikkeling.

BLECOURTNB0017 - 1.17. Nog meer 'gloeiigen'

Een sage (boek), 1889

Hoofdtekst

1.17. Nog meer 'gloeiigen'
In deze streken is 'de Gloeiige' algemeen bekend en vroeger dikwijls gezien; ook nog op andere plaatsen dan nabij "t Klotven'. Tegenwoordig vertoont hij zich maar zelden meer, wat toch wel een beetje vreemd is en - jammer ook! Hildebrand, in zijn Camera obscura spreekt van 'ons beter licht' en zegt er razend spijt van te hebben, dat er geen spoken zijn.
Ja, alles moet natuurlijk zijn, anders verstout men zich maar driestweg er niet aan te gelooven. Dat deed ook Geert die met zijn kameraad over de groote baan van Aalst op kar, heide, Leende reed. 't Was stikdonker in den winteravond. Geert en zijn metgezel, belden een beetje boven theewater en vol goeden moeds, zaten zoo rustig als de hotsende kar 't toeliet, onder de grove linnen huif hun pijpje te smoren. 't Gesprek liep in de eenzame heide al spoedig over spoken en natuurlijk ook over 'de Gloeiige'. 'Ik zij nerges nie bang af,' zei Geertboer, 'al hwamp me hier in de haai de gloeiige eiges teige'. Hij had 't woord nauw geuit, of dwars over den weg kwam een licht op hen aan ('t was natuur lijk 'de gloeiige'); 't zette zich boven op 't haam van 't paard en - voort ging 't in onstuimige vaart, dat hooren en zien verging! Of beiden ook bang waren. 't Koude zweet brak hen uit, ze wisten niet hoe ze waren thuis gekomen en tot mijn spijt kan ik 't u dus ook niet vertellen, maar - dit heb ik Geertboer wel honderdmaal hooren zeggen: 'dè z'n hart gjen boun grout meir waor!'

Onderwerp

SINSAG 0478 - Andere Erlebnisse; unbeschreibbare Spukerscheinungen.    SINSAG 0478 - Andere Erlebnisse; unbeschreibbare Spukerscheinungen.   

Beschrijving

Nadat man heeft gezegd dat hij niet bang is om het gloeiende licht tegen te komen, komt een licht aanzetten dat op de haam van het paard gaat zitten en de kar woeste vaart geeft.

Bron

Willem de Blécourt, Volksverhalen uit Noord Brabant, Utrecht [etc.]: Het Spectrum, 1980. p. 24

Motief

F497 - Fire-spirits.    F497 - Fire-spirits.   

Commentaar

1889
Motief: F497 Fire-spirits.
NA 1889: 191-192. Bewerking: Sinninghe 1933: 43 (no. 49). S.S211.1; LS B151 Lichterscheinung.
1. Schoolmeester en essayist. Verhalen vanuit Zeelst verzameld Opgetekend, verzameld en in vorm gegoten door Jacques Cuijpers (1850-1926), hoofdonderwijzer te Zeelst. Gepubliceerd in het Tijdschrift voor Noordbrabantsche Geschiedenis, Taal- en Letterkunde (TNG) I (okt. 1883 - okt. 1884), II (okt. 1884 - okt. 1885), en de Noordbrabantsche (Volks-) Almanak (NA), beide onder redactie van August Sassen. Cuijpers was goed bevriend met Sassen. Met hem en anderen placht hij wandelingen door de Noordbrabantse Kempen en de Peel te maken, waarbij onder meer aandacht werd geschonken aan de plaatselijke volkscultuur. De lichte spot die uit zijn verhalen klinkt wijst op een zeker cynisme tegenover het hem vertelde. Tegenover Sassen liet hij meer dan in de verhalen dit duidelijk uitkomen. Zo schreef hij over de verenkrans, die voor velen hét bewijs van hekserij was: 'Ze vullen ze op met wat de lui hebben. Draadjes vindt men allicht in de peluws; deze doen de veren ineen rollen, en 't is geen wonder er een lapje of een strooitje bij te vinden. En al zal zoo'n rommel ook al heel weinig geleken hebben op een krans of een poppetje - de verbeelding zal daar wel alles van kunnen maken, wat bijgeloovige menschen er in zien willen.' (brief aan Sassen, dd. 5 juli 1890, verz. Sassen inv. no. BB26).
Naast volksverhalen verzamelde meester Cuijpers materiaal betreffende allerhande volksgebruiken zoals kinderrijmen, kalendergebruiken, e.a. hetgeen eveneens in de genoemde tijdschriften gepubliceerd werd.
Andere Erlebnisse; unbeschreibbare Spukerscheinungen

Naam Overig in Tekst

Gloeiige    Gloeiige   

Klotven    Klotven   

Hildebrand    Hildebrand   

Geert    Geert   

Naam Locatie in Tekst

Aalst    Aalst   

Leende    Leende   

Plaats van Handelen

Leende (Noord-Brabant)    Leende (Noord-Brabant)   

Kloekenummer in tekst

Datum Invoer

2013-03-01 14:46:20