Geeske_01_03

(10.01 min.)
DJ: Ik heb hier de lijst bij de hand. Ja, ja.
VK: heeft mevrouw Kobus de lijst ook gezien dan.
DJ: dy ha ik hjir, die heb ik hier gedaan. It begjint mei de stiennen ûlebuorden. Dat is dan it earste ferhaal, fan de stiennen ûlebuorden. Dat wol’ se graach dat jo dat even fertelle.
FK: wat is dat?
DJ: De stiennen ûlebuorden wite jo wol. Dat ferhaal van Ingelum. Fan dy buorkerij ommers, dy’t yn ien nacht ôfboud is.
FK: ja, dy ûleboerden bin’der no ha’k fernemen of lêzen, dy binne der no ôfkaam. Ha jim it ek lêzen.
DJ: ja, mar de hiele pleats is ôfbrutsen woarn.
FK: O.
DJ: In pear jier lyn, trije jier lyn sawat doe stie it yn de krante dat de pleats de stiennen ûlebuorden yn Ingelum dy is ôfbrutsen woarn. Mmmm. Die boerenplaats die bestond echt met de stenen uileborden in Engelum (JV: Ja Ja.) dat is vlakbij Marssum. Die boerenplaats, die is 3 jaar geleden door de aanleg van een nieuwe weg afgebroken, die boerenplaats. En daar was dan die legende aan verbonden van de stenen ûleborden.
FK: ja mar, sje, woene se net graach in lytshûs ha? In skuorre, hm, ( DJ: ja) in nije skuorre. En doe prate dy man mei ien en dy sei: at de skuorre der foartiid stie, as dat de hoanne kraaide, hm, dan wie dy man foar dy man dy’t dy’t de skuorre boude, hin. En ja, dêr begonnen se, se kamen by de bult. En dat gong sa hurd. En dy man dy jammerde en dy gûlde. En doe sei syn frou: mar wat skeelt der oan. Doe sei der, ja ik tink, ik ha my oan de duvel ferkocht. Want sa is’t, no bouwe se my in skuorre, en foartiid as de hoanne kraait en stiet dan bin ‘k wei. En doe gong dy frou hinne en dy gong nei it hinnerik en begûn te klappen yn de hannen, hin, en dêr begonnen de hoannen te kraaien en doe hie de kweade it slecht, hin. Mar doe wie it sa nei klear op de ûleboerden nei en doe koene se letter noait de ûleboerden op krije. Koene se net op timmerje, hin, mar doe ha se der stiennen ûlebuorden op set.
(12.26 min)
VK: die vrouw, die klapte in de handen, eh, hebt u ook wel eens gehoord dat de vrouw zelf de haan nadeed, het kraaien van de haan nadeed.
FK: ja, dat wie der ek, de hoanne, sy kraaide ek en.
JV: ze kraaide, dat heb ik ook wel eens gehoord.
FK: ja, sy kraaide ek en sa begûn it. En dat dogge hoannen hast altyd, hin, as je begjinne. Myn man hat hân doe’t er noch lyts, lyts’ jonge wie dan kôm er nei hûs ta, mar dan begûn er te kraaien as er in plaats foarby kaam. Dy plaats stiet dêr, ja dy is der no ôf. (JV: Ja ja) Dan kraaide er mar dan kamen dy hoannen del en dan kraaiden dy ek. Mar op ’t lêst wie der sa lulk, dy hoanne. Sa, hy hoechde der net mear langs, want bin’ se kribbich, hin, dan flogge se yn it gesicht, dat dat mocht net mear fan syn mem, dat er dêr langs kôm.
(FK lacht)
JV: Ja Ja
DJ: men hoort hier heel vaak dat ze in de handen klappen bij het kippenhok. Heel vaak gebeurt dat, (JV: O ja) in plaats van dat de vrouw kraait en dat de haan kraait.
JV: o ja?
DJ: Dat ze in de handen klapt.
FK: dêr komt it meast mei, yn de hannen klappe.
DJ: dat is vooral de laatste tijd. In het begin was het altijd als dat de vrouw kraaide, (JV: Ja ja) maar als je het tegenwoordig hoort altijd dat ze in de handen klappen
FK: ja
JV: bij Waling Dykstra, daar kraait de vrouw.
DJ: ja, daar kraait de vrouw, maar je hoort net zo vaak dat ze in de handen klapt.
JV: Waling Dykstra heeft u nooit gelezen zeker.
DK: fan Waling Dykstra
FK: nee, dat koe’k wol leauwe.
VK: Dat hebt u nooit gelezen.
DJ: nee, maar dit verhaaltje dat heeft ook wel in almanakken gestaan. Ik denk dat ze daar vooral bekend van geworden is. Die volksalmanakken, die hebben veel verhaaltjes in de wereld gebracht.
JV: Ja ja.
DJ: De volksalmanakken.
FK: ja ja, de almanakken, dêr sit no niks mear yn. Ja, nee. (DJ: ja prachtich) Froeger de volksalmanakken. Ik wit noch wol dat omke Hindrik sei, doe wiene der ek, dat is sa.

VDK 1191A* - Voor de haan kraait boerderij bouwen    VDK 1191A* - Voor de haan kraait boerderij bouwen   

ATU 0810A* - The Priest and the Devil.    ATU 0810A* - The Priest and the Devil.   

Duivel bouwt nieuwe schuur voor onbemiddelde boer in ruil voor diens ziel. Als het de duivel echter niet lukt voor het kraaien van de hanen te voltooien, gaat de overeenkomst niet door. De listige vrouw van de boer weet de hanen aan het kraaien te brengen, vlak voordat de duivel klaar is met zijn arbeid: alleen de uileborden ontbreken nog. De kwade verliest het spel, maar het wil sindsdien niet meer lukken de ontbrekende houten uileborden erop te bevestigen. Daarom maakt men ze van steen en daaraan dankt deze boerderij haar naam: “De stienen ûleboerden”.

CD M.0531.1 (gedigitaliseerde bandopname van J.J. Voskuil)

Afschrift: Romkje Bosma.

Waling Dykstra    Waling Dykstra   

Hindrik    Hindrik   

Engelum    Engelum   

Marssum    Marssum