Registratie zal enige tijd duren. Deze functie is in ontwikkeling.

BLECOURTNB0075 - 2.29. Eene Deensche heks te Luiksgestel

Een sage (boek), 1892

Hoofdtekst

2.29. Eene Deensche heks te Luiksgestel
Zekere Jozef Cops was in zijne jongelingsjaren en nog later Teut in Denemark. Een zijner kameraden, ook een Teut en te Luiksgestel thuis hoorende, had er zijne zwangere huisvrouw achtergelaten, naar wier toestand de brave man zeer verlangend was. Op zekeren avond sprak hij hierover met Cops in de herberg waar zij vernachtten, in 't bijzijn van de vrouw des huizes. Deze antwoordde daarop dat zij zulks reeds den volgende morgen, voor eene zekere som aan hem zou kenbaar maken. Hoe weinig de Teuten ook op die belofte staat maakten, toch telde de bedoelde echtgenoot aan de vrouw de gevraagde penningen voor. Nu begaf deze zich naar het zoo ver van Denemark gelegen Luiksgestel, van waar zij, volgens overeenkomst, uit het huishouden van den gehuwden Teut, eenen lepel, met zijn naamteeken, moest meebrengen, als blijk harer gedane reis. Inderdaad, op den bepaalden tijd in Denemark teruggekeerd, vertoonde zij een zilveren eetlepel van den Teut en bracht het blijde bericht dat zijne huisvrouw bevallen en, evenals het kind welvarend was. Bij gelegenheid van dit kraambed, waren eenige huisgenooten niet gaan slapen en zaten des nachts, toen de gezegde vrouw te Luiksgestel moest wezen, in het woonvertrek bij elkander. Zij zagen eene kat door het mozegat binnensluipen, en op de tafel springen. De kat krabde met hare pooten eenen lepel van de tafel op den vloer en liep er mede weg. Later wisten ze dus allen dat deze kat niemand anders geweest was dan de vrouw uit Denemark.

Onderwerp

SINSAG 0514 - Hexe als Kundschafterin    SINSAG 0514 - Hexe als Kundschafterin   

Beschrijving

Deense vrouw kan man die ver van huis is de volgende ochtend nieuws over zijn gezin vertellen, en als bewijs een lepel met zijn naamteken uit zijn huishouden tonen. Huisgenoten zien 's nachts een kat binnensluipen, op tafel springen en een lepel op de vloer gooien en met de lepel weglopen.

Bron

Willem de Blécourt, Volksverhalen uit Noord Brabant, Utrecht [etc.]: Het Spectrum, 1980. p. 55-56

Motief

D1813 - Magic knowledge of events in distant place.    D1813 - Magic knowledge of events in distant place.   

G211.1.7 - Witch in form of cat.    G211.1.7 - Witch in form of cat.   

Commentaar

OV IV: 51, BB: 415-416. Vermelding: Sinninghe 1933: 112 (no. 167). Bewerking: Biemans 1973: 23. S.S514.1.
2. De archeologie van het vertellen. Verhalen uit de Kempen
Opgetekend, verzameld en bewerkt door Petrus Norbertus Panken. Panken werd geboren te Duizel op 6 september 1819. Hij was vanaf 1840 tot 1863 onderwijzer te Westerhoven en na zijn pensionering brievenbesteller te Bergeik, waar hij op 20 juli 1904 overleed. Hij was een pionier op het gebied van de Noordbrabantse archeologie, daartoe o.a. geïnspireerd door C.R. Hermans (zie Biemans 1977). Een uitgebreide biografie van hem werd geschreven door Hein Mandos (1971). Zijn verhalen werden gepubliceerd in het Tijdschrift voor Noordbrabantsche Geschiedenis, Taal- en Letterkunde (TNG) I (okt. 1883 -okt. 1884) II (okt. 1884-okt. 1885), III (okt. 1885-okt. 1886) en in Ons Volksleven (OV) IV (1892), V (1893). Van de publicaties uit Ons Volksleven verscheen in 1893 een overdruk. Zijn Bergeikse verhalen verschenen bovendien in de Beschrijving van Bergeik (BB), dat hij samen met A.F.O. van Sasse van Ysselt schreef (1900).
Zijn handschriften, waaronder een Autobiografie of Eigen Levensbeschrijving en een dagboek zijn te raadplegen in het streekmuseum Eicha te Bergeik.

Naam Overig in Tekst

Deense    Deense   

Jozef Cops    Jozef Cops   

Teut    Teut   

Cops    Cops   

Naam Locatie in Tekst

Luiksgestel    Luiksgestel   

Luyksgestel    Luyksgestel   

Denemarken    Denemarken   

Plaats van Handelen

Luyksgestel    Luyksgestel   

Kloekenummer in tekst

Datum Invoer

2013-03-01 14:46:20