ENGELS000106 - Spookdieren

“Iezeren Henneske” een boertje van Blerickse afkomst, wonende aan Eijndt, was een kundig en hartstochtelijk jager en stroper. Op een maanlichte nacht was hij met het geweer in het veld. Op de kim van een heuvel, tegen de maanlichte hemel, zag hij een haas, die over de kam kwam loeren. Hij schoot, en de haas buitelde aan de andere kant uit het gezicht. Vloekend herlaadde hij het geweer. Opeens zag hij opnieuw een haas boven de kim uit loeren. “Kijk,” dacht hij, “wil die me nog eens terug zien?” Hij schoot opnieuw, en weer buitelde de haas uit het gezicht. Toen hij aan de andere kant poolshoogte ging nemen, bleek hij er twee neergelegd te hebben. Op een andere keer ging hij op een zondagnacht met het geweer het veld in. Hij voelde dit zelf in strijd met de zondagsrust. Hij kreeg een haas in het vizier, en schoot hem aan. Op een holletje ging hij achter hem aan. De haas, die wel slecht bleek te kunnen lopen, bleef hem echter vóór. Eindelijk dacht hij hem te kunnen pakken. Hij verkneukelde zich al: “Ich zal dich wel kriege!” De haas draaide zich om, en riep: “Doe hees mich nag neet!”, en koos het hazenpad. Henneske ging nooit meer op zondag stropen.

Omzetting van de verhalen, verteld door Maria Catharina Gielen, Helden, verzameld onder no. 291-1 van Alg. Besch. in Helden dialect. [Collectie Engels, verslag 43]:
“Iezeren Henneske” an Inj waas van jongsaaf sjtruiper, en later ennen bekwaome jeeger, dè ’t sjtruipen auch toe neet leet. In enne naocht mèt voll maonleecht, zaach ’n in ’t veldj op enne hoeëge rök ennen haas, zich tègke’n de loocht aafteikene. Hè sjoot, .., en d’n haas toemelde’n aochter d’n heuvel oet ’t aug. “Verdomd, ès tét d’r nève?” en hè loo zie geweer op neij. Op èns zaach ’n op dezelfde plak wèr ennen haas over de rök loore. “Kiek,” zaoch Henneske, “wilt dè mich nach èns trök zeen?” Hè sjoot obben-neij, en wèr toemelden d’n haas oet ’t gezeecht. Wie Henneske zelf boven op te rök sjtong, zaach ’n dao twieë dieke ligke.
Op ennen angere kieër ging ’n d’r op Zonnig-naocht op oet, al veulde hè det zelf tege’n de s’Zonnigsröst. Hè kreeg ennen haas op te korrel, en sjoot öm aan. Op e sjekske ging ’n d’r aochteraan. D’n haas, dè wel hé sjravelde, bleef öm toch veur. Toch kwaam ’t zo wied, det hè mindje’n öm te konne pakke. Hè makde zich al bleij: “Ich zal dich wel kriege.” Wie hè nao öm greep, zoach d’n haas: “Doe hees mich nag neet”, en ging d’r vandoor. Henneske trooch ter neet mieër.

SINSAG 0592 - Hexentier kann nicht getroffen werden    SINSAG 0592 - Hexentier kann nicht getroffen werden   

SINSAG 0331 - Spuktier kann nicht getroffen (gefangen) werden    SINSAG 0331 - Spuktier kann nicht getroffen (gefangen) werden   

Op zondag schiet jager een haas aan die hem toevoegt dat hij hem niet te pakken kan krijgen.

Collectie Engels, verslag 1, verhaal 6 (Archief Meertens Instituut)

C631 - Tabu: breaking the sabbath.    C631 - Tabu: breaking the sabbath.   

G265.8.3.1.1

C58 - Tabu: profaning sacred day.    C58 - Tabu: profaning sacred day.   

B211.2.6 - Speaking hare (rabbit).    B211.2.6 - Speaking hare (rabbit).   

Iezeren Henneske    Iezeren Henneske   

Eijndt    Eijndt   

Helden    Helden