Hoofdtekst
Inden iaer ons heren doemen screef dusent CCCC ende XXXIX,
des saterdaghes voer ons heren hemelvaertsdach, lach een suster in hoer wterste. In groter bangicheit hoers herten duchte hoer recht of si voer den ordel godes ghestaen hadde, ende wort daer ghewroghet. Ten iersten van onsen heren, ende als hoer duchte sach sie hem in aldusdanigher manieren ende ghedaente mit vijf openen wonden ende mit enen witten cleede. Ende syn anschyn was hoer seer verveerlic an te sien. Sic wort beschuldighet dat si sijn werdighe liden niet also in hoer herte ghedraghen en hadde, noch also dancbaer daer in gheweest en hadde, als sie schuldich hadde gheweest to done. Ende al wast dat sijt dicwile ghebijchtet hadde, nochtan om dat sijt niet trouwelike voer en nam hoer daer in to beteren, so wort sic daer seer in beschuldighet. Daer na toende hi hoer dat witte cleet dat hi om horen wile in spotte ghedraghen hadde tot hoerre confusiën, om dat sic dat witte cleet also onwillichlic ende mit verdriete ghedraghen hadde; ende om dattet hoer somwilen gherouwet hadde, daer voer bewisede hi hoer alsulke strengicheit. Ende si ghevoelde alsulke bangicheit, dat sijt mit ghenen woerden wt spreken en mochte. Daer na beschuldichde hi hoer van sijnre liever moeder, dat si sie in alsulker werdicheit niet en hadde ghehadt, noch hoer also andachtelike niet ghegruet en hadde, noch alsulcken betrouwen op hoer niet ghehadt en hadde, als si schuldich hadde gheweest te hebben, also dat hoer duchte dat onse lieve vrouwe hoer anschijn van hoer ghekiert hadde, also dat si gheen betrouwen an hoer en vant. Daer na beschuldichde hi sie van horen hillighen enghel, dat sie sijn dijenre die hoer hadde bewaert mit alsulker weerdicheit, niet gheert en hadde, noch mit alsulker schamelheit voer sine teghenwoerdicheit ghewandert en hadde, als sie schuldich hadde gheweest. Daer na beschuldichde hie se dat sie totten ghemeinen werke, ende sonderlinghe als hoer overste wat gheboden, met also en ontfenc oftet hoer god gheboden hadde. Ende alsmen misse of ander ghetijden inden kerken dede, dat si dan dochte hadde sie inder kerken gheweest dat sie meer verdient solde hebben. Alst gheschiede datmen hoer wat gheboet, ende om dat sy daer op murmereerden, soe wort sie daer of seer ghewroghet, ende het mishaghede onsen heren seer in hoer ende in vele gheestliken menschen. Ende als hoer duchte, seide onse here tot hoer, hadde sijt sonder murmereren ghedaen, sic solde daer een sonderlinghe ben van ontfanghen hebben in deser tijt ende inder ewicheit. Daer na beschuldichde hie hoerdat sie in hoere sijcten ghedacht hadde dat si inder siecten wael ghestorven hadde, om dat si ontsach op een ander tijt alsulke siecheit weder te crighen. Om dat sie horen wille inden wile godes niet gheset en hadde, so duchte hoer dat si daer om ene langhe middelle van onsen heren ghehadt solde hebben. Daer na beschuldichde hi sie, dat si onghetrouwe hadde gheweest den ghenen, daer sie testement of ontfanghen hadde. Daer na beschuldichde sie onse lieve vrouwe om als men gloria patri las of als men den name ihesus noemde, dat sie dan hoer knien niet gheboecht en hadde of hoer hoeft niet gheneighet of mit andachtigher herten niet en hoerde. Daer na beschuldichde hoer hoer hilighe enghel, dat sie hoer gebet mit sulker andachte niet en sprack, ende den tijt voer oghen en hadde, of sie inder teghenwoerdicheit godes hadde ghestaen. Ende dat si in hoer ghebet invallenden ghedachten veel stats ghegheven hadde. Ende hoer duchte dat an die luchter side ons heren een ontellike scare van vyanden stont, ende hadden yseren veteren mit haken, daer wolden sie se mede gheslaghen hebben, om dat sie versumende gheweest hadde mitter ghemeenten disciplijn te nemen. Doe wolde sie hoer ontschuldighen, om dat sie langhe sieck gheweest hadde. Do wroechden si sie, dat sijt wel op een ander tijt verhalen mochte. Doe en wolde onse here dat niet laten gheschien, om dat sijt gebijcht hadde ende penitencie daer of ontfanghen. Doe wroechden si hoer van vele sonden die sie cortelic ghebijcht hadde, ende si wort sieck eer sie die penitencie voldaen hadde, die hoer gheset was. Doe wolden si, dat onse here de penitencie inder pinen hadden laten voldoen. Doe en wolde onse lieve here dat niet laten gheschien om dat si des daghes eer dat gheschiede ende den selven dach dat si sieck wort, hoer penitencie een deel ghedaen hadde, soe nam dat onse lieve here alsoe of sie die penitencie voldaen hadde. Doe wroechden si hoer van onghehoersamheit, om dat si onder tyden rumelike ghesproken hadde. Doe wroechden sie hoer van den swighen inden capittel, dat si die ghebreken niet vermaent en hadde, ende dat si sie daer mede op een ander tijt te vrier maect weder te done, om dat si die mynlike vermaninghe niet overcomen en hadde, so worden hoer die ghebreke gheeyschet, als of si sie selven ghedaen hadde, si viel so dicke op hoer schult. Ende hoer duchte dat onse here seide tot hoer, dattet nu gheen tijt en waer ghenade toe vercrighen, mer reden moste gheven van die tijt dat sie ghelevet hadde. Doe sie in deser elleindigher bangicheit stont, ende niet en wiste wat ordel onse lieve heer over hoer gheven wolde, doe gedochte hoer somm[i]ch der hillighen die si plach to eren. Des duchte hoer dat onse here seide, al hadde si sie gheeert, si en haddet mit sulker ynnicheit niet ghedaen, dattet hem bequame ende ontfanclic waer. Dese suster diende der ghemeenten inden reventer, ende als si hoer daer wat in versumde, ende si daer wat in vermaent wort, dochte si: ,Waer ic op een eenvoldich werck als sommighe susteren sijn, so en hoerde ic dese woerde niet". Hier op duchte hoer dat onse here antwoerde: ,Hadde ic in den hemel ghebleven, so en hadde ic die bespottelike ende die lasterlike woerde om uwen wile niet ghehoert ende den scandeliken doot des cruces niet gheleden". Doe quam die eerwerdighe her peter ians sone, de hoer bijcht vader hadde gheweest, in wonderliker claerheit blenckende mit enen vroliken ansichte. Ende also vroe als hi quam, stont onse lieve here teghen hem op, ende liet alle sine strenghicheit vallen, ende bewisede hem grote vrientscap. Doe duchte hoer dat hi seide: ,O mynlike here, ic en wil niet dat ghi sie in deser groter elleindicheit van u laet scheiden, want si teghen mynen broeder ende teghen my ghebijcht hevet". Doe duchte hoer dat onse lieve here hoer hem over gaf, dat hi mit hoer doen solde wat hi wolde. Hoer duchte dat si overmids sine hulpe van deser noet verloest wort, ende hoer leven verlenghet to beteren. Dit gheschiede na middach van der eenre uren totter sevender uren toe.
des saterdaghes voer ons heren hemelvaertsdach, lach een suster in hoer wterste. In groter bangicheit hoers herten duchte hoer recht of si voer den ordel godes ghestaen hadde, ende wort daer ghewroghet. Ten iersten van onsen heren, ende als hoer duchte sach sie hem in aldusdanigher manieren ende ghedaente mit vijf openen wonden ende mit enen witten cleede. Ende syn anschyn was hoer seer verveerlic an te sien. Sic wort beschuldighet dat si sijn werdighe liden niet also in hoer herte ghedraghen en hadde, noch also dancbaer daer in gheweest en hadde, als sie schuldich hadde gheweest to done. Ende al wast dat sijt dicwile ghebijchtet hadde, nochtan om dat sijt niet trouwelike voer en nam hoer daer in to beteren, so wort sic daer seer in beschuldighet. Daer na toende hi hoer dat witte cleet dat hi om horen wile in spotte ghedraghen hadde tot hoerre confusiën, om dat sic dat witte cleet also onwillichlic ende mit verdriete ghedraghen hadde; ende om dattet hoer somwilen gherouwet hadde, daer voer bewisede hi hoer alsulke strengicheit. Ende si ghevoelde alsulke bangicheit, dat sijt mit ghenen woerden wt spreken en mochte. Daer na beschuldichde hi hoer van sijnre liever moeder, dat si sie in alsulker werdicheit niet en hadde ghehadt, noch hoer also andachtelike niet ghegruet en hadde, noch alsulcken betrouwen op hoer niet ghehadt en hadde, als si schuldich hadde gheweest te hebben, also dat hoer duchte dat onse lieve vrouwe hoer anschijn van hoer ghekiert hadde, also dat si gheen betrouwen an hoer en vant. Daer na beschuldichde hi sie van horen hillighen enghel, dat sie sijn dijenre die hoer hadde bewaert mit alsulker weerdicheit, niet gheert en hadde, noch mit alsulker schamelheit voer sine teghenwoerdicheit ghewandert en hadde, als sie schuldich hadde gheweest. Daer na beschuldichde hie se dat sie totten ghemeinen werke, ende sonderlinghe als hoer overste wat gheboden, met also en ontfenc oftet hoer god gheboden hadde. Ende alsmen misse of ander ghetijden inden kerken dede, dat si dan dochte hadde sie inder kerken gheweest dat sie meer verdient solde hebben. Alst gheschiede datmen hoer wat gheboet, ende om dat sy daer op murmereerden, soe wort sie daer of seer ghewroghet, ende het mishaghede onsen heren seer in hoer ende in vele gheestliken menschen. Ende als hoer duchte, seide onse here tot hoer, hadde sijt sonder murmereren ghedaen, sic solde daer een sonderlinghe ben van ontfanghen hebben in deser tijt ende inder ewicheit. Daer na beschuldichde hie hoerdat sie in hoere sijcten ghedacht hadde dat si inder siecten wael ghestorven hadde, om dat si ontsach op een ander tijt alsulke siecheit weder te crighen. Om dat sie horen wille inden wile godes niet gheset en hadde, so duchte hoer dat si daer om ene langhe middelle van onsen heren ghehadt solde hebben. Daer na beschuldichde hi sie, dat si onghetrouwe hadde gheweest den ghenen, daer sie testement of ontfanghen hadde. Daer na beschuldichde sie onse lieve vrouwe om als men gloria patri las of als men den name ihesus noemde, dat sie dan hoer knien niet gheboecht en hadde of hoer hoeft niet gheneighet of mit andachtigher herten niet en hoerde. Daer na beschuldichde hoer hoer hilighe enghel, dat sie hoer gebet mit sulker andachte niet en sprack, ende den tijt voer oghen en hadde, of sie inder teghenwoerdicheit godes hadde ghestaen. Ende dat si in hoer ghebet invallenden ghedachten veel stats ghegheven hadde. Ende hoer duchte dat an die luchter side ons heren een ontellike scare van vyanden stont, ende hadden yseren veteren mit haken, daer wolden sie se mede gheslaghen hebben, om dat sie versumende gheweest hadde mitter ghemeenten disciplijn te nemen. Doe wolde sie hoer ontschuldighen, om dat sie langhe sieck gheweest hadde. Do wroechden si sie, dat sijt wel op een ander tijt verhalen mochte. Doe en wolde onse here dat niet laten gheschien, om dat sijt gebijcht hadde ende penitencie daer of ontfanghen. Doe wroechden si hoer van vele sonden die sie cortelic ghebijcht hadde, ende si wort sieck eer sie die penitencie voldaen hadde, die hoer gheset was. Doe wolden si, dat onse here de penitencie inder pinen hadden laten voldoen. Doe en wolde onse lieve here dat niet laten gheschien om dat si des daghes eer dat gheschiede ende den selven dach dat si sieck wort, hoer penitencie een deel ghedaen hadde, soe nam dat onse lieve here alsoe of sie die penitencie voldaen hadde. Doe wroechden si hoer van onghehoersamheit, om dat si onder tyden rumelike ghesproken hadde. Doe wroechden sie hoer van den swighen inden capittel, dat si die ghebreken niet vermaent en hadde, ende dat si sie daer mede op een ander tijt te vrier maect weder te done, om dat si die mynlike vermaninghe niet overcomen en hadde, so worden hoer die ghebreke gheeyschet, als of si sie selven ghedaen hadde, si viel so dicke op hoer schult. Ende hoer duchte dat onse here seide tot hoer, dattet nu gheen tijt en waer ghenade toe vercrighen, mer reden moste gheven van die tijt dat sie ghelevet hadde. Doe sie in deser elleindigher bangicheit stont, ende niet en wiste wat ordel onse lieve heer over hoer gheven wolde, doe gedochte hoer somm[i]ch der hillighen die si plach to eren. Des duchte hoer dat onse here seide, al hadde si sie gheeert, si en haddet mit sulker ynnicheit niet ghedaen, dattet hem bequame ende ontfanclic waer. Dese suster diende der ghemeenten inden reventer, ende als si hoer daer wat in versumde, ende si daer wat in vermaent wort, dochte si: ,Waer ic op een eenvoldich werck als sommighe susteren sijn, so en hoerde ic dese woerde niet". Hier op duchte hoer dat onse here antwoerde: ,Hadde ic in den hemel ghebleven, so en hadde ic die bespottelike ende die lasterlike woerde om uwen wile niet ghehoert ende den scandeliken doot des cruces niet gheleden". Doe quam die eerwerdighe her peter ians sone, de hoer bijcht vader hadde gheweest, in wonderliker claerheit blenckende mit enen vroliken ansichte. Ende also vroe als hi quam, stont onse lieve here teghen hem op, ende liet alle sine strenghicheit vallen, ende bewisede hem grote vrientscap. Doe duchte hoer dat hi seide: ,O mynlike here, ic en wil niet dat ghi sie in deser groter elleindicheit van u laet scheiden, want si teghen mynen broeder ende teghen my ghebijcht hevet". Doe duchte hoer dat onse lieve here hoer hem over gaf, dat hi mit hoer doen solde wat hi wolde. Hoer duchte dat si overmids sine hulpe van deser noet verloest wort, ende hoer leven verlenghet to beteren. Dit gheschiede na middach van der eenre uren totter sevender uren toe.
Beschrijving
In het jaar 1439 meende een non voor het Hemels Gerecht gedaagd te worden. Christus verschijnt aan haar in een wit kleed met vijf open wonden. Ze wordt beschuldigd van vele zonden: ze was nalatig en niet toegewijd bij haar taken als non. Maar uiteindelijk komt haar biechtvader erbij. Haar leven wordt verlengd en zij krijgt nog een kans.
Bron
De Vooys, C.G.N., Middelnederlandse stichtelijke exempelen, Zwolle, 1953 pagina 119-122
Naam Overig in Tekst
Christus 
Christus 
Gloria Patri
Gloria Patri
Onze Lieve Heer
Onze Lieve Heer
Peter Janszoon
Peter Janszoon
Datum Invoer
2013-03-01 14:46:20