SINVS023 - De boze stiefmoeder

DE BOZE STIEFMOEDER
Vader had aan Jan en Betje een stiefmoeder gegeven; ze was er nog niet lang of ze merkten, dat het een boze vrouw was. Ze schold op Betje, sloeg kleine Jan en om de haverklap sloot ze hem op zolder op, zodat hij erg bang voor haar was.
Op een goede dag kocht ze een mand met appelen en om Jan te plagen, die veel van een appel hield, gaf ze er Betje er nu en dan een, maar het meisje moest die dadelijk opeten en mocht er Jan geen stukje van geven.
Op een vrijdag, toen vader en Betje niet thuis waren, zei ze tegen Jan: "Wil je een mooie rooie appel hebben?""Heel graag, moeder!"
"Ga dan naar de zolder en zoek er maar een uit; ze liggen in de grote kist."
Jan ging erheen en riep al spoedig: "Moeder, ik kan het deksel niet open krijgen."
"Wacht," zei de stiefmoeder, "ik zal je helpen."
Ze ging naar de zolder en opende het zware deksel van de grote kist en terwijl Jan zich voorover boog om een appel te krijgen, liet ze het deksel vallen en kleine Jan was dood.
Toen nam stiefmoeder kleine Jan, en kookte er een soepje van.
's Avonds kwamen vader en Betje thuis en reeds uit de verte riep stiefmoeder hen toe: "Ik heb een lekker soepje klaar, kom maar gauw!"
Maar toen ze aan tafel gingen, was Jan er niet.
"Waar is Jan?" vroeg vader. "Heeft hij weer straf?"
"Hij zit in zijn vel, als hij niet gestroopt is," zei stiefmoeder hartelijk. "Ik heb hem de hele middag nog niet gezien! "
Toen ze gegeten hadden, moest Betje de beentjes weggooien. Ze bracht ze onder de lindeboom, omdat ze van daar het zoldervenster kon zien, want ze dacht, dat Jan weer op zolder opgesloten zat, maar ze zag hem niet.
Al wie terugkwam, Jan niet.
Vader en Betje waren er erg bedroefd over, maar stiefmoeder zei: "Je zult zien en beleven dat hij op een kwade dag wel weer te voorschijn komt."
De volgende vrijdag kwam er vanuit de lindeboom een vogeltje vliegen, het zette zich op de vensterbank en zong:
"Rikkedekik, hier ben ik!
Rikkedekik, hier ben ik !"
"Het is de stem van Jan," zeiden vader en Betje en liepen naar het venster. Het vogeltje vloog toen op de schoorsteen en zong met een bedroefd stemmetje:
"Mijn moeder heeft mij gedood,
Mijn vader heeft mij gegeten,
Mijn zusje heeft de beentjes onderde lindeboom gesmeten.
En rikkedekik, hier ben ik."
Daarna riep het vogeltje:"Vader, vader, kom eens hier"
"Jan, Jan, wat moet ik?"
"Vader, vader, kom eens hier."
"Jan, Jan, wat moet ik? "
"Vader, vader, kom eens hier!"
"Jan, Jan, wat moet ik?"
Toen ging vader onder de schoorsteen staan en kreeg een nieuwe hoed op zijn hoofd.
Een week later, op vrijdag, kwam de vogel opnieuw uit de boom gevlogen. Hij ging eerst op de vensterbank zitten en vloog daarna op de schoorsteen en zong:
"Mijn moeder heeft mij gedood,
Mijn vader heeft mij gegeten,
Mijn zusje heeft de beentjes onderde lindeboom gesmeten
En rikkedekik, hier ben ik!"
Daarna riep het vogeltje:
"Betje, Betje, kom eens hier."
"Jan, Jan, wat moet ik?"
Betje, Betje, kom eens hier."
"Jan, Jan, wat moet ik?"
"Betje, Betje, kom eens hier."
"Jan, Jan, wat moet ik?"
Toen ging Betje onder de schoorsteen staan en kreeg een gouden oorijzer op haar hoofd.
En zie, de volgende vrijdag kwam de vogel weer. Eerst pikte hij tegen de ruiten en vloog toen naar de schoorsteen en zong weer:
"Mijn moeder heeft mij gedood,
Mijn vader heeft mij gegeten,
Mijn zusje heeft de beentjes onderde lindeboom gesmeten.
En rikkedekik, hier ben ik!"
Nu riep hij ook weer:"Moeder, moeder, kom eens hier!"
"Jan, Jan, wat moet ik?"
"Moeder, moeder, kom eens hier!"
"Jan, Jan, wat moet ik?"
"Moeder, moeder, kom eens hier!"
"Jan, Jan, wat moet ik?"
Moeder ging onder de schoorsteen staan en dacht ook wat moois te krijgen, maar ze kreeg een molensteen op haar hoofd en was zo dood als een pier.
Het vogeltje vloog weg en kwam nooit weerom.
(Friesland)

AT 0720 - My Mother Slew Me; My Father Ate Me. The Juniper Tree    AT 0720 - My Mother Slew Me; My Father Ate Me. The Juniper Tree   

ATU 0720 - The Juniper Tree    ATU 0720 - The Juniper Tree   

Een boze stiefmoeder doodt haar stiefzoontje. Ze kookt soep van hem. De beenderen worden onder een lindeboom begraven. Het zoontje keert terug in de gedaante van een vogel en vertelt de geschiedenis aan zijn zusje en vader. De vogel roept dat de vader onder de schoorsteen moet gaan staan. Hij krijgt een nieuwe hoed van de vogel. Het zusje krijgt een gouden oorijzer. Dan moet ook de moeder onder de schoorsteen gaan staan. Zij krijgt een molensteen op haar hoofd en is op slag dood.

J.R.W. Sinninghe: Volkssprookjes uit Nederland en Vlaanderen. Den Haag 1978, p.78-81

S31 - Cruel stepmother.    S31 - Cruel stepmother.   

S121 - Murder by slamming down chest-lid.    S121 - Murder by slamming down chest-lid.   

G61 - Relative’s flesh eaten unwittingly.    G61 - Relative’s flesh eaten unwittingly.   

V63 - Bones of dismembered person assembled and buried.    V63 - Bones of dismembered person assembled and buried.   

E607.1 - Bones of dead collected and buried.    E607.1 - Bones of dead collected and buried.   

E30 - Resuscitation by arrangement of members.    E30 - Resuscitation by arrangement of members.   

E613.0.1 - Reincarnation of murdered child as bird.    E613.0.1 - Reincarnation of murdered child as bird.   

B211.3 - Speaking bird.    B211.3 - Speaking bird.   

Q211.4 - Murder of children punished.    Q211.4 - Murder of children punished.   

Q412 - Punishment: millstone dropped on guilty person.    Q412 - Punishment: millstone dropped on guilty person.   

Literatuur: Michael Belgrader: Das Märchen von dem Machandelboom (KHM 47). Der Märchentypus AT 720. My Mother Slew Me, My Father Ate Me. Frankfurt a.M. 1980.<br>
<br>
Motieven:<br>
S31 Cruel stepmother<br>
S121 Murder by slamming down chest-lid<br>
G61 Relative’s flesh eaten unwittingly<br>
V63 Bones of dismembered person assembled and buried<br>
E607.1 Bones of dead collected and buried<br>
E30 Resuscitation by arrangement of members<br>
E613.0.1 Reincarnation of murdered child as bird<br>
B211.3. Speaking bird<br>
Q211.4 Murder of children punished<br>
Q412 Punishment: millstone dropped on guilty person<br>

My Mother Slew Me; My Father Ate Me. The Juniper Tree

Jan    Jan   

Betje.    Betje.   

2013-03-01 14:46:20