Registratie zal enige tijd duren. Deze functie is in ontwikkeling.

SAMSTE33 - Herkollen

Een sage (boek), vrijdag 07 april 1899

Hoofdtekst

HERKOLLEN
Klaas Jonker uit Ransdorp kreeg jaren geleden een langdurige ziekte. De dokter van Nieuwendam kwam telkens kijken en schreef medicijnen voor, maar Klaas werd niet beter. Ten slotte kwam het zo ver met hem dat hij het elke nacht om klokslag twaalf uur vreselijk benauwd kreeg; het kon niet anders of hij was bekold (betoverd). Op een nacht sloot men toen alle vensters en deuren om de kol het binnenkomen te beletten. Men stopte ook de sleutelgaten toe, omdat de adem van de kol daardoor zou kunnen binnendringen en zelfs die adem kan gevaarlijk zijn. En wat bleek nu? Telkens als de dokter kwam kreeg hij het weer zo benauwd; de dokter moest dus de kol, de tovenaar, zijn. Men heeft hem toen gedwongen om al het honorarium dat hij had ontvangen terug te geven en Klaas te onttoveren (herkollen), maar het heeft niet mogen baten. Klaas is toch gestorven.
Men vertelt ook dat er omstreeks 1850 een zekere dokter Scheffner in Ransdorp was gevestigd. Onder zijn patiënten was er een die al heel lang ziek was en die, zoals men zei, "er diep in lag." Toen dokter eens op een nacht om twaalf uur een andere zieke had bezocht, kwam hij langs het huis van deze patiënt en daar hij licht zag branden, wilde hij eens kijken hoe het met hem was gesteld. Die avond was men daar juist tot de conclusie gekomen dat de zieke was bekold en dat degene die om middernacht zou worden gedwongen om te verschijnen de kol was. Men sloeg dokter Scheffner bont en blauw.

Onderwerp

TM 3101 - Heks maakt kind (mens, dier) ziek    TM 3101 - Heks maakt kind (mens, dier) ziek   

Beschrijving

Een dokter werd ervan beschuldigd zijn patiënt te hebben betoverd, omdat de zieke het elke keer benauwd kreeg als de dokter binnen kwam. De tovenaar werd gedwongen om de tovenarij ongedaan te maken, maar de patiënt is desondanks gestorven.
Een andere keer werd ook een dokter van hekserij beschuldigd, omdat hij toevallig om middernacht de "bekolde" patiënt bezocht. Men was ervan overtuigd dat de kol om die tijd zou verschijnen.

Bron

J.R.W. Sinninghe: Spokerijen in Amsterdam en Amstelland. Zaltbommel 1975. p. 41-42

Commentaar

[7 april 1899 en 2 oktober 1899]
Heks maakt kind (mens) ziek

Naam Overig in Tekst

Klaas Jonker    Klaas Jonker   

Scheffner    Scheffner   

Naam Locatie in Tekst

Ransdorp    Ransdorp   

Nieuwendam    Nieuwendam   

Datum Invoer

2013-03-01 14:46:20