ENGELS000115 - Weerwolven

Weerwolven:
Mannen, die wat laat op de baan waren, werden, vooral in donkere, stormachtige nachten soms besprongen door de weerwolf. Dit spookdier met gloeiende ogen sprong hen op de rug, en klemde zich met de voorpoten om hun nek. Ze bleven zich als een zware last aan de verschrikte man klemmen totdat hij ergens een huis bereikte. In de Broekbeemd, tussen Onder-Eijndt en Zandberg, stond ergens een holle eiken knot of poesjt. Er was een man, die als weerwolf bekend werd. Hij had een aparte jas; als hij deze aantrok werd hij weerwolf. Na zijn nachtelijke tochten verborg hij deze jas in die holle “poesjt”. Zijn buurlui ontdekten dit, en staken de “poesjt” met de jas in brand. De man kwam spoedig gillend om zijn jas, aangelopen, doch kon de jas niet redden. Toen hij verbrand was, leek het, of de man van een geheime last bevrijd was. Hij zei, dat hij zich nu gelukkig voelde, en van de boze geest bevrijd.
Hierbij wil ik nog vermelden, dat deze weerwolf ook soms goed deed. Een knecht woonde bij een boer, die hem honds behandelde, en hem zoveel werk opdroeg, dat hij dit onmogelijk kon volbrengen. Hij stuurde hem naar een perceel, waar stalmest was uitgereden, met de opdracht, niet eerder thuis te komen, alvorens hij de hele mest gespreid had. De man, die voor weerwolf speelde, stuurde hem ’s avonds naar huis met de belofte, dat het werk ’s morgens zou zijn verricht. In de nacht zette hij daar aan iedere hoop een van zijn geheimzinnige mannetjes aan het werk, en de boer vond het werk gedaan. Met de weerwolf werd overdag gelachen. Zag men een boertje met een kleine hand-egge op de rug naar het veld gaan, dan zei men: “Hij heeft de weerwolf op zijn rug”.

Omzetting van de verhalen, verteld door Maria Catharina Gielen, Helden, verzameld onder no. 291-1 van Alg. Besch. in Helden dialect. [Collectie Engels, verslag 43]:
Wèèrwöllef:
In de Brookbèèmdj, an de Neijen Diek van Inj nao de Zankberg sjtong ennen hoolen eike poesjt met krom tek en aafgekotden top. In dèèn hoole poesjt heij enne mins enne jaos versjtopt. s’Jnaochs kwaam hè, en trooch dè jaos aan. Op sjlaag verangerden hè dan in enne wèèrwolf, dè de ömgèving onveilig makde. Later versjtopde’n hè dèèn apaarte jaos wèr in dè poesjt. Zien nabber hei det geheim aochterhald, en sjtokde’n de poesjt aan. De kèèl kwaam sjrieëwend aangeloupen öm de jaos, mèr dè waas verbord. Op èns waas ‘t, of de mins van enne zwaore laost waas verlost. Hè zaoch, det e zich nou gelökkig vulde’n, en van d’n boeëze geist waas verlost.
Al koos me van enne wèèrwolf zeldje get gods verwaochten, toch kwaam ’t mèt deze’n èns veur. Hè waas as mins bevrindj met enne jong dè as knèècht bei ennen boor wonde’n, dè öm erg hongs behandelde. Hè sjteurde’n öm èns e sjtök mees brèke. Hè moogde neet ieër nao hoes kome’n as ‘n ’t gans kapot hei. Ziene vrindj sjteurde’n öm nao hoes met de belofte, det ’t werk gedaon zo wère. s’Jnaochts zat te’n an idderen houp ein van zien geheimzinnige menkes an ’t werk, en s’jmerges vong d’n boor al ’t werk gedaon.

SINSAG 0824 - Die verbrannte Haut (Gurt, Halsband)    SINSAG 0824 - Die verbrannte Haut (Gurt, Halsband)   

SINSAG 0801 - Werwolf lässt sich tragen.    SINSAG 0801 - Werwolf lässt sich tragen.   

SINSAG 0686 - Die aufgebundenen Bohnensträucher. Durch Zauberformel aufgebunden, so dass der Knecht nach der Kirmes gehen kann.    SINSAG 0686 - Die aufgebundenen Bohnensträucher. Durch Zauberformel aufgebunden, so dass der Knecht nach der Kirmes gehen kann.   

Weerwolf bespringt 's avonds mensen; als helper bij werk; verandering in weerwolf door aantrekken verborgen jas, na verbranden jas bevrijding.

Collectie Engels, verslag 1, verhaal 15 (Archief Meertens Instituut)

Zandberg    Zandberg   

Over-Eijndt    Over-Eijndt   

Broekbeemd    Broekbeemd   

Helden    Helden