Zoek in de Collectie

Een vrouwke zei tegen Dora: "Meidje kom 'ns hier, Kêk toch 'ns wê'n skôn appel ik hê". Dora schrok en ging naar 't vrouwke toe. Het wijfke lachte en lachte en nam 'nen appel uit haar korf. "Hier…

Trefwoorden: anisette, bedevaart, bellefleuren, beter, eik, glaasje, heilig, heksenvrouwkes, kroegske, lapke, pannen, peperkoek, potten, schortebont, sneveltje, sterappels, stokvis

De mottige Marian

sage uit 1982

Bij Mieke Goossens kwam de mottige Marian, die te voet van Schijndel kwam. Met een platte korf, boordevol klein gerei stond ze voortdurend bij Mieke op de stoep. Toen Mieke een baby kreeg, zei Marjan…

Trefwoorden: aardappelschilmesjes, haarkammen, haken en ogen, knopen, luizekammen, mottenballen, mottig, naaigaren, pennen, schoenpoets, schoenveters, spelden

De heks van het Kerkeind

sage uit 1982

Jaonte Aorte, die aan het Kerkeind woont, kan meer dan anderen, gaat echter 's zondags niet naar de kerk. Jaoneke zal haar daar wel van af helpen en gaat met een emmer wijwater naar haar toe en kwakt…

Trefwoorden: heks, hond, kat, kippen, petaosie, praat, stamp(?)

Geen titel

sage uit 1969

Jell Tryntsje heeft een zoon die ruzie heeft met hem. De kippen was de nek omgedraaid, de zwijnen lagen dood en al het vee was ziek. Dit is het werk van Jelle Tryntsje die alles behekst heeft.

Trefwoorden: achterstevoren, dood, heks, hekserij, kippen, nek, omdraaien, ruzie, vee, ziek, zwijnen

Geen titel

sage uit 1969

Foppe is elke dag onderweg. Dan krijgt hij pijn en de dokter constateert een navelbreuk. Hij moet een navelband om. Maar ze mogen de buurvrouw die het kan doen niet, want ze komt niet eerder dan de…

Trefwoorden: beheksen, blind, buurvrouw, donker, drempel, duivelbanner, duivelsdrek, heks, kamerdeur, lamp, licht, navelband, navelbreuk, pijn, schaap, tovenaar, uitlaten

Heksen herkennen.

sage uit 1922

Een meisje is betoverd door de heks Jewantje en de dokters weten geen raad, maar iemand kent een heksenbanner tevens piskijker en gaat met pis naar Rotterdam met veel moeite, maar de diagnose is zo…

Trefwoorden: beheksen, beletten, berucht, betoveren, betreuren, bezemstok, bezwering, bijbel, bloemkrans, bundeltje, buurvrouw, diefstal, dochter, dokters, dorp, ducdalf, ervaren, geboren, geheimzinnig, gestolen, gevloek, gordijnen, graf, hart, heksenbanner, heksenkrans, hekserij, helm, hoofdkussen, huis, ijzeren ketel, jongste, kapitein, kinderen, kip, kleren, koffie, kruis, kunst, kunstenaar, kwade hand, leren, leven, linkerhand, meester, meisjes, mensen, middel, middernacht, moeite, muur, nacht, ongelukkig, ontsnappen, opensnijden, oudste, overlijden, paardenmeester, piskijker, reis, ruiten, schip, schipper, schuit, sleutelgat, sleutels, slikken, station, sterven, strijken, toveres, toverij, trein, tuinman, twijfel, verbetering, verschijnselen, vliegen, water, wreken, zwart, zwarte, zwijgen

Hoe men heksen leert kennen

sage uit 1893

Een man is ziek, en de pater beweert dat het door hekserij is gekomen. De pater geneest de man, maar waarschuwt dat de heks spoedig op bezoek zal komen, en iets te leen zal vragen wat ze helemaal niet…

Trefwoorden: bejaarde, betoverd, duivelbanner, gast, genezen, halster, hekserij, hoofdstel, leidsel, lenen, paard, paardentuig, pater, vragen, waarschuwen, weigeren, ziekte

Van heksen en maren: De pad

sage uit 1925

Een meisje wordt met de dag bleker en dreigt weg te kwijnen. Haar moeder heeft een winkel en een van de klanten, een oude vrouw, grijnst elke dag gemeen naar het meisje. Op aanraden van een andere…

Trefwoorden: angst, betoverd, bleek, blozen, dochter, dokter, doorvertellen, dwingen, genezen, grijnzen, hazelarenstok, heks, kleur, koffiewater, koken, kwijnen, meisje, melk, oude vrouw, pad, pijn, slaan, smeken, vuur, water- en vuurvrouw, winkel

Van heksen en maren: De kwade hand

sage uit 1925

Een boerenvrouw, die vaak schillen opkoopt bij een echtpaar, heeft een kind van dat paar behekst. De ouders gaan ermee naar de pater. Die raadt hen aan om niet te antwoorden onderweg. Dat doen ze en…

Trefwoorden: aardappelschillen, bestaan, heks, helpen, huilen, kapel, kerk, kind, kinderwagen, kopen, kwaad oog, kwade hand, moeder, ongeloof, overlezen, overste, passeren, paters, raad, schillenwijf, schreigen, slapen, varkens, verbannen, verdenken, wantrouwen, ziek

Van heksen en maren: De heksen vechten

sage uit 1925

Een brouwer en distillateur komt erachter dat zijn vrouw een heks is. Eerst werd het bier en jenever in zijn werkplaats in water veranderd, later werden de kinderen ziek. Aanvankelijk wil de man het…

Trefwoorden: aandringen, as, bedjes, been, betrappen, bezemsteel, bier, breken, brief, brouwer, brouwerij, deken, distillateur, dokter, geloven, heks, heksen, hekserij, hinken, jenever, katten, kinderen, knechten, knuppel, kranen, middernacht, pijnlijk, raken, spel, spioneren, verbranden, verdenken, verstoten, wacht, water, zaken, ziekte, zwarte kat

Van heksen en maren: De mooiste kat

sage uit 1925

Een moeder weet de heks van haar zieke kind te verjagen. Samen met haar buurvrouw loopt zij naar de pastoor toe en reageert niet op de vragen die een oude vrouw haar onderweg stelt. Bij de kerk…

Trefwoorden: antwoorden, begeleiden, begeleider, bidden, buurvrouw, deken, dokters, doorsturen, doorverwijzen, echtpaar, gedijen, geloof, genezen, grootmoeder, heks, heksen, helling, kind, kleindochter, man, mooiste, oud wijf, overlezen, pastoor, plagen, sacristie, stola, verjagen, verweren, vragen, zegenen, zwarte kat, zwijgen

Geen titel

sage uit 1962

Vrouw die komt vragen hoe het met ziek meisje gaat wordt gezien als de schuldige. In het kussen zit geen krans, maar toch wordt ter afweer een penning onder de deurmat gelegd. Als de vrouw een heks is…

Trefwoorden: aanwijzen, afweer, betoveren, deurmat, duivelbanner, heks, heksenkrans, hekserij, krans, kussen, penning, schuldig, struikelen, toverij, ziek

Geen titel

sage uit 1962

Kind is ziek geworden nadat heks er naar heeft gekeken. Man geeft gele kat een schop, de volgende dag heeft de vrouw die als heks wordt gezien, schrammen op haar hoofd.

Trefwoorden: betoveren, gele, heks, hekserij, hoofd, kat, kind, schop, schoppen, schram, toverij, verwonding, ziek

Geen titel

sage uit 1965

Angst bij kinderen voor man waarvan gezegd wordt dat hij kan heksen en vee ziek maken.

Trefwoorden: angst, beheksen, betoveren, heks, stal, tovenaar, toveren, vee, ziek

Geen titel

sage uit 1965

Bewijs dat kinderen behekst zijn zijn de kransen die in kussens worden gevonden. De heks zelf moet de krans weghalen en over het kind strijken.

Trefwoorden: beheksen, betoveren, bewijs, heks, heksenkrans, hekserij, krans, kussen, strijken, toverij, ziek

Geen titel

sage uit 1962

Vrouw meent dat zieke man betoverd is .

Trefwoorden: betoveren, toverij, ziek, ziekte

Een heksengeschiedenis te Hilversum

sage uit 1925

De weduwe van de kruidenier wordt almaar zieker, en een 80-jarige vrouw wordt van hekserij beschuldigd. Een geestenbezweerster genaamd Marrie Kriebel vindt tussen de veren in het kussen kroontjes en…

Trefwoorden: beschaving, beschuldiging, bezweringsformules, bijgeloof, degeneratie, foto's, geestenbezweerster, hekserij, kip, krans, krant, kroon, kruidenier, kussen, overheid, ritueel, veren, verlichting, volksgeloof, weduwe, winkel, ziekte

Hekserij

sage uit 1963

Verbranden van heksenkrans in kussen van ziek kind en verbranden van heks. Heks ligt niet recht, maar scheef in doodkist.

Trefwoorden: beheksen, betoveren, dood, doodkist, heks, heksenkrans, hekserij, krans, kussen, sterven, verbranden, ziek

Hekserij.

sage uit 1965

Angst voor vreemden bij het vee, voor een kruis voor het huis en binnenkomen van heksen.

Trefwoorden: afweer, beheksen, betoveren, deur, heks, kruis, toverij, varken, vee, zeis

Hekserij.

sage uit 1965

Waarschuwen voor betoveren kind door vreemde; kinderwagen valt om als zwarte hond meeloopt; buurvrouw betovert karn, want is gewond door hooivork die met tanden vooruit in gootgat is gelegd.

Trefwoorden: afweer, beheksen, betoveren, duivel, gewond, heks, herkennen, hond, karn, kinderwagen, transformatie, verdwijnen, wieg, zwarte

Geen titel

sage uit 1892

Een toverheks moèst iemand betoveren, maar als zij goedgehumeurd was, mocht ze ook een oude wilgenboom betoveren. Wanneer het bed vol kransjes zit, is er iemand in huis betoverd.

Trefwoorden: bed, betoveren, goedgehumeurd, huis, kransjes, oud, toverheks, wilgenboom